Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Американдық баптист пасторы (1754–1841)
American Baptist minister (1754–1841)
Джон Лиланд (14 мамыр 1754 – 14 қаңтар 1841) – американдық баптист пасторы, Массачусетс және Вирджиния штаттарында уағыз айтқан, сондай-ақ, құл сатуға қарсы белсенді күрескен адам. Ол АҚШ-та діни бостандық үшін күресте маңызды рөл атқарды. Лиланд кейін баптистер арасындағы миссионерлік қоғамдардың құрылуына қарсы шықты.
John Leland (May 14, 1754 – January 14, 1841) was an American Baptist minister who preached in Massachusetts and Virginia, as well as an outspoken abolitionist. He was an important figure in the struggle for religious liberty in the United States. Leland also later opposed the rise of missionary societies among Baptists.
Ерте өмір
Лиланд 1754 жылдың 14 мамырында Массачусетс штатының Графтон қаласында дүниеге келген. Оның ата-анасы конгрегационалистер болған. Ол Салли Девинге үйленді және олардың тоғыз баласы болды: Бетси, Ханна, Полли, Джон, Салли, Люси, Фанни, Нэнси және Лемуэль. Оның қызы Полли, революциялық милиция офицері және Нью-Йорк федералистік саясаткері Джейкоб Фордтың ұлы Айзек Фордқа тұрмысқа шықты.
Leland was born on May 14, 1754, in Grafton, Massachusetts. His parents were Congregationalists. He married Sally Devine and they had nine children, Betsy, Hannah, Polly, John, Sally, Lucy, Fanny, Nancy, & Lemuel. His daughter Polly married Isaac Ford the son of revolutionary militia officer and New York federalist politician Jacob Ford.
Қоғамдық өмір және көзқарастар
Ол 1774 жылғы маусымда ақсақал Ноа Алденнің қолынан крещение рәсімінен өтті. 1775 жылы Лиланд Массачусетс штатының Беллингхем қаласындағы баптист шіркеуіне қосылды. Ол 1775 немесе 1776 жылы Вирджинияға кетіп, 1791 жылға дейін онда қызмет етті, содан кейін Массачусетске оралды. Вирджиния штатының Графтон қаласындағы қауым Лиландтың ондағы шіркеуге тигізген әсерінің нәтижесінде аталған деп саналады. 1788-89 жылғы сайлау кезінде Вирджинияда тұрып жатқан Лиланд, Джеймс Мэдисонның Конституцияға бірінші түзету ретінде қабылданған діни бостандықты қолдауына орай, оған қолдау көрсетті. 1791 жылы Лиланд Массачусетске оралды, сол жылы Құқықтар Жарғысы ратификацияланды, ал құлдыққа қарсы уағыздан кейін Вирджиниядан кетіп қалды. Жаңа Англияға оралғаннан кейін Лиланд Коннектикут штатында бірнеше баптист қауымдарын құруға көмектесті, ал 1802 жылы президент Джефферсон Коннектикут штатының Денбери баптистеріне діни бостандық туралы әйгілі хатын жазды. Лиландтың өміріндегі танымал оқиға – Чеширдің алып ірімшігі. Массачусетс штатының Чешир қаласының халқы президент Томас Джефферсонға үлкен ірімшік жасап жіберді. Лиланд ірімшікті Чеширден Вашингтонға алып барып, 1802 жылдың 1 қаңтарында Джефферсонға тапсырды. Ол тіпті Конгресс пен Президентке уағыз айтуға шақырылды. Осы оқиға туралы ол былай деп жазды: «1901 жылдың қараша айында мен оңтүстікке, Вашингтонға дейін, президент Джефферсонға жіберілген ірімшікпен сапар шектім. Мен оған сеніп, сондай-ақ жол бойы және қайта оралғанда уағыздай бердім. Менде көптеген қауымдастар болды, олардың бір бөлігі Мамонт діни қызметкерін тыңдауға қызығушылық танытты, өйткені мен оны осылай атадым». Ол Конгресске келген соң діни бостандық туралы уағыз айтуға шақырылды. Майкл И. Мейерсон үшін Лиланд – негізін қалау дәуіріндегі жалпыға бірдей діни бостандықты қолдаған ең көрнекті діни тұлға. Джон М. Кобин Лиландтың қоғамдық саясат теологиясында «виждан бостандығы» ұстанымын қатаң сақтағанын айтады. Лиланд 1812 жылы Массачусетс штатының Өкілдер палатасына сайланды және Чеширді өкілдік етті. Лиланд 1841 жылдың 14 қаңтарында Массачусетс штатының Норт-Адамс қаласында қайтыс болды. Ол гимн жазушы ретінде танымал болды; «Күн батып, кетті, кешкі көлеңкелер пайда болды» гимні 391 гимн жинағына енген. Оның бірнеше гимндері «Киелі арфа» кітабында сақталған. Лиланд теологиялық семинарияларға қарсы болды. Айырықшасы, Вирджиниядағы Джон Лиланд теологиялық зерттеулер орталығы оның құрметіне аталған. Мектеп Лиландтың есімімен үш себепке байланысты аталды: ол барлық адамдарға діни бостандықты берік ұстануымен, құлдыққа қарсы күресімен және пастор және жаңашыл ретінде қызмет етуімен белгілі болды.
