Кіріспе

Doctor Who сериалының «The Gunfighters» – британдық ғылыми-фантастикалық телесериал «Doctor Who»-дың үшінші маусымының сегізінші сериясы. Алғаш рет 1966 жылдың 30 сәуірінен 21 мамырына дейін апта сайын төрт бөлімнен көрсетілді. Сериалдың оқиғасы Аризона штатының Томбстоун қаласында және оның төңірегінде, батыстың қауырсынды дәуірінде өтеді. Сериалда уақыт саяхатшысы Бірінші Доктор (Уильям Хартнелл) және оның серіктері Стивен Тейлор (Питер Пурвз) мен Додо Чаплет (Джеки Лейн) О.К. Корралдағы атысқа дейін соқтыратын оқиғаларға араласады.

Сюжет

Аризона штатының Томбстоун шекаралық қалашығында Айк, Финес және Билли Клэнтон ағайындары Док Холлидейді іздеп жүр. Олар Рубен есімді ағайынының өліміне байланысты ескі есеп айдасу үшін. Олар "Соңғы мүмкіндік" салонында Сет Харпермен кездеседі. Ол Холлидейдің қалай екенін біледі, оның киім-кешегі мен мінез-құлқын сипаттайды. Бұл әнші Кейттің құлағына тиеді, ол өзінің жақыны Холлидейге қауіп төнгенін ескертеді. ТАРДИС жақын маңдағы сарайға келіп тоқтайды, Бірінші дәрігер тіс ауруынан қиналып жатыр. Ол және оның серіктері Стивен мен Додо, ковбойларша киініп, жергілікті маршал Уайатт Ерппен кездеседі, ол оларға қорғаныс ұсынады және кеңесін сақтауға ескертеді. Дәрігер тіс дәрігерін – Холлидейді өзі табады, ал Додо мен Стивен қонақ үйде бөлмелерге тапсырыс береді. Оларды Клэнтондар мазақтайды, олардың айтуынша, дәрігердің өзі Холлидей екеніне күмән келтіреді. Сет Харперді стоматологтың кабинетіне жібереді және тісін алып тастағаннан кейін дәрігерді бес минуттан соң достарымен кездесуге шақырады. Холлидей бастапқыда оның орнына өзін атып тастауға қуанышты, бұл нағыз Дәрігердің қашуына мүмкіндік береді, бірақ Кейт Дәрігердің аман қалуын қамтамасыз ету үшін араласады. Бұл Холлидейге уақыт береді, ол қонақ үйдің жоғарғы қабатында жасырынып, Клэнтондарды Дәрігердің шын мәнінде Холлидей екеніне сендіру үшін тиімді сәттерде оқ атып жібереді. Біраз уақыттан соң Уайатт Ерп пен шериф Бэт Мастерсон келіп, жанжалды тоқтатады және Дәрігерді өзінің қауіпсіздігі үшін қамауға алады. Стивен енді Дәрігерді түрмеден босатуға көмектесетін қаруды жасыруға қатысады, бірақ Дәрігер қаруланудан бас тартады. Стивенді Клэнтондардың ынталандырған жұрты қарсы алады, олар оны Холлидейдің серігі ретінде дарға асуға ниетті. Ерп пен Мастерсон жағдайды реттейді және Пин Клэнтонды ағаларының ынтымақтастығын қамтамасыз ету үшін қамауға алады. Дәрігер мен Стивенді босатып, қаладан мүмкіндігінше тезірек кетуге бұйырады. Додо Кейт пен Докпен кездеседі, олар екеуі де қаладан кетуді жоспарлап, оны өздерімен алып кетуге ниетті. Сет Харпер олардың қашу жоспарына тап болғанда, Холлидей оны өлтіреді, ал үшеуі де кетеді. Харпердің Клэнтондарға көмекшісі рөлін жаңа келген Джонни Ринго алмастырады, ол бармен Чарлиді атып өлтіреді. Дәрігер Стивенмен Додоны іздеу үшін "Соңғы мүмкіндік" салонына оралады және Рингомен кездеседі. Уайатт Ерптің ағалары Уоррен мен Вергиль оған заңды сақтауға көмектесу үшін Томбстоунға келеді. Дәрігер оларға Ринго қалада екенін айтады. Қалған Клэнтон ағайындары Пинді босату және Уоррен Ерпті өлтіру үшін түрмеге барады. Стивен Додоны іздеу үшін қаладан шығып кетеді, ал Ринго Холлидейді іздеп қалаға келеді. Стивен мен Кейтті Ринго Клэнтон ранчосына алып барады, онда Клэнтондар қайтадан жиналады және әкесіне, Па Клэнтонға, олар Ерпті өлтіргендерін айтады. Уайатт Ерп кек алуға ант етеді және Клэнтондармен біржола аяқтасу үшін заң қызметкерлерінің отрядын құра бастайды. Док Холлидей Додомен бірге Томбстоунға оралады және өзінің ескі досы Ерпке де көмектесуді ұсынады. Дәрігердің жағдайды реттеуге жасаған тырысыштары нәтижесіз болады: О.К. Корралда атыс болады. Бір жағында үш Клэнтон ағайындары мен Джонни Ринго, екінші жағында екі Ерп пен Док Холлидей. Атысқаннан кейін Ринго мен үш Клэнтон атып өлтіріледі. Біраз уақыттан соң Дәрігер, Стивен және Додо ТАРДИС-те қашып кетеді. Олар ерекше планетаға келіп, оны зерттеуді шешеді. Олар кетіп бара жатқанда, сканерде ТАРДИС-ке жақындап келе жатқан бейтаныс адамды көреді.

