Кіріспе

Италиялық ғалым (1835–1927)

Доменико Компаретти (27 маусым 1835 – 20 қаңтар 1927) – итальян ғалымы. Ол Римде туып, Флоренцияда қайтыс болды.

Өмір

Ол Римнің Ла Сапиенца университетінде оқыды, 1855 жылы табиғат ғылымдары мен математика бойынша диплом алды және ағасының дәріханасында көмекші болып жұмыс істеді. Дегенмен, азат уақытын зерттеуге арнады. Ол грек тілін өздігінен үйреніп, университеттегі грек студенттерімен әңгімелесіп, заманауи тілде еркін сөйлей білді. Барлық қиындықтарға қарамастан, ол тілді ғана емес, сонымен қатар Италияның көрнекті классикалық ғалымдарының біріне айналды. 1857 жылы ол Рейн мұражайында жақында табылған Гиперейдтің фрагменттерін аудармамен және осы шешен туралы диссертациясын жариялады. Одан кейін жылнамашы Граний Лициниан туралы хабарлама және Гиперейдтің Ламиан соғысы туралы сөйлеуі туралы ескерту жарық көрді. 1859 жылы Сермонета герцогының ұсынысымен Пизада грек тілінен профессор болып тағайындалды. Бірнеше жыл өткен соң Флоренцияда да осындай лауазымға шақырылды, сонымен қатар Пизада зейнеткер профессор атағын сақтап қалды.

Шығармалары

Компареттидің еңбектерінің тізімі ұзақ және алуан түрлі. Классикалық әдебиеттегі еңбектерінің ең белгілілері – Гиперейдтің «Эвксенипп» басылымы және Пиндар мен Сапфоға арналған монографиялар. Ол сондай-ақ ежелгі қала орнында табылған, Криттегі Гортин қаласының муниципалды заңдарының жинағын қамтитын маңызды жазуды да редакциялады. «Калевала және финндердің дәстүрлі поэзиясы» (И. М. Андертонның 1898 жылғы ағылшын тіліне аудармасы) еңбегінде ол Финляндияның ұлттық эпосын және оның батырлық әндерін талқылайды, мұндай ұлттық әндердің бірігуінен эпос жасау мүмкіндігін қарастырады. Ол теріс пікірге келіп, осы тұжырымды Гомер мәселесіне қатысты қолданады. Бұл мәселені ол Гомердің Пеизистрат басылымы туралы трактатында («La Commissione omerica di Pisistrato», 1881) қайта қарастырады. Оның идеяларын көптеген ғалымдар қабылдап, олар кейінгі зерттеулерге әсер етті.