Кіріспе

Америкалық автор (1895–1977)
Нью-Йорк штатының қазынашысы

Джордж Сэмюэл Шкайлер (25 ақпан 1895 – 31 тамыз 1977) – америкалық жазушы, журналист және әлеуметтік комментатор. Ол бұрын социализмді қолдағаннан кейін, одан бас тартып, өзінің ашық саяси консерватизмімен белгілі болды.

Ерте өмір

Джордж Сэмюэл Шейлер Род-Айленд штатының Провиденс қаласында аспаз Джордж Фрэнсис Шейлер мен Элиза Джейн Шейлер (қызметкер аты Фишер) отбасында дүниеге келген. Шейлердің әкесінің бабасы генерал Филипп Шейлерге қызмет еткен қара нәсілді солдат болған деп саналады, сол солдат оның фамилиясын қабылдаған. Шейлердің анасының бабасы Мадагаскарлық қызметші әйел болған, ол Бавариядағы Саксе-Кобургтен келген кеме капитанына үйленген. Шейлердің әкесі оның кішкентай кезінде қайтыс болды. Джордж өмірінің алғашқы жылдарын Сиракузада (Нью-Йорк) өткізді, анасы қайта тұрмысқа шыққаннан кейін отбасымен бірге көшіп келді. 1912 жылы, 17 жасында Шейлер АҚШ армиясына қатарына еніп, Сиэтл мен Гавайиде қызмет етіп, бірінші лейтенант шеніне көтерілді. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол Нью-Джерси штатындағы Дикс лагеріне, содан кейін Мэриленд штатындағы Мид лагеріне жіберілді. Жаңа сарбаздарды даярлауға жауапты болды, соғыс аяқталғаннан кейін құрметпен запасқа шығарылды.

Социалистік бастамалар

Бостандыққа шыққаннан кейін, Скайлер Нью-Йорк қаласына көшіп келді, онда ол шебер болып жұмыс істеді, түрлі шаруалық жұмыстар атқарды. Осы кезеңде ол көптеген кітаптар оқыды, олар оның социализмге деген қызығушылығын оятты. Бір уақыт бойы ол қара ұлтшыл Маркус Гарвидің «Жалпы негр халқын жақсарту қауымдастығы» (UNIA) басқаратын Филис Уитли қонақ үйінде тұрып, UNIA отырыстарына қатысты. Скайлер Гарвидің философиясына қарсылық білдіріп, өзінің жеке пікірлерін жаза бастады. Социалистік ойларға толыққанды көнуге дайын болмаса да, Скайлер социалистік достар тобына, соның ішінде «Негр бостандығының достары» деген қара социалистік ұйымға қосылды. Осы байланыс оны А. Филипп Рэндольф пен Чендлер Оуэннің «The Messenger» журналына, ұйымның басылымына жұмысқа орналастырды. Скайлердің «Шафттар мен жебелер: Қарғыс және сатира беті» деген бағанасы АҚШ-тағы жетекші афроамерикандық газеттердің бірі болған «Питтсбург курьерінің» директоры Айра Ф. Льюистің назарына ілікті. 1924 жылы Скайлер «Курьерден» апталық бағана жазу туралы ұсынысты қабылдады.

