Кіріспе

1994 жылғы драма. «Соғыс» – Джон Авенеттің режиссерлік еткен, Элайджа Вуд, Кевин Костнер және Маре Виннингэм бас рөлдерде ойнаған 1994 жылғы американдық драмалық фильм. Оқиға 1970 жылдардағы Миссисипи штатында өтеді. Кассадағы сәтсіз бастама мен сыншылардың теріс пікірлеріне қарамастан, фильм Вудтың актерлік шеберлігі үшін мақтауға ие болды.

Сюжет

Стивен Симмонс, Вьетнам соғысының салдарынан психикалық жағдайына қатысты қиындықтарды бастан өткерген ардагер, өз еркімен жатып емделген психиатриялық ауруханадан қайта оралады. Соғыс туралы қайта-қайта түс көру салдарынан ол үш жұмыстан тізбектей айырылыпты. Емделіп, үйіне келген соң, ол мектепте күзетші болып жұмысқа орналасады, бірақ психиатриялық ауруханада болған адамдар балалардың жанында жұмыс істеуіне тыйым салатын заңға байланысты бір аптадан кейін жұмысынан босатылады. Симмонс отбасы ақшаға зор мұқтаждық сезінеді, сондықтан Стивен жұмыс іздеуді жалғастырады және картоп жинауға орналасады. Сол жерде ол Мо Генри есімді адаммен танысады, оның көмегімен ол кенде жұмыс табады – бұл оның ең жақсы жұмысы болып шығады. Осы уақытта Стивеннің Лидия және Стю есімді егіз балалары өмірдің сұранышсыздығынан қашып, жаңа орын іздейді. Олар үйлеріне жақын орманнан ағаш тауып, сол жерде ағаш үй салмаққа бел буады. Басында олар мен олардың достары кімнің салу керектігі және кімге пайдалануға рұқсат етілуі керек деген мәселелер бойынша дауласады. Стю, Чет және Марш есімді үш ұл оны өздеріне ғана тиесілі деп ойлайды, ал Лидия, Эльвадин және Амбер есімді қыздар олармен бірге жұмыс істеп, кейін бөлісуді қалайды. Бірнеше келісімнен кейін олар ағаш үйді бірлесіп салуға келіседі. Қыздар қажетті заттарды көршілес Липниктер отырған қоқыс жиналатын орыннан алады. Липниктер – бұл Симонс және олардың достарына ренішті, зорлық-зомбылыққа бейім көршілер. Бақытсыздыққа орай, Липниктердің кіші ұлы Билли, Лидия, Эльвадин және Амберді қоқыс жиналатын орында табады, сондықтан қыздар оған үндемеу үшін ақша төлеуге мәжбүр болады. Ол тапқан ақшаға көптеген балмұздақ сатып алып, одан кейін отбасының күдігі мен ашуын тудыратын қанттық комаға түседі. Содан кейін ол Лидияның құпиясын ашып береді. Балалар ағаш үйді салумен айналысып жатқанда, Стивен мен Мо үңгірден су шығарып жатқанда, үйіліп құлайды. Мо құлап жатқан қиыршықтардың астында қалады, бірақ Вьетнамда өзін құтқару үшін ең жақсы досын өлтіруге мәжбүр болған Стивен оны құтқаруға бел буады, тіпті бұл оның өміріне қауіп төндірсе де. Ол Моны босатады, бірақ өзі құлап жатқан тастардың соққысына ұшырайды. Екеуі де құтқарылса да, Стивен ауыр жарақат алып, ауруханада комада жатыр, тірілу үшін аппаратқа қосылады. Стю мен Лидия әкесінің өмірі үшін қорқады, ал Липниктер ағаш үйді тауып алып, Стивенге тиесілі құлып пен кілтті ұрлайды. Алайда, егер Стю су мұнарасының ішінде бір айналым жүзіп, бәс тілсе, олар оларды қайтаруға келіседі. Балалар оны сақтап қалады, бірақ Липниктер кілтті су мұнарасының шіріген, қауіпті төбесіне лақтырып, оны қаласа өзі алу керектігін айтады. Біраз уақыттан кейін олардың әкесі тірілу аппаратын өшіріп, қайтыс болады. Балалар үйден қашып, ағаш үйге келгенде, Липниктердің қайта оралғанын көреді. Олардың арасындағы төбелес кезінде ағаш үй қиратылады. Осы уақытта Билли Липникки барлық төбелес туралы наразылық білдіріп, неге олар фортты бөлісе алмайтынын сұрайды, бірақ оны ешкім тыңдамайды. Ол кілтті алу үшін су мұнарасына өзі барады, бірақ Стю мен басқалар оны тапқан кезде төбе құлап, ол су мұнарасына құлайды. Стю оны Лидиямен бірге құтқарып, қайта тірілтеді, ал Билли оларға періште көргенін айтады, ол "Стуға ұқсаған, бірақ одан үлкен" (Стивен екені түсіндіріледі), ол оған Жерде қалуға және әкесін күтуге тиіс екенін айтқан. Осыдан кейін Липниктер төбелес жасауды тоқтатады және олардың жолынан шықпайды, бірақ Билли оларға жақын дос болады. Егіздер мен олардың достары ағаш үйді қайта салуға кіріседі, бірақ қызығушылықтың жоқтығынан бірнеше күннен кейін тоқтатады. Сонымен қатар, олар әкесінің қайтыс болғанға дейін оларға жаңа үй сатып алғанын біледі және соңғы рет өз үйлеріне оралып қуанады.

