Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Дыбыс спектрлерін талдау негізінде шешімдер қабылданатын музыкалық композиция тәжірибесі. Спектрлік музыка композицияның негізі ретінде дыбыстың немесе дыбыс спектрлерінің акустикалық қасиеттерін қолданады.
Musical composition practice where decisions are informed by the analysis of sound spectra
Spectral music uses the acoustic properties of sound – or sound spectra – as a basis for composition.
Анықтама
Техникалық тілмен анықталғанда, спектрлік музыка – композициялық шешімдері жиі дыбыс спектрлерінің сонографиялық бейнелеулері мен математикалық талдауы, немесе математикалық түрде құрастырылған спектрлер арқылы анықталатын акустикалық музыкалық практика. Спектрлік тәсіл спектральдық ерекшеліктерді манипуляциялауға, оларды байланыстыруға және түрлендіруге бағытталған. Осы тұжырымдамада компьютерлік дыбыс талдауы және аудио сигналдарының бейнелеуі, дыбыстың тембралық өрнегіне ұқсас деп есептеледі. (Акустикалық композиция) Спектрлік тәсіл 1970-ші жылдардың басында Францияда пайда болды, ал техникалар негізінен IRCAM (Париж), Ensemble l'Itinéraire тобы және Жерар Гризе, Тристан Мюраил сияқты композиторлар арқылы әзірленді және кейін жетілдірілді. Хью Дуфорт 1979 жылы жарияланған мақаласында «musique spectrale» (спектрлік музыка) терминін енгізген. Мюраил спектрлік музыканы стиль емес, эстетика деп сипаттады, техникалар жиынтығы емес, көзқарас; Джошуа Файнберг айтқандай, «музыка – уақыт өте дамитын дыбыс». Джулиан Андерсон спектрализммен байланысты көптеген белгілі композиторлар бұл терминді тиімсіз, жаңылыстыратын және шектеулі деп санайтынын көрсетеді. 2003 жылғы Стамбул спектрлік музыка конференциясы «спектрлік музыка» терминін құрылымның немесе тілдің маңызды элементі ретінде тембрді ерекше атап көрсететін кез келген музыканы қамту үшін қайта қарастыруды ұсынды.
Defined in technical language, spectral music is an acoustic musical practice where compositional decisions are often informed by sonographic representations and mathematical analysis of sound spectra, or by mathematically generated spectra. The spectral approach focuses on manipulating the spectral features, interconnecting them, and transforming them. In this formulation, computer based sound analysis and representations of audio signals are treated as being analogous to a timbral representation of sound. The (acoustic composition) spectral approach originated in France in the early 1970s, and techniques were developed, and later refined, primarily at IRCAM, Paris, with the Ensemble l'Itinéraire, by composers such as Gérard Grisey and Tristan Murail. Hugues Dufourt is commonly credited for introducing the term musique spectrale (spectral music) in an article published in 1979. Murail has described spectral music as an aesthetic rather than a style, not so much a set of techniques as an attitude; as Joshua Fineberg puts it, a recognition that "music is ultimately sound evolving in time". Julian Anderson indicates that a number of major composers associated with spectralism consider the term inappropriate, misleading, and reductive. The Istanbul Spectral Music Conference of 2003 suggested a redefinition of the term "spectral music" to encompass any music that foregrounds timbre as an important element of structure or language.
Шығуы мен тарихы
Спектрализмді тарихи қозғалыс ретінде, әдетте, 1970-ші жылдары Франция мен Германияда басталды деп есептеледі, бірақ спектрализм философиясы мен техникаларының бастауы, музыканың ұйымдастырушы қағидасы ретінде дыбыстың табиғаты мен қасиеттерін жоғары бағалай отырып, кем дегенде жиырмасыншы ғасырдың басына дейін жетеді. Протоспектрлік композиторларға Клод Дебюсси, Эдгард Варезе, Джачинто Счелси, Оливье Мессиан, Гьёрги Лигети, Яннис Ксенакис, Ла Монте Янг және Карльхайнц Стокгаузен жатады. Өз теориялық жазбаларында спектрлік идеяларды болжаған басқа композиторларға Гарри Парч, Генри Коуэлл және Пол Хиндемит кіреді. Спектрализмнің пайда болуына осы кезеңдегі компьютерлік музыка мен акустикадағы дыбыс талдау және синтез әдістерінің дамуы да маңызды рөл атқарды, әсіресе Франциядағы IRCAM және Германиядағы Дармштадт қалаларында. Джулиан Андерсон Дания композиторы Пер Нёрггардтың камералық оркестрге арналған "Алтын экранға саяхат" (1968) шығармасын алғашқы "нақты аспаптық спектрлік композиция" деп санайды. Дегенмен, спектрализм танымал және біріктірілген қозғалыс ретінде 1970-ші жылдардың басында пайда болды, бұл сол кездегі сериализм мен постсериализмнің негізінен тональдық эстетикасына қарсы реакция және балама болды. Алғашқы спектральды композиторлар Париж және Кёльн қалаларында шоғырланды, және олар тиісінше Ensemble l'Itinéraire және Feedback тобының композиторларымен байланысты болды. Парижде Жерар Гриссей мен Тристан Мураль спектральдық техниканың ең көрнекті пионерлері болды; Гриссейдің "Акустикалық кеңістіктер" және Муральдың "Гондвана" осы кезеңнің екі ықпалды туындысы. Олардың ерте жұмыстарында үндеулер қатары, спектрлік талдау техникалары және сақина мен жиілік модуляциясы, сондай-ақ музыка жасау үшін баяу ашылатын процестер басымдыққа ие болды, бұл тембр мен текстураға жаңа назар аударды. Неміс Feedback тобы, оның құрамында Йоханнес Фрич, Мессиас Майгуашка, Пьтер Эотвос, Клод Вивье және Кларенс Барлоу болды, негізінен Карльхайнц Стокгаузеннің студенттерімен және шәкірттерімен байланысты болды, және шамамен сол уақытта спектральдық техниканы дамытуды бастады. Олардың жұмыстары, әдетте, француз