Журналистік алғашқы жылдары

1920 жылдардың ортасына қарай, Шкайлер социализмді жек көріп, социалистерді негрлер туралы шынайы ойланбайтын алдаушылар деп санай бастады. Шкайлердің жазбалары журналист және әлеуметтік сыншы Х. Л. Менкеннің назарына ілікті, ол: «Мен [Шкайлер] осы ұлы еркін республикадағы ең қабілетті редакторлық жазушы екеніне көз жеткізіп келе жатырмын» деп жазды. Менкен редактор болып жұмыс істеген кезде, Шкайлер «Америкалық Меркурий» журналына он мақала жазды, олардың барлығы қара нәсілділердің мәселелеріне арналған және Шкайлердің өткір әзілі мен терең талдауымен ерекшеленді. Менкенмен тығыз байланысы, сондай-ақ олардың үйлесімді идеологиялары мен сатираны шебер қолдануының нәтижесінде, Шкайлер сол кезде жиі «Қара Менкен» деп аталды. 1926 жылы «Питтсбург Курьер» газеті Шкайлерді Оңтүстікке редакциялық мақсатта жіберді, онда ол өзінің журналистік тәртібін қалыптастырды: такси жүргізушісімен бірге саяхаттау, содан кейін жергілікті шаштараз, қызметші, үй иесі және полицеймен әңгімелесу. Осы кездесулер жергілікті билік өкілдерімен сұхбаттасуға дейін жүргізілетін. 1926 жылы Шкайлер «Курьер» газетінің бас редакторы болды. Сол жылы ол «The Nation» журналында «Негр өнері – жалғандық» атты даулы мақала жариялады, онда қара нәсілділердің 300 жыл бойы еуропалық-американдық мәдениеттің ықпалында болғандықтан, «афроамерикалықтар – тек қаралаған англосаксон» және АҚШ-та ерекше «негр» өнер стилі жоқ деп мәлімдеді. Лэнгстон Хьюздің «Негр суретшісі және нәсілдік тау» атты мақаласы, Шкайлердің мақаласына жауап ретінде, сол журналда жарық көрді. Шкайлер өнерді нәсіл бойынша бөлуге қарсы болды және 1936 жылы «The Courier» газетінде жарияланған эссесінде, «Негр өнері – жалғандық» мақаласынан шамамен он жыл өткен соң: «Өнер мен әдебиеттегі Негр Ренессансы туралы осы шу барлық жағынан маңызды әдебиеттерді жазуға ынталандырды. Алайда, оның көлемі өте шағын, бірақ қандай болса да, ол әдебиет болғандықтан құнды, ал негр әдебиеті емес. Ол әдебиеттік стандарттармен бағаланады, нәсілдік емес, және осылай болуы керек». 1929 жылы Шкайлердің «АҚШ-тағы нәсілдік неке» атты памфлеті елдің нәсілдік мәселесін ұлтараю арқылы шешуге шақырды, бұл көптеген штаттарда заңсыз болды. 1931 жылы Шкайлер «Қаралар енді жоқ» атты кітап жариялады, онда қара адамдарды аққа айналдыратын процесті әзірлеген ғалым туралы айтылады, бұл кітап қазірге дейін екі рет қайта басылды. Шкайлердің кітабындағы екі мақсаты – христиандық және ұйымдасқан дін, бұл оның екеуіне де тән күмәндануын көрсетеді. Оның анасы дінге жақын болғанмен, үнемі шіркеуге бармайтын. Шкайлер қартайған сайын ақ және қара шіркеулерді де жек көретін. Оның ойынша, екеуінде де тыңдаушыларын жеке пайдалары үшін пайдаланған білімсіз, қулықшы уағыздаушылар бар