Кіріспе
Гонконг көлік нөмірлері
Гонконгтағы көлік нөмірлерін Гонконгтың Көлік департаменті басқарады. Көлік нөмірлері үкімет тарапынан берілмейді, олар гараждардың тапсырысы бойынша жасалады. Гонконгтағы көлік құралдарын тіркеу жүйесі Қытай мен Макаодағы жүйелерден тәуелсіз.
Шолу
Әрбір көлік құралында екі тіркеу белгісі болуы тиіс: біреуі көліктің алдында, екіншісі – артқы жағында. Алдыңғы пластинканың ақ түстегі қара әріптері бар, ал артқы пластинканың сары түстегі қара әріптері бар. Әріптер мен цифрлардың биіктігі 8 см-ден (3,1 дюйм) кем емес және 11 см-ден (4,3 дюйм) артық емес болуы тиіс. Тақталар Британдық стандарт B.S. 145a-ға сәйкес болуы керек, және тақтада "B.S. AU 145a" деген белгілеу нөмірі тұрақты түрде көрсетілуі тиіс. ImageDescriptionЖеке көліктер, қоғамдық көліктер: Бұл көліктер үшін стандартты формат "XX (#)###", мұнда "XX" – латын әліпбиінің екі әрпі, ал "(#)###" – үштен төртке дейінгі цифрлар тізбегі. Көліктің алдыңғы жағындағы тақта ақ түсті, ал артқы жағындағысы сары түсті. Шекаралық тақташалар: Гонконгта тіркелген көлік Гуандун провинциясына кіргенде шекаралық тақташаны көрсетуі керек. Олардың әдеттегі форматы "粤Z·####港", мұнда 粤Z – Гонконг пен Макаоға берілген префикс, #### – ретті цифрлар және/немесе латын әріптерінің тізбегі, ал 港 жұрнағы Гонконгты білдіреді. Бұл тақташалар Қытай стандарттары бойынша жасалады, бірақ түсі ақ және қара. Дипломатиялық көліктер: Кейбір басқа елдер мен аумақтардан (дипломатиялық көліктерде арнайы тіркеу нөмірлері болатын жерлерден) өзгеше, шетелдік консулдықтар, консулдық қызметкерлер және түрлі халықаралық ұйымдарға тиесілі көліктерде "CC" (консулдық корпус) белгісі болады, ол ақ түстегі қызыл түспен көрсетіледі. Бұл белгілер овал пішіндес, тіркеу тақтасынан әлдеқайда кішідірек, бірақ көліктің алдыңғы және артқы жағына бекітіледі. Дипломатиялық көліктер кәдімгі көліктермен бірдей тіркеледі (бірақ оларға жекелендірілген тіркеу нөмірлерін алуға рұқсат етіледі). Әскери көліктер: Халықтық азаттық армиясы өз көліктерінде "ZG" префиксі бар тіркеу тақталарын пайдаланады (Zhù Gǎng 駐港 – "Гонконгта орналасқан" деген мағынаны білдіреді). Ерекшелігі, бұл тақталар Қытайдағыдай бір түріндегі қаріптерді қолданады, бірақ көліктің алдыңғы жағында ақ түстегі қара әріптер мен цифрлар, ал артқы жағында сары түстегі қара әріптер мен цифрлар болатындай етіп, британдық стандарт B.S. 145a талаптарына сәйкес келеді.
"粤Z·####港", where 粤Z is the prefix given to both Hong Kong and Macau, #### is a string of sequential digits and/or Latin letters, and the 港 suffix represents Hong Kong. These are produced to Mainland Chinese standards, but are white on black. Diplomatic vehicles: Unlike some other countries or territories (where diplomatic cars have special registration numbers), cars operated by foreign consulates, consular staff, and various international organisations simply display a "CC" (consular corps) badge, rendered in red on a white background. These are oval in shape, and are much smaller than the registration plate, but are affixed to the front and back of the vehicle. Diplomatic cars are registered in the same series as regular vehicles (although they are permitted to bear personalised registration plates). Military vehicles: The People's Liberation Army uses registration plates with the "ZG" prefix on their vehicles (Zhù Gǎng 駐港 means "stationed in Hong Kong"). Unusually, these plates use the same font as those in Mainland China, but comply with British Standard B. S. 145a insofar as they feature black alphanumerics on a white background at the front of the vehicle, and black alphanumerics on a yellow background at the rear.
Нөмірлеу жүйесі
Бас директордың көліктері тіркеу нөміріне ие емес. Олардың алдында және артында Гонконгтың эмблемасы орналасқан. Британдық басқару кезінде губернатордың көлігі Сент-Эдвард тәжінің эмблемасын тасыған.
