Кіріспе

Америкалық тарихшы (1805–1877)

Джон Стивенс Кэбот Эббот (19 қыркүйек, 1805 ж. – 17 маусым, 1877 ж.) – американдық тарихшы, пастор және педагогикалық жазушы, Мэн штатының Брансуик қаласында Яков пен Бетси Эбботтардың отбасында дүниеге келген.

Ерте өмір

Ол Джейкоб Эбботтың бауыры болды және Нью-Йорк қаласындағы Эббот институтын басқаруға және оның қысқаша тарихи өмірбаяндарының сериясын дайындауға қатысты. Эббот 1825 жылы Боудоин колледжін бітірді, Андовер теологиялық семинариясында дін қызметкері болуға дайындалды, ал 1830 мен 1844 жылдар аралығында, ол Конгрегациялық шіркеудегі қызметтен зейнеткерлікке шыққанда, Вустер, Роксбери және Нантакет қалаларында (барлығы Массачусетс штатында) кезекпен уағыз айтты.

Әдеби мансап

"Үйдегі ана" атты еңбегінің табысына байланысты ол 1844 жылдан бастап өзін әдебиетке арнады. Ол христиандық этика туралы көптеген кітаптар мен танымал тарихтар жазды, олар халықтың тарихқа деген қызығушылығын арттыруға септігін тигізді. Ол ең көп танылғаны – Наполеон Бонапарттың (1855) тарихы, онда Наполеонның мансабындағы түрлі оқиғалар мен эпизодтар егжей-тегжейлі сипатталған. Эбботт өзінің тақырыбына өте жағымды көзқарас танытады. Оның маңызды еңбектерінің ішінде: Америка Азамат соғысының тарихы (1863–1866), Француз императоры III Наполеонның тарихы (1868) және Ұлы Фредерик аталған II Фредерик тарихы (Нью-Йорк, 1871). Ол сондай-ақ 1876 жылы В.М. Богарттың Дэниел Бун туралы "Бун өмірі" кітабына алғы сөз жазды. Американың өмірбаяндық сөздігінде (1906) оның өмірбаянында айтылғандай, Эбботттың ойы өте айқын және белсенді болған, ол қолдағы мәселені қалдырып, толығымен басқа бір нәрсемен айналысып, кейін бұрынғы жұмысын еш қиындықсыз жалғастыра алған. Сонымен қатар, ол ерекше сабырлы мінезге ие болған; жеке ізгілігімен де, кітаптарымен де әлемге зор әсер еткен, өліміне дейін белсенді жұмыс істеген, тіпті оны отставкаға кетудің орнына қуанышпен күткен. "Британ энциклопедиясының" (11-басылым) анонимді авторы оның өмірбаянында былай деді: "Ол христиандық этика және тарих туралы көптеген кітаптардың авторы болды, олар қазірде ғылыми емес және сенімсіз көрінеді, бірақ өз уақытында тарихқа деген халықтың қызығушылығын арттыруда маңызды рөл атқарды". Жалпы алғанда, ол жасөспірімдерге арналған көркем әдебиет жазбағанынан басқа, тақырыбы мен стилі жағынан ағасы Джейкоб Эбботттың еңбектеріне өте ұқсас.