еді. Шкайлер ақ христиандықты құлдық пен расизмді жақтаған деп қарастырды. «Америкалық Меркурий» журналында жарияланған «Қара Америка күмәндана бастайды» атты мақаласында Шкайлер былай деп жазды: «Көріністегі бейнелерді жоққа шығаратын және атеисттердің саны артып келеді, олар оқи алатын, ойлана алатын және сұрақ қоя алатын қара нәсілді жас ерлер мен әйелдер; және олар негрлердің неліктен линчтеуге, Джим Кроудың қанын шаюға және құқықтан айыруға рұқсат беретін құдайды құрметтеу керектігін білгісі келеді». Ол сондай-ақ Георг Брандестің «Иисус: миф» атты кітабын «Сыртқы аңыздарды ашу» атты мақаласында жақсы бағалады. Шкайлер өзінің шолуында былай дейді: «Ақылды адамның Жазбалардағы Иса Мәсіхті шындық ретінде қабылдағаны күмәнді. Оның айтылған ерліктері, мансабы, өлімі мен қайта тірілуі тек Кони Айлендтегі шоу-шоуларға жиналған сол бір қарапайым адамдар ғана толықтай жұта алады; олар Джордж Вашингтон ешқашан өтірік айтпады деп санайды; Конгрессмендер ерекше адал; Рецензент бұл Иса аңызын Санта Клаусты теңізге лақтырған уақытта тастады; яғни сегіз жасында. Енді танымал даниялық сыншы Мистер Брандес келеді. Ол бұл көне аңызды өте тиімді түрде жояды. Оның Исаны құтқаруы ақыл-есі бар кез келген адамды қанағаттандырады, яғни адамдардың жиырмадан бір бөлігін қанағаттандырады. Ал қалғандары осындай аңыздарға содан келетін қанағат пен сыйақыға сенеді. Егер олар Иса туралы аңызды қабылдамаса, Буддаға, Озириске немесе Юпитерге табынатын болар еді. Ақыл-есі төмен адамдар бір нәрсеге немесе біреуге құлшылық етуі керек. Осылайша, ақылды азшылық осы кітапты қызығушылықпен оқитын болса, баптистер, католиктер, методистер, қасиетті роллер, христиандық ғалымдар, ротариандар және басқалар оны қоқыс шелегіне тыныш тастайды. Автор Исаны Уильям Телл сияқты аңыз деп санайды. . Автордың сын-пікірлері әрқашан жіті және терең. . Бұл, әдетте, «Адамзаттың құтқарушысы» деп аталатын адамның шынайылығына жазылған ең күшті және темірдей шабуыл болып табылады». 1936 жылдан 1938 жылға дейін Шкайлер «Питтсбург Курьер» газетінде апталық түрде жариялаған, кейін роман ретінде жариялаған «Қара империя» атты туындысын жариялады. Ол сондай-ақ өте даулы «Бүгінгі құлдар: Либерия туралы оқиға» атты кітапты жариялады, ол 1820 жылдары Либерияға қоныстанған американдық құлдар құрған құлдық туралы роман. 1930 жылдары Шкайлер «Питтсбург Курьер» газетінде әртүрлі псевдонимдермен көптеген қысқа әңгімелер жариялады. Ол «Negro Digest», «The Messenger» және В. Е. Б. Дюбуаның «The Crisis» сияқты беделді қара журналдарда жарияланды. Шкайлердің журналистикасы «The Nation» және «Common Ground» сияқты негізгі журналдарда, сондай-ақ «The Washington Post» және «The New York Evening Post» (кейін «New York Post» болған) сияқты газеттерде де жарияланды.

