Кіріспе

Дикша (санскритше: दीक्षा), сондай-ақ дикса, деекша немесе деэкса деп те аударылады, "діни рәсімге дайындық немесе қасиеттілік беру" деп аударылады. Бұл индуизм, буддизм және джайнизм сияқты үнді діндеріндегі гурулардың (Гуру-шишья дәстүрінде) мантраны немесе бастауды беруі. Дикша жеке рәсімде беріледі және әдетте қатаң рухани тәртіпті қабылдауды қамтиды. Бұл сөз санскрит тіліндегі dā ("беру") және kṣi ("жою") түбірлерінен немесе dīkṣ ("қасиеттілік беру") етістігінен шыққан. Гуру мен шәкірттің санасы біріккенде, шәкірт гурудан бастау алған деп айтылады. Дикша түрлі болуы мүмкін: мұғалімнің көзімен, тию арқылы немесе сөзімен, шәкіртті немесе оқушыны тазарту мақсатымен. Тию арқылы берілетін бастау спарша дикша деп аталады. Дикша арқылы берілетін құдайдың рақымын кейде шактипат деп атайды. Тантрада бастаудың бес түрі немесе дикша айтылады: ритуал немесе самая дикша арқылы бастау; спарша дикша – бұл тию арқылы берілетін бастау және ол ритуалсыз жасалады; ваг дикша – сөз немесе мантра арқылы жасалады; самбхави дикша – гурудың сыртқы бейнесін қабылдау арқылы туындайды; мано дикша – бастау санада орындалған кезде. Әртүрлі тантрикалық еңбектерде дикшаның әртүрлі түрлері сипатталады: Криявати, Калавати, Варнамаи, Ведамаи.

Тірі мысалдар

Әр түрлі дәстүрлер мен секталар диксаны әр түрлі жолмен қарастырады. ИСККОН мүшелерінің алғашқы диксасы, немесе харинама дикса бастауы, құрбандықтың ашық отына астық, жеміс-жидек және гхи салынатын құрбандықтың бір бөлігі ретінде орындалады. Лахири Махасая дәстүрінде Крия-йогаға кірісу дикса ретінде беріледі. Бенгалиялық қасиетті Анандамай Ма жиі sparśa dīkṣā (құдайлық жанасу) немесе drik diksa (өзінің қарауы арқылы) берді, онда ол śaktipāt (құдайлық рақым) сыйлады. Трансценденталды медитация (ТМ) 1950 жылдардың соңында Махариши Махеш Йогидің басшылығымен басталды. Жаңа мүшелер "Брахмананда Сарасвати және Шанкарчарья ұрпағына" бағышталған рәсім (пужа) арқылы басталды. Басталғандарға арнайы мантра беріліп, медитация жасау тәсілі үйретілді. БАҚС Сваминараян Санста жаңа мүшелерді vartman деп аталатын рәсім арқылы бастайды. Бұл рәсімге оң алақанына су алу және рәсім бастаушы, көбінесе бас тартқан адам айтқан мантраны қайталау кіреді. Мантраны қайталағаннан кейін су төгіледі, бұл қозғалыстың өмір салтын қабылдағанын көрсетеді. Манаго (кәнші) киіліп, ант беріледі. Жаңадан кіріскендер ет, алкоголь, неке адалдығын бұзу, ұрлық және зиянды тәрізділерден аулақ болуға ант етеді.