Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Норвегиялық классикалық пианист және композитор Роберт Левин (6 маусым 1912 – 29 қазан 1996) – норвегиялық классикалық пианист және композитор. Ол шебер орындаушы пианист және композитор болғанымен, Левин әлемдегі ең белгілі вокалдық және аспаптық орындаушылармен серіктес ретінде халықаралық деңгейде танылды.
Norwegian classical pianist and composer
Robert Levin (6 June 191229 October 1996) was a Norwegian classical pianist and composer. Although he was an accomplished solo pianist and composer, Levin received international acclaim for his work as an accompanist with several of the world's most celebrated vocal and instrumental performers.
Өмірбаян
Левин Норвегияның Кристиания қаласында (қазіргі Осло) дүниеге келді. Ол Грюнерлоккадағы иммигранттар ауданында өсті, Дэвид Левиннің (1882–1936) және Мари Шеердің (1885–1954) ұлы. Екеуі де 1905 жылы Литвадан көшіп келген еврей босқындары еді. Левиннің әкесі отбасын түрлі тәсілдермен асырады, оның ішінде тігін жинақтарын сату және көмір тасымалдау сияқты жұмыстар істеді. Левин төрт жарым жасында әжесінің үйінде фортепианоға қызығушылық танытты. Бес жасқа келгенде, ол өзінің алғашқы қоғамдық өнер көрсетуі үшін жеткілікті білім алды. Ол он жасқа дейін ресми сабақ алмады, ал он екі жасында сол кездегі көрнекті музыка мұғалімі Нильс Ларсен оны шәкірттікке қабылдады. Левин үнсіз фильмдер дәуірінде мейрамханаларда, барларда және кинотеатрларда өнер көрсету арқылы отбасын қолдауға өз үлесін қосты. Ол мемлекеттік мектептің алғашқы алты сыныбын ғана бітірді. Ол бар мицваға дайындалу үшін синагогта оқыды, бірақ көбінесе музыкамен шұғылданды. Сонымен қатар, ол түрлі-түрлі әдебиеттерді әуеқойша оқыды.
Levin was born in Kristiania (now Oslo), Norway. He grew up in the immigrant neighborhood in Grünerløkka, the child of David Levin (1882–1936) and Marie Scheer (1885–1954). Both were Jewish refugees from Lithuania who had immigrated in 1905. Levin's father supported his family through various means, including peddling sewing notions and carting coal. Levin caught interest in the piano when he was four and a half years old, at his grandmother's home. By the time he was five, he had taught himself well enough for his first public performance. He did not receive formal lessons until he was ten, and when he was twelve he was accepted by the pre eminent music teacher of the time, Nils Larsen. Levin did his part to support the family by performing at restaurants, bars, and movie theaters during the silent film era. He only finished the first six years of public schooling. He learned at the synagogue for his bar mitzvah, but was mostly occupied with his music. He was also an avid reader of diverse literature.
Кәсіби өмірінің алғашқы жылдары
Екінші дүниежүзілік соғысқа дейінгі классикалық музыканттардың көптегені сияқты, Левин де өзін асырау үшін мейрамханаларда орындады. Ол жасөспірім шағында ресми емес жолмен өсіп, күшті антисемиттік кедергілерді жеңіп өтті. Ол концертмейстер Густав Фредрик Ланге (1861–1939) және композитор Фартейн Вален (1887–1952) -нен жеке сабақтар алды, соның арқасында түрлі музыкалық дәстүрлермен және жаңалықтармен танысты. Левин 1996 жылы қайтыс болған кезде үнсіз киноның соңғы тірі қатысушысы болды. Ол осы кезеңде аккордеонда да шебер болды. Левин 1932 жылдың 26 қаңтарында кеңінен мақтауға ие болып, алғашқы өнерін көрсетті. Theatercafeen оркестрінде жұмыс істеген кезде Левин неоклассикалық музыканың норвегиялық өкілі Карл Густав Спарр Олсен (1903–1984) қатысқан осы оркестр арқылы қазіргі заманғы музыканың бірнеше ағындарымен танысты. Оркестр сонымен қатар Левинді джаз музыкасымен таныстырды.
Like many of the classical musicians of pre World War II era, Levin played at restaurants to support himself. He rose through the unofficial ranks as a teenager, overcoming strong antisemitic barriers. He took private lessons with concertmaster Gustav Fredrik Lange (1861–1939) and notably composer Fartein Valen (1887–1952), being exposed to a wide range of musical traditions and innovations. Levin was the last living silent movie veteran when he died in 1996. He also became an accomplished accordion player during this time. Levin had his performance debut on 26 January 1932 to widespread acclaim. Levin was introduced to several strains of modern music when he was engaged in the orchestra at Theatercafeen, where the Norwegian exponent of neo Classical music Carl Gustav Sparre Olsen (1903–1984) performed. The orchestra also introduced Levin to jazz music.
