Кіріспе

Жаңа Келісімнің апокрифтік жазбаларының жоғалған мәтіні

Матайдың Ізгі хабары – Жаңа Келісімнің апокрифтік жазбаларынан жоғалған мәтін, Яһуда Искариотты алмастыру үшін жеребе тастау арқылы таңдалған елші Матайға (Елшілердің істері 1:15–26) жатқызылады. Оның мазмұны шіркеу әкелерінің ежелгі еңбектеріндегі әртүрлі сипаттамаларынан болжамдалады. Дж. Б. Мэтьюс, "Анкер" Киелі кітап сөздігінде (IV:644) көрсетілгендей, "Матайдың дәстүрлері" бір және со aynı жұмыс болып табыса ма деген мәселе бойынша жеткілікті дәлел жоқ.

Тарихи сілтемелер

Бұл Евангелие жоғалып кетті, бірақ Александриялық Климент николаиттерді сипаттап жатып, Матиасқа жатқызылған бір сөйлемді келтіреді: "біз өз денелерімізбен күресуіміз керек, оған ешқандай құндылық бермеуіміз керек, оны қуантуға ештеңе бермеуіміз керек, керісінше, иман мен білім арқылы жанымыздың өсуін күшейтуіміз керек". Матиас Евангелиясы Александриялық Ориген, Евсевий (оны еретиктерге жатқызған), Иероним және оны апокриф деп жариялаған Decretum Gelasianum есімді құжатта еске алынған. Ол Codex Baroccianus 206-дағы Киелі кітап каноны тізімінің соңында кездеседі, бұл кодекс бұрын Венециядағы Франческо Бароццидің ("Бароций") кітапханасында сақталған. Бұл жоғалған Евангелие, әлдебір құжат болуы мүмкін, Александриялық Климент бірнеше үзіндіні келтірген, олар Матиас дәстүрлерінен, Парадосейс-тен алынған дейді, және оның куәлігін еретиктер Валентин, Маркион және Василидтер пайдаланған деп мәлімдейді. Философоумена, VII.20 бойынша, Василид Матиасқа жатқызылған апокрифтік сөздерді келтірген. Теодор Зан бұл үш жазбаны – Евангелияны, дәстүрлерді және апокрифтік сөздерді – бір туындының бөліктері деп санады. Алайда Адольф фон Харнак бұл идентификацияны жоққа шығарды.

Танымал мәдениетте

HBO телесериалы "Карнавал" да Евангелиенің ойдан шығарылған бір данасы қолданылады, онда шоудың мифологиялық жаратылыстары – Қырып-жоюшының жаршысы (Usher) мен Аватара сипатталады. Уилтон Барнхардттың 1993 жылғы "Евангелие: роман" романы да Евангелиенің ойдан шығарылған нұсқасына арналған. Роман Матиас жазған жоғалған еңбекті іздеу мен табу оқиғасын баяндайды. Матиас Ізгі хабары "Альтамураның құпиясы" кітабындағы маңызды жайттың бірі болып табылады, сондай-ақ Дик Розаноның "Палеттинің күнделігі" кітабының орталық мәселесі болып келеді.