Өндіріс

Фильмді 1993 жылдың ақпан айында Island World компаниясы 500 000 доллар ақшаға Кэти МакУортердің жазылмаған сценарийін сатып алды. Кевин Костнер 1993 жылдың маусым айында фильм жобасына қосылды. Түсірілім 1994 жылдың сәуір айында аяқталды.

Сыни жауап

Вуд өзінің рөлі үшін, Костнер сияқты мақтау алды, бірақ фильмнің өзі сценарийді және Авнеттің режиссерлігін сынаған сыншылардың басым бөлігінен жағымсыз пікірлер алды. Қазіргі уақытта Rotten Tomatoes сайтында 16 рецензия негізінде 25% рейтингке ие. Роджер Эберт (Chicago Sun Times) фильмге төрт жұлдыздың екісін берді, соғыс травмасы мен отбасылық драманың үйлесімін сынға алды. Дегенмен, ол Вудты мақтап: «Менің ойымша, Илайджа Вуд Голливуд тарихындағы өзінің жасындағы ең талантты актер ретінде көзге түсті». The New York Times газетінің журналисі Джанет Маслин Костнер мен Вудтың ойынын жоғары бағалап, әке мен бала арасындағы байланысты фильмнің ең күшті тұсы деп атады. Алайда, Маслин фильмде көптеген маңызсыз сюжеттік желілер мен оқиға соңындағы күрт сюжеттік өзгерістер бар екенін айтты. Кэти МакВортер атмосфералық, бірақ кейде уағыздаушылық стильде жазғандай, фильмде саналы түрде қабылдауға болатын көптеген сабақтарды қамтиды. Брайан Лоури (Variety) фильмді «шынайы, бірақ артық пісірілген» деп сипаттап, Вьетнам соғысын «тынышсыздық тудыратын» деп сынады. Entertainment Weekly басылымының Лиза Шварцбаум фильмге C+ бағасын берді, бірақ Костнерді мақтап: «Ол өте жақсы салмақталған (фигуралық және нақты мағынада, орта жастағы дене бітімімен тартымды) – жігіт керемет көрінеді. Ал сентиментальділікке толы сюжетте ол жеңілдікті сақтай алады». Empire журналы фильмге керісінше төрт жұлдыз берді, оны «ақылды метафораны тамаша актерлік шеберлікпен үйлесетін тамаша фильм» деп бағалады.

Сыйлықтарға ұсынылу

Элайджа Вуд драмалық фильмдегі жас актердің ең жақсы ойнаған рөлі үшін YoungStar сыйлығына ұсынылды, ал Лекси Рэндалл фильмдегі ең жақсы ойнаған рөлі үшін Young Artist сыйлығына ұсынылды.