Соғыс жылдары
1940 жылы Норвегия нацистік Германия тарапынан басылып алынғаннан кейін Левин концерттерін жалғастырды, бірақ күнделікті қауіп-қатерлерге ұшырады және оның өнер көрсете алатын орындары мен музыкасына шектеулер қойылды. Норвегияны басып алған нацистік билік еврейлерді тұтқындап, депортациялауды бастағанда, Левин достарымен жасырын өмір сүріп, соңында Швецияға қашып кетті. Біраз уақыттан кейін Левиннің отбасы Швецияға келді, бірақ Левиннің жақын туыстарының көпшілігі Норвегиядан депортацияланып, Аушвицте Холокост құрбаны болды. Швециядағы эмиграцияда Левин норвегиялық музыка мен мәдениетті қолдаушы болды. Ол бірнеше патриоттық норвегиялық әндерге музыка жазды, соның ішінде 1944 жылғы 25 қазанда Кеңес әскерлері Солтүстік Норвегияның Киркенес қаласын азат еткенін еске алу үшін жазылған «Киркенесмаршжен» әні де бар. Норвегия үкіметінің эмиграциядағы қолдауымен және Svenska Norgeshjälpen ұйымының демеушілігімен Левин әйелі Солвейг, Рэнди Хайде Стин, Эрнст Глейзер, Гуннар Сонстевольд, Хьюго Крамм, Гуннар Рейс Андерсен, Аксель Киелланд, Лориц Фальк, Соня Мьен және басқалармен бірге Швецияда Норвегия қарсылық қозғалысының мүшелері үшін өнер көрсетті. Левин «Банжо Лассе» псевдонімімен Ослодағы музыкалық әріптестеріне жұмсақ заттармен толтырылған сыйлықтарды жіберді. Норвегия азат болғаннан кейін Левиндер отбасы 1945 жылғы маусымда Ослодағы орталық теміржол станциясының біріне оралды. Роберт Левин үш жыл бұрын тастап кеткен оркестрі оны платформада күтіп тұрып, олардың келгенімен бірге өнер көрсетті.
After Norway was occupied by Nazi Germany in 1940, Levin continued to perform but was subjected to daily threats and restrictions on the venues and music he could play. When Nazi authorities in occupied Norway started arresting and deporting Jews, Levin went under cover with friends and eventually fled to Sweden. The rest of his family arrived in Sweden a few days later, but many of Levin's closest relatives were deported from Norway and were victims of the Holocaust in Auschwitz. Levin became a proponent of Norwegian music and culture while in exile in Sweden. He wrote the music to several patriotic Norwegian songs, including Kirkenesmarsjen, a march to commemorate the liberation of the Northern Norwegian town of Kirkenes by Soviet troops on 25 October 1944. Sponsored by the Norwegian government in exile and Svenska Norgeshjälpen, Levin performed for members of the Norwegian Resistance Movement in Sweden along with his wife Solveig, Randi Heide Steen, Ernst Glaser, Gunnar Sønstevold, Hugo Kramm, Gunnar Reiss Andersen, Axel Kielland, Lauritz Falk, Sonja Mjøen, and others. Levin also sent packages to musical colleagues in Oslo under the pseudonym Banjo Lasse. After the Liberation of Norway the Levin family returned to one of the central train stations in Oslo in June 1945. The orchestra which Robert Levin had to leave nearly three years earlier awaited him at the platform, performing at their arrival.
