Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Қысқа трассада велосипедтік жарыс өтеді.
Bicycle race held on a short course
Критериум, немесе крит – бұл жабық шеңберде бірнеше айналымнан тұратын велосипед жарысы. Әрбір айналымның немесе шеңбердің ұзындығы шамамен 400 метрден 10 000 метрге дейін болуы мүмкін.
A criterium, or crit, is a bike race consisting of several laps around a closed circuit, the length of each lap or circuit ranging from about 400 m to 10,000 m.
Шолу
Жарыс ұзақтығы айналымдар санымен немесе жалпы уақытпен анықталуы мүмкін, онда жарыс барысында қалған айналымдар саны есептеледі. Әдетте, жарыстың ұзақтығы (көбінесе бір сағат) дәстүрлі жол жарысынан қысқа болады – ол бірнеше сағатқа, кейде бірнеше күнге немесе тіпті апталарға созылуы мүмкін, мысалы, Grand Tour сияқты. Дегенмен, орташа жылдамдық және қарқындылық айтарлықтай жоғары. Жеңімпаз – марафонға "қалмай" бірінші болып финиш сызығын кесіп өткен велоспортшы. Жарыстарда көбінесе белгілі бір аралық айналымдарды (мысалы, әрбір 10-шы айналым) жеңгендерге сыйлықтар (приздер /p//r//iː//m//z/ деп аталады және көбінесе ақшалай сыйлықтар болады) беріледі. Көбінесе, ескі қоңырау соғылып, келесі айналымды жеңгенге приз жеңілері хабарланады. Жолдық критерийлерде сәттілікке жету үшін жақсы техникалық дағдылар қажет – әсіресе, жолдың бағытын сақтап, тегіс бұрылыстардан өту қабілеті, сондай-ақ жылдам және ұтымды, қысқа трассада үлкен топпен қауіпсіз жүру және қарсыластарға шабуыл жасап, бұрылыстардан кейін бірнеше рет жылдамдықпен үдеуге қабілетті "спринт" дағдысы керек. Критерийлерді ұйымдастыру салыстырмалы түрде оңай, көп орын қажет етпейді және тікелей көрермендер үшін ыңғайлы, себебі олар велоспортшыларды көп рет өтетінін көре алады. Олар Америка Құрама Штаттарында велосипед жарыстарының ең көп таралған түрі болып табылады. Сондай-ақ, олар тау велосипеді жарыстарының форматы ретінде де танымалдылыққа ие болып келеді. Бельгияның Фландрия аймағында, сондай-ақ Нидерландыда да көптеген критерийлер өткізіледі. Олардың ең танымалдары шілде айының соңы мен тамыздың басында, "Тур де Франс" жарысынан кейін ұйымдастырылады. Алайда, Еуропадағы критерийлер көбінесе ұпайлар бойынша жарыс түрінде өткізіледі. Әрбір 5-ші айналымда бірінші, екінші және үшінші орын алған велоспортшылар тиісінше 3, 2, 1 ұпай алады, ал соңғы спринтте ұпай саны екі еселенеді. Дәстүр бойынша, "Тур" жарысынан кейін өткізілетін критерийлерде жергілікті фавориттерге қолайлы нәтижелер жасауға тырысылды, олар "Тур де Франс" сияқты ірі жарысқа қатысқаннан кейін көрермендерге көрсету үшін қатысуы мүмкін.
Race length can be determined by a number of laps or total time, in which case the number of remaining laps is calculated as the race progresses. Generally the event's duration (commonly one hour) is shorter than that of a traditional road race — which can last many hours, sometimes over the course of several days or even weeks, as in a Grand Tour. However, the average speed and intensity are appreciably higher. The winner is the first rider to cross the finish line without having been "lapped". Events often have prizes (called primes /p//r//iː//m//z/ and are usually cash) for winning specific intermediate laps (for instance, every 10th lap). A bell is usually rung to announce to the riders that whoever wins the next lap, wins the prime. Success in road criteriums requires a mix of good technical skills — in particular, the ability to corner smoothly while holding the line on the road, as well as rapidly and sharply — and riding safely with a large group on a short circuit and exceptional "sprint" ability to attack other riders and repeatedly accelerate hard from corners. Criteriums are relatively easy to organise, do not require a large amount of space, and are good for live spectators as they allow them to see the riders pass by many times. They are the most common type of bicycle racing in the continental United States. They are also gaining popularity as a format for mountain bike events. Belgium's Flanders region hosts a number of criteriums, as does the Netherlands. The most notable of these are held in late July and early August, just after the Tour de France. However, criteriums in Europe are mostly held in the format of a points race. First, second, and third rider at every 5th lap gets 3, 2, 1 points respectively, with double points for the final sprint. It was a long tradition that after the Tour these criteriums were fixed to have favourable results for local favourites, who may be participating for show after having ridden in a larger race such as the Tour de France.
