Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Мысыр иероглифі
латын trap тобы
Egyptian hieroglyph
the Latin trap group
Тиет, кейде Изис түйіні немесе Изис белдеуі деп аталатын бұл ежелгі Мысыр символы Изис қадірлісімен байланыстырылған. Оның иероглифтік бейнесі Гардинердің таңбалар тізімінде V39 ретінде тіркелген.
The tyet , sometimes called the knot of Isis or girdle of Isis, is an ancient Egyptian symbol that came to be connected with the goddess Isis. Its hieroglyphic depiction is catalogued as V39 in Gardiner's sign list.
Тарих
Тиет көп жағынан анхқа ұқсайды, бірақ оның қолдары төмен қарай иіліп тұрады. Оның мағынасы да анхты еске түсіреді, себебі ол көбінесе "игілік" немесе "өмір" деп аударылады. Тиет матадан жасалған түйінге ұқсайды және бастапқыда менструальді қанды сіңіру үшін қолданылған бинт болған болуы мүмкін. Тиет белгісінің ең алғашқы мысалы 1940 жылдары Зәки Саад қазып шығарған Хелвандағы Бірінші династия қабірінен табылды. Бұл мысал Изис туралы жазбаларға дейінгі кезге жатады және сол уақытта онымен байланысты болмауы мүмкін. Кейіннен ол оның мінезінің маңызды бөлігі болған емдік күшімен байланысты болды. Ежелгі Мысырдың жерлеу мәтіндерінде түрлі амулеттерді қолдану туралы көптеген мәліметтер келтірілген, сондай-ақ оларға оқылатын сиырлар да бар. "Өлілер кітабының" 156-тарауы, Жаңа Мемлекет кезеңінің жерлеу мәтіні, мумияның мойнына қызыл яшмадан жасалған тиет амулетін қоюды бұйырады, онда "Изис күші [мумияның] денесін қорғайды" делінеді және амулет "оған қарсы қылмыс жасауға тырысатын кез келген адамды қуады" делінеді. Мұндай амулеттер көбінесе қызыл яшмадан немесе осыған ұқсас түсті материалдардан, мысалы, карнеолдан немесе қызыл шыныдан жасалған. Дегенмен, көптеген басқалары Мысыр фаянсы сияқты жасыл материалдардан жасалған, оның түсі өмірдің жаңаруын білдірген. Тиетті Миной сакральдық түйінімен салыстыруға болады, бұл түйін Криттегі Кноссоста табылған ілмекпен ұзартылған түйіннің символы болып табылады.
In many respects the tyet resembles an ankh, except that its arms curve down. Its meaning is also reminiscent of the ankh, as it is often translated to mean "welfare" or "life". The tyet resembles a knot of cloth and may have originally been a bandage used to absorb menstrual blood. An early example of a tyet sign comes from a First Dynasty tomb at Helwan, excavated by Zaki Saad in the 1940s. This example predates the first written references to Isis and may not have been connected with her at the time. In later times, it came to be linked with her and with the healing powers that were an important aspect of her character. Ancient Egyptian funerary texts included many passages describing the use of different types of amulets and include spells to be recited over them. Chapter 156 of the Book of the Dead, a New Kingdom funerary text, calls for a tyet amulet made of red jasper to be placed at the neck of a mummy, saying "the power of Isis will be the protection of [the mummy's] body" and that the amulet "will drive away whoever would commit a crime against him." Such amulets were often made of red jasper or similarly colored materials, such as carnelian or red glass. However, many others were made of green materials such as Egyptian faience, whose color represented the renewal of life. The tyet can be compared with the Minoan sacral knot, a symbol of a knot with a projecting loop found in Knossos, Crete.