Соғыстан кейінгі мансап
Соғыстан кейін Левин классикалық мансапқа көбірек назар аударуға шешім қабылдады, ал Гёста Кьелерцке сүйемелдегеннен кейін, аккомпаниатор ретіндегі мансабы дамыды. Ол Элизабет Шварцкопф, Ехуди Менухин, Роберта Петерс, Рита Стрейх, Генрик Серинг, Энн Браун, Ким Борг, Камилла Викс, Фелисия Уэзерс сияқты түрлі халықаралық артистерге сүйемелдеді; сондай-ақ Ингрид Бьоннер, Кнут Скрам, Арве Теллефсен, Терье Тённесен, Элис Ботнес, Асе Нордмо Лёвберг, Эдит Талауг және Оле Бён сияқты норвегиялық артистердің кең спектрін қамтыды. 1984 жылдың 22 мамырында ол американдық пианист Роберт Д. Левинмен бірге Карнеги залында «Григтен Гершвинге дейін» атты концертте өнер көрсетті, онда тақ мұрагері Харальд пен тақ мұрагері Соня да қатысты. Екеуі, сондай-ақ Оле Бён, Кнут Скрам, Фелисия Уэзерс және Ингрид Бьоннер сияқты басқа музыканттармен бірге Эдвард Григ, Ричард Хагеман, Гарри Оуэнс, Аарон Копланд, Селиус Догерти, Оли Спикс, Джордж Гершвиннің шығармаларын орындады. Левин бүкіл әлемді шарлап гастрольдік сапарлар жасады. Ол Норвегиядағы өз заманының ең беделді классикалық музыканттарының біріне айналды. Ол барлық жастағы музыкалық білім беруге белсенді қатысып, Норвегия композиторлар мен лириктер қоғамын (NOPA) басқарды және аккомпанемент өнерін насихаттады. 1973 жылы құрылған Норвегия музыка академиясының алғашқы ректоры болды, сонымен қатар интерпретациядан профессор болды. 1989 жылы академия Майорстуэндегі жаңа ғимаратқа көшкенде, концерт залдарының бірі Левиннің есімімен аталып, құрмет көрсетілді.
After the war, Levin decided to concentrate more on a classical career, and after he accompanied Gösta Kjellertz, his career as an accompanist took off. He accompanied such diverse international artists as Elisabeth Schwarzkopf, Yehudi Menuhin, Roberta Peters, Rita Streich, Henryk Szeryng, Ann Brown, Kim Borg, Camilla Wicks, Felicia Weathers; and a panorama of Norwegian artists that included Ingrid Bjoner, Knut Skram, Arve Tellefsen, Terje Tønnesen, Elise Båtnes, Aase Nordmo Løvberg, Edith Thallaug, and Ole Bøhn. Notably, on 22 May 1984, he and American pianist Robert D. Levin, performed together in Carnegie Hall in a concert called "From Grieg to Gershwin" with then Crown Prince Harald and Crown Princess Sonja in attendance. The two, along with other musicians including Ole Bøhn, Knut Skram, Felicia Weathers, and Ingrid Bjoner performed pieces by Edvard Grieg, Richard Hageman, Harry Owens, Aaron Copland, Celius Dougherty, Oley Speaks, George Gershwin. Levin took part in performing tours all around the world. He became one of the most respected classical musicians of his time in Norway. He took an active part in music education at all ages, led the Norwegian Society of Composers and Lyricists (NOPA), and promoted the art of accompaniment. He was the first rector of the Norwegian Academy of Music when it was founded in 1973, where he was also a professor of interpretation. When the academy moved to its new facilities in Majorstuen in 1989, one of the performance halls was named after Levin.
Марапаттар
Левинге Хоуенс легаты (1951) және Statens kunstnerstipend (1954) табыс етілді. Левин Норвегия музыкалық сыншыларының сыйлығын (Musikkritikerprisen) (1956/57), Lindemanprisen (1983) және Spellemannprisen (1977) алды. Ол сондай-ақ алтыннан Корольдің Еңбегі үшін медалін (Kongens fortjenstmedalje) алды және Санкт-Олаф орденінің мүшесі аталды. 1993 жылы ол Стайн Мехренмен бірлесіп Андерс Йерс мәдениет сыйлығын (Anders Jahres kulturpris) иеленді.
Levin received the Houens legat (1951) and Statens kunstnerstipend (1954). Levin was awarded the Norwegian Music Critics Award (Musikkritikerprisen) (1956/57), Lindemanprisen (1983) and Spellemannprisen (1977). He was also awarded the King's Medal of Merit (Kongens fortjenstmedalje) in gold and was made a member of the Order of St Olaf. In 1993, he was awarded the Anders Jahre Cultural Prize (Anders Jahres kulturpris) jointly with Stein Mehren.
Жеке өмір
1938 жылы ол Сольвейг Маргрете Бернштейнге (1914–2023) үйленді. Олар журналист Мона Левиннің (1939 жылы туған) ата-анасы болды. Олардың қызы Сидсел Левин (1944 жылы туған) музыка мұғалімі және Ослодағы еврей мұражайында мәдениетті дамытушы болды. Левин 1996 жылы 84 жасында қайтыс етті және Ослодағы Østre gravlund бейістігіне жерленді.
In 1938, he married Solveig Margrethe Bernstein (1914–2023). They were the parents of journalist, Mona Levin (born 1939). Their daughter, Sidsel Levin (born 1944) was music teacher and cultural facilitator at the Jewish Museum in Oslo. Levin died during 1996 at the age of 84 and was buried at Østre gravlund in Oslo.