He was baptized in June 1774 by Elder Noah Alden. Leland joined the Baptist Church in Bellingham, Massachusetts, in 1775. He left for Virginia in 1775 or 1776, and ministered there until 1791, when he returned to Massachusetts. The unincorporated community of Grafton, Virginia is believed be named based on Leland's influence in the church there. During the 1788 89 election while still living in Virginia, Leland threw his support behind James Madison due to Madison's support for religious liberty in what became the First Amendment to the Constitution, and Madison was seated in the first Congress that same year. Leland returned to Massachusetts in 1791 the year the Bill of Rights was ratified, leaving Virginia after an anti slavery sermon. Back in New England, Leland helped to found several Baptist congregations in Connecticut, to which President Jefferson later wrote his famous letter to the Baptists of Danbury, Connecticut in 1802 regarding religious freedom. A well known incident in Leland's life was the Cheshire Mammoth Cheese. The people of Cheshire, Massachusetts made and sent a giant block of cheese to President Thomas Jefferson. Leland took the block from Cheshire to Washington, D. C., and presented it to Jefferson on January 1, 1802. While there, Leland was even invited to preach to the Congress and the President. Of this incident he wrote, "In November, 1801 I journeyed to the south, as far as Washington, in charge of a cheese, sent to President Jefferson. Notwithstanding my trust, I preached all the way there and on my return. I had large congregations; let in part by curiosity to hear the Mammoth Priest, as I was called." He was invited to preach a message of religious liberty in Congress upon his arrival. For Michael I. Meyerson, Leland was the most prominent religious figure of the founding era to champion universal religious freedom. John M. Cobin says that Leland held, in seminal form, to the "liberty of conscience" position on public policy theology. Leland was elected to the Massachusetts House of Representatives and represented Cheshire in 1812. Leland died on January 14, 1841, in North Adams, Massachusetts. He was known as a hymn writer; "The Day Is Past and Gone, The Evening Shades Appear" has been included in 391 hymnals. Several of his hymns are preserved in the Sacred Harp. Leland opposed theological seminaries. Ironically, The John Leland Center for Theological Studies in Virginia is named in his honor. The school was named for Leland for three reasons: his firm stand for religious liberty for all, his opposition to slavery, and his service as a pastor and evangelist.
Өзінің жазбаларынан үзінділер
Христиандық қоғам түсінігі мәңгілікке толық жойылмалы. Үкімет әр адамның ойлау және сөз айту еркіндігін қорғауы керек, сондай-ақ біреудің екіншісін зорлыққа салуына жол бермеуі керек. Мен қорғайтын бостандық – тек төзімділіктен асып түседі. Төзімділік идеясының өзі жеңілтек; ол кейбір адамдардың басқаларынан артық тұрып, кешірім беруге құқылы екенін білдіреді, ал барлығы тең дәрежеде еркін болуы керек – яһудилер, түріктер, бұтқа табынушылар және христиандар. Вирджиниядағы өмірінің хроникасы. «Шындық өзін қорғау үшін заңға мұқтаж емес – ол өзінің лайықтылығымен тұрады». Ар-ождан құқығы бұзылмас. «Әр адам Құдайға жауап беруге тиіс, сондықтан әр адамның өзінің ар-ожданына сай Құдайға қызмет етуге еркіндігі болуы керек. Егер үкімет сот күнінде жеке тұлғалар үшін жауап бере алатын болса, онда адамдар діни мәселелерде оған бағынуға тиіс; әйтпесе, адамдар еркін болсын». Ар-ождан құқығы бұзылмас. «Шешілді, құлдық – табиғи құқықтарды зорлықпен тартып алу және республикалық үкіметке қайшы келеді, сондықтан біздің бауырларымызға осы қорқынышты жамандықты елден құрту үшін барлық заңды шараларды қолдануды ұсынамыз; және біздің құрметті заң шығарушы органымыз жақсы саясат принциптеріне сәйкес Ұлы мерекениі жариялауға мүмкіндік алатындай, Құдіреті шексіз Құдайға дұға етейміз». 1789 жылы Вирджиния штатының Ричмонд қаласында өткен Вирджиния баптистерінің Бас комитетінің қаулысы.
"The notion of a Christian commonwealth should be exploded forever Government should protect every man in thinking and speaking freely, and see that one does not abuse another. The liberty I contend for is more than toleration. The very idea of toleration is despicable; it supposes that some have a pre eminence above the rest to grant indulgence, whereas all should be equally free, Jews, Turks, Pagans and Christians." A Chronicle of His Time in Virginia. "Truth disdains the aid of law for its defense — it will stand upon its own merits." Right of Conscience Inalienable. "Every man must give account of himself to God, and therefore every man ought to be at liberty to serve God in a way that he can best reconcile to his conscience. If government can answer for individuals at the day of judgment, let men be controlled by it in religious matters; otherwise, let men be free." Right of Conscience Inalienable. "Resolved, that slavery is a violent deprivation of rights of nature and inconsistent with a republican government, and therefore, recommend it to our brethren to make use of every legal measure to extirpate this horrid evil from the land; and pray Almighty God that our honorable legislature may have it in their power to proclaim the great jubilee, consistent with the principles of good policy." Resolution for the General Committee of Virginia Baptists meeting in Richmond, Virginia, in 1789.