Десмонд Мортон: Ұлыбританияның әскери қайраткері және үкімет шенеунігі
Desmond Morton (civil servant)
Десмонд Мортон: британдық офицер, 2-ші дүйн. соғысына дейін Германияның қарулануы туралы ақпаратпен У. Черчилльге көмектескен. Черчилльдің көмекшісі болды.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Британдық әскери офицер және үкімет шенеунігі, майор сэр Десмонд Мортон (13 қараша 1891 – 31 шілде 1971) – британдық әскери офицер және үкімет шенеунігі. Мортон Екінші дүниежүзілік соғысқа дейінгі кезеңде Адольф Гитлердің Германиясына жасалған бағынуға қарсылықты ұйымдастыруда маңызды рөл атқарды, осы арқылы Уинстон Черчилльге Германияның қайта қарулануы туралы барлау ақпаратын ұсынды. Ол кезде Черчилль үкіметте қызмет атқармады. 1940 жылы Мортон Черчилль премьер-министр болғанда оның жеке хатшысы болды.
British military officer and government official
Major Sir Desmond Morton (13 November 1891 – 31 July 1971) was a British military officer and government official. Morton played an important role in organizing opposition to appeasement of Germany under Adolf Hitler during the period prior to World War II by providing intelligence information about German re armament to Winston Churchill. At this time Churchill did not have any position in the government. In 1940 Morton was Churchill's personal assistant when he became prime minister.
Әскери қызметтің алғашқы жылдары
Мортон 1911 жылы Корольдік артиллерияға қосылды. Ол Бірінші дүниежүзілік соғыста қатысып, 1917 жылы Аррас шайқасында өкпесіне оқ тиді. Бірақ ол аман қалды және жазылып, денесінде оқ қалған күйінде қайта қызметке кірісті. 1917 жылдан 1918 жылға дейін Британдық экспедициялық күштердің қолбасшысы сэр Дуглас Хейгтің жеке көмекшісі болды. Соғыс кезінде ол оқ-дәрі министріне майданға бірнеше сапарларында көмектесті.
Morton joined the Royal Artillery in 1911. He saw action in World War I, and was shot in the lung at the Battle of Arras in 1917. However, he survived and recovered, serving again with the bullet still inside. He served as aide de camp to Sir Douglas Haig, commander of the British Expeditionary Force from 1917 to 1918. He looked after the Minister of Munitions on several trips to the front during the war.
Мемлекеттік қызмет
1919 жылы Сыртқы істер министрлігіне жіберілді, онда 1920 жылдардың ортасында большевизмге қарсы күреске қатысатын Құпия барлау қызметінің V бөлімінің басшысы болды. 1924 жылы Черчилль оны Соғыс министрлігіне ауыстырды және 1929 жылдан 1939 жылға дейін Империялық қорғаныс комитетінің Өндірістік барлау орталығының басшысы қызметін атқарды, ол басқа елдердегі қару-жарақ өндірісінің жоспарлары мен мүмкіндіктері туралы ақпарат беруге жауапты болды. 1930 жылдан 1939 жылға дейін ол Экономикалық соғыс жөніндегі CID кіші комитетінің мүшесі де болды. 1929 жылдан бастап ол "көп уақытын бос өткізгендіктен" Ұлы соғыстың тарихын жазған Черчилльге көмектесті. 1930 жылдары ол Черчилльдің Еуропадағы фашизмнің өркендеуіне қарсы күресін нығайту үшін құжаттар мен маңызды ақпаратты жария етті. Мортон бұл құпия қызметіне премьер-министрлер Макдональд, Болдуин және Чемберленнің келісімі болғанын айтты, бірақ бұл туралы куәгерлердің мәлімдемелері болмағандықтан, дәлелдер жоқ. Мортон Чартуэллден бір шақырымдай жерде тұрды және ақпаратын Черчилльге жеткізу үшін дала арқылы жүріп отыратын.
He was seconded to the Foreign Office in 1919 where he was head of the Secret Intelligence Service's Section V, dealing with counter Bolshevism in the mid 1920s. In 1924 he was transferred by Churchill to the War Office and was Head of the Industrial Intelligence Centre of the Committee of Imperial Defence from 1929 to 1939, responsible for providing intelligence on the plans and capabilities for manufacturing munitions in other countries. From 1930 to 1939 he was also a member of the CID sub committee on Economic Warfare. From 1929, as he "found himself idle much of the time" he assisted Churchill who was writing his history of the Great War, The World Crisis. During 1930s he leaked documents and material information to bolster Churchill's fight against the rise of fascism in Europe. Morton claimed that he had tacit approval by successive Prime Ministers, MacDonald, Baldwin and Chamberlain for this secret activity, but the evidence for this is unfounded because witness statements have not come forward. Morton lived only one mile away from Chartwell where he would walk across the fields to divulge his information to Churchill.
Екінші дүниежүзілік соғыс және соғыстан кейінгі кезең
1939 жылы ол Экономикалық соғыс министрлігінде Басты хатшының көмекшісі болды, ал 1940 жылы Даунинг-стриттегі №10-да Черчилльдің жеке көмекшісі болды. Мортон Блетчли Паркінен келіп түсетін «Ультра» кодтарымен айналысты, себебі маңызды хабарламалар тікелей Премьер-министр кеңсесіне жіберілетін. Соғыс барысында бұл бейресми тәртіптер тоқтатылып, олардың орнына реттелген бюрократия келді, осыған байланысты Мортонның ықпалы азайды. 1949 жылы ол БҰҰ-ның Таяу Шығыс экономикалық сараптама миссиясында қызмет етті, ал 1950 жылдан 1953 жылға дейін Азаматтық авиация министрлігінде жұмыс істеді.
In 1939, he became the Principal Assistant Secretary at the Ministry of Economic Warfare, and became Churchill's Personal Assistant at no.10 Downing Street in 1940. Morton used to handle Ultra codes from Bletchley Park, as important messages were sent directly to the Prime Minister's Office. Later in the war these informal arrangements fell away to be replaced by a more structured bureaucracy, and with it Morton's influence declined. He served on the UN's Economic Survey Mission for the Middle East in 1949, and served in the Ministry of Civil Aviation from 1950 to 1953.
Құрметтер мен кинода бейнелеу
1917 жылы Әскери крестпен, ал 1945 жылы рыцарлық атақпен марапатталды. Мортонды 1981 жылғы "Уинстон Черчилль: Қиын жылдар" атты мини-сериалында Морей Уотсон, ал 2002 жылғы "Дауыл алдында" фильмінде Джим Бродбент сомдады.
He was awarded the Military Cross in 1917, and a knighthood in 1945. Morton was portrayed by Moray Watson in the 1981 mini series Winston Churchill: The Wilderness Years, and by Jim Broadbent in the 2002 film The Gathering Storm.