Саясаттағы өзгерістер

1930 жылдардың аяғына қарай Шлайлер бұрынғы социалистік көзқарастарынан шегініп, «Питтсбург Курьер» газетіндегі мақалаларында Рузвельт әкімшілігін күшейтіп сынады. Шлайлер Ф.Д.Р.-дың жапондық америкалықтарды концлагерлерге қамауына қарсы шыққан бірнеше белгілі афроамерикандықтардың бірі болды. Ол жапондық америкалықтардың ұлттық қауіпсіздікке нақты қауіп төндіретіні туралы айыптауларды бекер деп есептеді. Шлайлер афроамерикандықтарды ескертіп: «Егер үкімет жапондық текті американдықтарға мұндай жасай алса, онда ол кез келген текті американдықтарға да солай жасай алады. Олардың күресі – біздің күресіміз», – деді. ФБР өзінің мақалалары үшін тергеген Шлайлер 1944 жылы Рузвельттің оңшыл 30 сыншысының сотталуына да қарсы болды. Егер бұл сотталушылар өз пікірлері үшін қудаланса, «онда кім қауіпсіз? Мен Стимсон мырзаның армиядағы қара нәсілді жігіттерге жасаған қатыгездігі туралы ашық айтқаным үшін тұтқындалуым мүмкін», – деп мәлімдеді. 1947 жылы ол «Негрлерге қарсы коммунистік қастандық» атты еңбегін жариялады. Оның консерватизмі 1960-1970 жылдардағы азаматтық құқық қозғалысының басым либералды философиясына қарама-қарсы болды. 1964 жылы Шлайлер ультраконсервативті «Манчестер Юнион Лидер» газетінде Мартин Лютер Кингтің Нобель сыйлығына қарсы даулы мақала жазды. Ол: «Доктор Кингтің әлемдік бейбітшілікке қосқан ең басты үлесі – елді шарлап, ақыл-есі дұрыс емес адамдарды христиан дінінің бұрмаланған түсініктерімен улау және ақыл-ойы жетілмегендерден лекция оқу үшін көп ақша алу болды», – деп жазды. Шлайлер 1964 жылғы Азаматтық құқықтар туралы заңға да қарсы болды. Ақтардың қараларға қарсы дискриминациясы «моральдық тұрғыдан бұрыс, түсініксіз, әділетсіз, христиандыққа қайшы және қатыгездікпен әділетсіз» екенін мойындағанмен, ол қоғамдық пікірді өзгерту үшін федералдық шараларға қарсы шықты. «Жаңа елдер жаңалықтарға құмар», – деп жазды ол, – «және жаулап алу, иммиграция, революция және азаматтық соғыс арқылы өскен Америка сияқты ел, заң арқылы әлеуметтік өзгерістерді жеделдетуге бейім, немесе солай етуге тырысады, мұндай алдау арқылы адамдарды күшпен жақсартуға болатындығын есептейді». Расалық дискриминацияның туа біткен әділетсіздігіне қарамастан, ол жеке істерге федералдық араласуды жеке бостандыққа қол сұғу деп санады, түсіндіріп: «Дін, нәсіл және ұлт сияқты берік көп жылдықтар, тіпті әлеуметтік таптар туралы айтпағанда, әлеуметтік әдет-ғұрыптарды өзгерту үшін көп уақыт қажет». 1964 жылы ол консервативті партия тізімі бойынша Нью-Йорктің 18-ші сайлау округінен АҚШ Өкілдер палатасына үміткер болып түсті және президенттікке республикалық үміткер Барри Голдуотерді қолдады. «Курьер» басшылығы Шлайлердің редактордың орынбасары лауазымын қабылдамады. Бұл пікірге ресми жоққа шығару туралы хат «New York Times» газетінің редакторына жіберілді, оған 1920 жылдардан бері дос болған «Courier» газетінің бас редакторы және редакторы Персиваль Л. Праттис қол қойды. 1960 жылдары бұрын Оңтүстік Африкадағы қара нәсілділердің құқықтарын қолдаған Шлайлер өзінің антикоммунизміне байланысты Оңтүстік Африкадағы апартеидке қарсы шаралар қабылдауға қарсылық білдірді. Ол радио эфирінде: «Оңтүстік Африкада апартеид жүйесі бар. Бұл олардың ісі. Менің ойымша, басқа адамдардың олардың қоғамын өзгертуі – олардың ісі емес», – деді. 1977 жылы қайтыс болғанға дейін Шлайлердің жазбаларының таралуы азайды және ол белгісіз тұлғаға айналды. Либералды қара жазушы Исмаил Ридтің 1999 жылы қайта басылған «Black No More» кітабының кіріспесінде жазғанындай, 1931 жылы жарық көрген Шлайлердің нәсілдік сатирасы, Шлайлердің өмірінің соңғы жылдарында қара достар арасында тіпті қартайған жазушымен сұхбаттасу да тыйым салынған деп есептелді. Ол Солтүстік Америка газеттер альянсы үшін синдикаттық мақалалар жазды (1965-1977). Шлайлердің «Қара және консервативті» атты автобиографиясы 1966 жылы жарық көрді.

Ықпал

Шлайлер қара мұсылмандар мен Х.Г. Уэллс сияқты адамдардың ықпалында болды, ал ол өз кезегінде болашақ ұрпақтарға әсер етті. 1973 жылы жазушылар Исмаил Рид және Стив Кэннон Ридтің «Yardbird II» басылымы үшін Скайлермен оның мансабы және қозғаған даулары туралы сұхбат жүргізді.

Отбасы

1928 жылы Шлайлер Техастың либералды ақ нәсілді мұрагері және жазушысы Жозефина Льюис Кодделлге үйленді. Олардың қызы Филиппа Шейлер (1931–1967) – дарынды бала және танымал концерттік пианист болды, кейіннен әкесінің жолын жалғап, журналистика саласында карьера жасады. 1967 жылы Филиппа Вьетнамда «Манчестер Юнион Лидер» газетінің тапсырмасы орындау кезінде қаза тапты. Жозефина Шейлер екі жылдан соң өзіне-өзі қол жұмсады.