Жіктеу
Ұлыбританияда элита және 1+2 санаттағы велошабандыздар көбінесе бірге жарысады, ал 3+4 санаттағылар бөлек жарысады; алайда, элита және 1+2+3, сондай-ақ 4-санаттағы жарыстар да жиі кездеседі. Кейбір жарыстар, «кемшілікпен» жарыстар деп белгілі, элита және 1+2+3+4 санаттарындағы велошабандыздардың бірдей жарыста бәсекелесуіне мүмкіндік береді, мұнда әртүрлі санаттағы велошабандыздар 4-санаттан бастап белгіленген интервалдармен старт алады. Көптеген жарыстарда әйелдер арасындағы жарыс болады, ол барлық санаттағы әйелдерге қатысуға мүмкіндік береді; алайда, кейбір әйелдер жарыстары жоғары санаттағы велошабандыздарға ғана ашық, ал кейбір жарыстар әйелдерге 3+4 санаттағы ерлермен жарысуға рұқсат береді. АҚШ-та ерлер өрісі (Pro + Cat 1 + Cat 2, кейде Cat 3) көбінесе бірге жарысады, 3-санаттағылар көбінесе өз жарыстарында өнер көрсетеді, 4/5 санаттағы ерлер көбінесе бірге жарысады, бірақ кейде өз жарыстарында қатысады. Бұған қоса, жарысқа қатыса алатын түрлі шеберлер санаттары бар. Әйелдер әдетте екі бөлек жарысқа қатысады: P/1/2 (3) және 3/4. АҚШ-тағы студенттік жарыстарды USA Cycling (USAC) санкциялайды және төрт санаттан тұрады: A, B, C және D. A санаты P 1 2 3 өрісіне, B санаты Cat 3 4 өрісіне, C санаты Cat 4/5 санатына, ал D санаты Cat 5 санатына тең. Осылайша, студенттік критерийлер тиісінше ұйымдастырылады. Жарыстардың форматы жеке командалардан қанша адам қатысқанына байланысты өзгереді, бұл жарыс «еркін жарыс» болады ма, әлде командалық жарысқа бағытталған шара болады ма, дегенге әсер етеді.
In the UK, Elite and Cat 1+2 riders often race together whilst Cat 3+4 riders race separately; however Elite and Cat 1+2+3 and 4th category only events are also common. Some events known as a handicap races allow Elite and Cat 1+2+3+4 riders to compete in the same race with riders from the different categories being set off at defined intervals starting with the 4th category. Most events contain a women's race which accepts all categories of female riders; however some women's events are only open to higher category riders, whilst some events allow women to compete with category Cat 3+4 men. In the United States, the Men's Field (Pro + Cat 1 + Cat 2, and sometimes Cat 3) generally race together, Cat 3's often have their own races, Cat 4/5 Men often race together, but sometimes have their own races. In addition, there are a variety of masters categories which can be raced. The Women typically have two separate races, the P/1/2 (3) and the 3/4. Collegiate racing in the USA is sanctioned by USA Cycling (USAC) and consists of four categories: A, B, C, and D. Category A is equivalent to the P 1 2 3 field, category B is equivalent to the Cat 3 4 field, category C is equivalent to Cat 4/5, and D is equivalent to Cat 5. Thus, collegiate criteriums are organized accordingly. The races will also vary depending upon how many people from separate teams enter, which will impact whether it will be a "free for all" or a team focused event.