Әдеттегі сандар
Тұрақты тіркеулер екі әріпті префикстен тұрады, содан кейін 102 мен 9998 аралығындағы сан (ерекше тіркеу белгілері бөлімінде сақталған нөмірлердің тізіміне қараңыз), алдынан нөлдер қойылмайды. "I", "O" және "Q" әріптері екіұштылықты болдырмау үшін префикстерде қолданылмайды. Алғашқы тағайындалған нөмірлерде (1–9999) префикстер болған жоқ. "HK" және "XX" алғашқы екі префикс болды, одан кейін "AA", "AB", "AC", "AZ" – "AM" қоспағанда, ол мемлекеттік көліктерге арналған. Содан кейін "BB" арқылы "BZ", "CA" арқылы "CZ" және т.б. "BA" префиксі берілмеді, себебі билік оны "AB"мен шатастыру мүмкін деген шешімге келді. "BF" де қолданылмады, өйткені 1970 жылдары ол әлі де "қанды ақымақ" деген сөз тіркесімен байланысты болды. 2003 жылы "BA" және "BF" префикстері жекелендірілген тіркеу тақталары үшін аукционда қолжетімді болды. "FU", "FV" және "ZM" префикстері де кезектен тыс берілді. "FU" және "FV" әдетте негізгі тіркеуі шетелде (әдетте Қытай материгінде) тіркелген көліктерге беріледі, бірақ кейбір жергілікті тіркелген көліктер де "FU" және "FV" префикстерін пайдаланады. "ZM" префиксті тақталары Гонконгта Макао тіркелген көліктерге беріледі және Қытайдың шекаралық тіркеу тақталарымен тең. Бұл мақсатта "DW", "EW" және "SJ" тіркеу белгілері де қолданылады. 1997 жылдың 1 шілдесінде Гонконгтың тапсырылуына дейін Халық Азаттық Армиясының алдыңғы қатарлы жасағы Гонконгқа кірді. Олардың көліктеріне "AD" префиксімен тіркеу тақталары тағайындалды, бірақ Гонконгта жүрген кезде олар өздерінің Қытай материгіндегі тіркеулерін көрсетуді жалғастырды. Кейбір префикстер резервте сақталады және арнайы мағынаға ие. 2024 жылдың сәуір айының мәліметі бойынша, қазіргі тағайындалған префикс – "ZF". Ағымдағы екі әріпті префикс жүйесі "ZZ" жеткен кезде, Көлік департаменті қайтарылған, бірақ басқа көліктерге қайта тағайындалмаған тіркеу белгілерін қайта бөледі (мысалы, аукцион арқылы алынғандар). Бөлу "WA" сериясынан бастап, кері әліпбилік тәртіппен жүзеге асырылады. Осының нәтижесінде алдымен "WA" – "WZ" сериясы, содан кейін "VA" – "VZ", одан кейін "UA" – "UZ" және т.б. шығарылады. Шамамен үш миллион тіркеу белгісі әлі қайта тағайындалған жоқ деп есептеледі. Қазіргі бөлу қарқыны бойынша, бұл көлем кем дегенде 20 жылға сұранысты қанағаттандыруға жеткілікті.
Мотоциклдер
Бұрын мотоциклдерде басқа тіркеу белгілері қолданылған. Автомобильдердің нөмірлері сияқты, ең алғашқы сандарда префикс болмаған. Кейіннен бір әріпті префиксі бар нөмірлер берілді. Мысалы: "B 281", "C 367" және т.б.
Мотоциклдерге арналған тіркеу белгілерін жеке беру жүйесі тоқтатылып, біріңғай жүйеге қосылды. Сондықтан, кейбір тіркелген мотоциклдерде бұрынғы нөмірлер әлі де кездеседі. Осының салдарынан, әріп префиксі жоқ бірегей тіркеу белгісі екі түрлі көлікте болуы мүмкін.
Арнайы префикстер
"АМ" мемлекеттік көліктерге арналған. "LC" - заң шығарушы кеңестің көліктеріне арналған. "ZG" (Zhù Gǎng 駐港, яғни "Гонконгта орналасқан") - Гонконгтағы Халықтық азаттық армиясының көліктеріне арналған. ZG тақталары азаматтық көліктердегідей стандартты қаріптермен шығарылмайды. Оларда материктік Қытай тақталарындағыдай қаріп қолданылады. Дегенмен, тақталардың алдыңғы жағы ақ, артқы жағы сары түсті болады. "ZM" Макаода тіркелген және Гонконг-Чжухай-Макао көпірі арқылы Гонконгқа кіруге рұқсат етілген көліктерге арналған. Бұрынғы "UC" сол кездегі Қалалық кеңес көліктеріне берілген. Қазір азаматтық көліктерге қолжетімді. Бұрынғы "RC" сол кездегі Аймақтық кеңес көліктеріне берілген. Қазір азаматтық көліктерге қолжетімді. Бұрынғы "HA" сол кездегі Ауруханалық басқарма көліктеріне берілген. Қазір азаматтық көліктерге қолжетімді.
Хат жұрнағы
"T" әрпі жартылай тіркемелерді белгілеу үшін қолданылады және алдынан 5 санға дейін нөмір қосылады.
Басқа ерекше сандар
"VV" ауыл көліктеріне ғана арналмайды; әдеттегі көліктерге рұқсат етілмейтін тар жолдарда жүретін шағын көліктер. Сандардың басында нөлдер болуы мүмкін. Олар Лантау және Ламма аралдарында кемежайдан ауылдарға азық-түлік тасымалдау үшін пайдаланылады. VV – "ауылдық көлік" деген сөз. Олар жалпы қолданысқа да беріледі. Гонконгтағы британдық армия көліктерінің тіркеу таңбалары басқа жерлердегі британдық әскери көліктерімен ұқсас форматта: екі сан, одан кейін екі әріп және екі сан. Мысалы, "15KL44".