Өндіріс

Бұл әңгіменің жұмыс атауы "Оқтұмсықтар" болды. Бұл классикалық сериалдың жеке эпизодтары атаулары бар соңғы сериясы болды. "Жабайылар" эпизодынан бастап, әр серияның жалпы атауы болды, ол нөмірленген бөліктерге немесе эпизодтарға бөлінді. "The OK Corral" эпизодының соңында "Келесі эпизод: Доктор Ху және жабайылар" деп жазылған.

Қалыптастыру жазбалары

Далектердің дауысты актері Дэвид Грэм Чарли барменнің рөлін сомдады. Кейін ол "Өлім қаласы" (1979) фильмінде Керенский рөлін ойнады. Доктор Холлидейді Энтони Джейкобс ойнады, оның ұлы Мэтью сериал түсірілімі кезінде съемочнай алаңға келді. Отыз жыл өткен соң Мэттью Джейкобс 1996 жылғы "Doctor Who" телефильміне сценарий жазды. Лоренс Пэйн кейін "The Leisure Hive" (1980) фильмінде Морикс, ал "The Two Doctors" (1985) фильмінде Дастари рөлін ойнады. Линда Барон кейіннен "Ағарту" (1983) сериалында Капитан Урак рөлінде және 2011 жылғы "Жабылу уақыты" эпизодында Вал рөлінде пайда болды. Бат Мастерсонды ойнаған Ричард Бил бұрын "Құтқару" (1966) сериалында денесіз Рефузианның дауысын берген еді. Джонни Ринго рөлі Патрик Траутонға ұсынылды, бірақ ол одан бас тартты, кейін ол 1966 жылдан 1969 жылға дейін Екінші дәрігер рөлін ойнады.

Музыка

Бұл оқиға "Соңғы мүмкіндік салонының балладасы" түрінде музыкалық баяндауды қамтитын Doctor Who-дың алғашқы эпизоды болғандығымен ерекшеленеді. Оны Линда Барон орындаған, ал Тристрем Кэри жазған. Алайда, оқиғаның рейтингісі бірнеше өлшем бойынша көңіл көншітпейтін болды. "Пушкиндер" сериалының көрермен саны алдыңғы "The Celestial Toymaker" сериалынан (7.8-ден 9.4 миллионға дейін) айтарлықтай төмендеді. "The Gunfighters" эпизодтарының әрқайсысы 3-ші маусымның алғашқы 18 аптасымен салыстырғанда да айтарлықтай төмен болды, ондағы ең төмен рейтингті апта – 7.9 миллион көрермен – "The Daleks' Master Plan" фильміндегі "The Feast of Steven" эпизодына тиесілі еді. Сериалдың әрбір сериясы 1965 жылғы сәуір-мамыр айларында (Ғарыш мұражайы) және 1964 жылғы (Маринус кілттері) көрсетілген сериалдардан да кем көрермен жинады. Бұл Doctor Who тарихындағы ең төмен рейтингті оқиға болмаса да, тіпті Хартнеллдің ең төмен рейтингті оқиғасы болмаса да, "The Gunfighters" бағдарламаның бірінші Доктор дәуірінің соңына дейін созылған, тұрақты түрде төмен рейтингтердің кезеңін ашты. "The O. K. Corral" эпизодынан бастап – Doctor Who эпизодының ең төменгі көрермен бағасын алған эпизодтан бастап – Хартнеллдің ешбір эпизоды оның соңғы оқиғасы "The Tenth Planet" сериясының 2-ші эпизодына дейін 6 миллион көрерменді басып өтпеді. Заманауи көрермендер оқиғаға әсерленбеді; BBC-дің соңғы эпизодтағы аудиториялық зерттеу есебінде бірнеше жағымсыз пікірлер тіркелді, мысалы: "таза ғылыми фантастика үшінші деңгейдегі әңгімеге айналды", "оқиға көне, абсурдты және жалықтыратын", "әлсіз және балағаттаушы сюжет", және "сценарий, тіпті балалар бағдарламасы үшін де, мүлдем дұрыс емес еді". DVD Talk-тың Джон Синнотт сериалға бес жұлдыздың екі жарым бағасын берді, оны "жақсы" деп сипаттады, бірақ "көптеген артықшылықтары бар" болғанымен, Пурвестің артық ойын көрсетуі, акценттер және әсіресе "Соңғы мүмкіндік салонының балладасы" оны кемшілікке ұшыратты. IGN рецензенті Арнольд Т. Блумбург сериалды 10 балдық шкала бойынша 7 баллға бағалады, Хартнеллді, өндіріс сапасын, сондай-ақ жоғары энергия мен ынта-жігерді жоғары бағалады. Ол балладаны сынға салса да, "акценттердің бәрі жаман емес" деп жазды. The Independent газетінің Neela Debnath жас көрермендерге оқиғаның қызықты боларын, ал ересек көрермендер сатираны бағалайтынын айтты. Пол Корнелл, Мартин Дей және Кит Топпинг сериалды "күлкілі шедевр, өзінің тартымдылығымен жеңіп алады" деп сипаттады. Ол 2011 жылдың 20 маусымында "The Awakening" сериалымен бірге "Earth Story" деп аталатын жинақта DVD форматында жарық көрді.