Нөмірлер аукционы
1973 жылдан бері Гонконг үкіметінің Көлік департаменті нөмірлерді сату үшін аукциондар өткізеді. Қазіргі уақытта аукциондар көбінесе сенбі күндері, кейде жексенбі күндері болады және айына шамамен екі аукцион өткізіледі. Сатылған нөмірлер аукцион күнінен бастап 12 ай ішінде нөмірді сатып алған адамның атына тіркелген көлікке міндетті түрде берілуі керек. Бұл сатып алушының бұрыннан бар көлігі болуы мүмкін, аукционнан кейін басқадан сатып алынған көлік немесе аукционнан кейін жаңадан сатып алынатын көлік болуы мүмкін. Көлік департаменті нөмірдің тағайындалған-тағайындалмағанын тексеруге болады.
Арнайы тіркеу белгілерінің аукционы
Аукцион арқылы алынған арнайы тіркеу белгісі басқаға берілмейді, яғни, нөмірді сатып алушының атына тіркелген көлік құралдарында ғана қолдануға болады. Арнайы тіркеу белгісін бір көлік құралынан екіншісіне ауыстыруға рұқсат етіледі, егер екеуі де бір адамға тиесілі болса. Арнайы тіркеу белгісі бар көлік құралын сату немесе басқа біреуге беру, сол арнайы тіркеу белгісін жоғалтуға әкеледі. Егер сатып алушыға арнайы тіркеу белгісі берілген соң, ол қайтыс болса, арнайы тіркеу белгісі көлікпен бірге оның мұрагерлеріне берілмейді. Сондықтан, аукционда арнайы тіркеу белгісін кімнің атынан сатып алу керектігін мұқият ойластыру қажет. Сатып алушы ретінде жауапкершілігі шектеулі серіктестікті пайдалану, оның іздік жалғастығы мен компания акцияларын беру мүмкіндігі арқасында, берілмейтін шектеуді айналып өтуге мүмкіндік береді.
Аукционға арналған нөмірлерді резервтеу
"AM", "LC" немесе "ZG" префикстерін қоспағанда, кез келген бос әдеттегі нөмірлер, тізбекте одан бұрынғы префикске, немесе ағымдағы префикске, немесе бірден кейінгі префикске ие болса, аукционға ұсынылуы мүмкін. Мысалы, егер ағымдағы префикс "LX" болса, онда "AA", "AB", "AZ", "BA", "LX" немесе "LY" префиксі бар нөмір аукционға ұсынылуы мүмкін. Префиксі жоқ немесе "XX" префиксі бар нөмірлер де аукционға сақталуы мүмкін. "ZM" префиксі бар нөмірлер "ZL" префиксіне жеткеннен кейін аукционға ұсынуға болатыны күмәнді. Арнайы емес тіркеу белгісін аукционға беру үшін HK$1000 көлемінде ақша кепілі төлеу қажет. Нөмірдің ең төменгі бағасы да HK$1000 құрайды. Егер нөмірді брондаған адамнан өзге біреу оны сатып алса, оның ақша кепілі қайтарылады. Егер аукционда басқа біреу қатыспаса, нөмірді брондаған адамға HK$1000 бағасына сатылады. Егер бұл арнайы тіркеу белгісі болса, ақша кепілі төлеудің қажеті жоқ, ал ең төменгі бағаны Көлік департаменті белгілейді, бірақ ол HK$1000-нан жоғары болады.
Жекеленген көлік құралдарының тіркеу белгілері жүйесі
Жекелендірілген көлік тіркеу белгілері жүйесі 2006 жылдан бері 8 таңбаға дейін (әріптер мен/немесе сандарды қоса алғанда) нөмірлер жасауға мүмкіндік беру үшін қабылданды. Жаңа жүйеде "I", "O" және "Q" әріптерін пайдалануға тыйым салынған, ал бұл екі әріп ресми түрде сәйкесінше "1" және "0" сандары ретінде танылады. "I" және "O" әріптері Гонконг номерлік тақталарында қолданылатын стандартты шрифтте "1" және "0" сандарына ұқсас болғандықтан, "SIU SIU" және "I LOVE U" сияқты тіркестер тақтаға басылуы мүмкін, бірақ олар ресми түрде "S1U S1U" және "1 L0VE U" деп танылады. Бұл жүйе бойынша нөмірлер кемінде 5000 гонконг долларынан аукционға шығарылады. Көлік жүргізушілері әдетте қалаған нөмірін таңдауға құқылы, бірақ ерекше немесе оңай танылатын нөмірді алу өте бәсекелі болуы мүмкін. Мысалы, "1 L0VE U" тіркеу нөмірі қайырымдылық аукционында 1,4 миллион гонконг долларына сатылды. PVRMS жүйесі бойынша алғашқы аукцион 2006 жылдың 16 қыркүйегінде өтті.