әріптестерінің жұмыстарымен салыстырғанда, маңызды айырмашылықтарға қарамастан, спектральді контексте сызықтық және мелодиялық жазуға көбірек мән берді. Алғашқы спектральды композиторлардың тағы бір маңызды тобы Румынияда орналасқан, онда спектрализмнің бірегей түрі пайда болды, ол ішінара румын халық музыкасынан шабыттанды. Бела Барток (1904–1918) жинаған бұл халық дәстүрі, оның акустикалық шкалалары тікелей резонанс пен альфорн отбасының табиғи жел аспаптарынан, мысалы, буциум және тульница, сондай-ақ цимпои сырнайынан алынған, бірнеше спектральді композиторларды шабыттандырды, оның ішінде Корнелиу Цезарь, Анатоль Виеру, Аурель Строе, Штефан Никулеску, Хорациу Радулеску, Янку Думитреску және Октавиан Немеску. ХХ ғасырдың соңына қарай, спектралистік композиторлармен байланысты техникалар кеңінен қабылдана бастады және спектрализмнің алғашқы пионерлері өздерінің техникаларын басқа дәстүрлермен толыққанды біріктіре бастады. Мысалы, 1980-ші жылдардың соңы мен 1990-шы жылдардағы шығармаларында Гриссей мен Мюрал өздерінің басымдықтарын олардың ертедегі жұмыстарын сипаттайтын бірте-бірте және тұрақты процестерден ауыстыра бастады, сондай-ақ күрт драматикалық контрасттар мен сызықтық және контрапункттік жазуды қосты. Сол сияқты, спектральдық техникалар композиторлардың кең ауқымды дәстүрлері мен елдерінен қабылданып, оның ішінде Ұлыбританиядан (Джулиан Андерсон және Джонатан Харви сияқты композиторлармен), Финляндиядан (Магнус Линдберг пен Кайя Саарияхо сияқты композиторлар) және АҚШ-тан. Тағы бір даму – Янку Думитреску мен Ана Мария Аврамның шығармаларында "гиперспектрализмнің" пайда болуы.
While spectralism as a historical movement is generally considered to have begun in France and Germany in the 1970s, precursors to the philosophy and techniques of spectralism, as prizing the nature and properties of sound above all else as an organizing principle for music, go back at least to the early twentieth century. Proto spectral composers include Claude Debussy, Edgard Varèse, Giacinto Scelsi, Olivier Messiaen, György Ligeti, Iannis Xenakis, La Monte Young, and Karlheinz Stockhausen. Other composers who anticipated spectralist ideas in their theoretical writings include Harry Partch, Henry Cowell, and Paul Hindemith. Also crucial to the origins of spectralism was the development of techniques of sound analysis and synthesis in computer music and acoustics during this period, especially focused around IRCAM in France and Darmstadt in Germany. Julian Anderson considers Danish composer Per Nørgård's Voyage into the Golden Screen for chamber orchestra (1968) to be the first "properly instrumental piece of spectral composition". Spectralism as a recognizable and unified movement, however, arose during the early 1970s, in part as a reaction against and alternative to the primarily pitch focused aesthetics of the serialism and post serialism which was ascendant at the time. Early spectral composers were centered in the cities of Paris and Cologne and associated with the composers of the Ensemble l'Itinéraire and the Feedback group, respectively. In Paris, Gérard Grisey and Tristan Murail were the most prominent pioneers of spectral techniques; Grisey's Espaces Acoustiques and Murail's Gondwana were two influential works of this period. Their early work emphasized the use of the overtone series, techniques of spectral analysis and ring and frequency modulation, and slowly unfolding processes to create music which gave a new attention to timbre and texture. The German Feedback group, including Johannes Fritsch, Mesías Maiguashca, Péter Eötvös, Claude Vivier, and Clarence Barlow, was primarily associated with students and disciples of Karlheinz Stockhausen, and began to pioneer spectral techniques around the same time. Their work generally placed more emphasis on linear and melodic writing within a spectral context as compared to that of their French contemporaries, though with significant variations. Another important group of early spectral composers was centered in Romania, where a unique form of spectralism arose, in part inspired by Romanian folk music. This folk tradition, as collected by Béla Bartók (1904–1918), with its acoustic scales derived directly from resonance and natural wind instruments of the alphorn family, like the buciume and tulnice, as well as the cimpoi bagpipe, inspired several spectral composers, including Corneliu Cezar, Anatol Vieru, Aurel Stroe, Ștefan Niculescu, Horațiu Rădulescu, Iancu Dumitrescu, and Octavian Nemescu. Towards the end of the twentieth century, techniques associated with spectralist composers began to be adopted more widely and the original pioneers of spectralism began to integrate their techniques more fully with those of other traditions. For example, in their works from the later 1980s and into the 1990s, both Grisey and Murail began to shift their emphasis away from the more gradual and regular process which characterized their early work to include more sudden dramatic contrasts as more well linear and contrapuntal writing. Likewise, spectral techniques were adopted by composers from a wider variety of traditions and counties, including the UK (with composers like Julian Anderson and Jonathan Harvey), Finland (composers like Magnus Lindberg and Kaija Saariaho), and the United States. A further development is the emergence of "hyper spectralism" in the works of Iancu Dumitrescu and Ana Maria Avram.
Композициялық техника
цитаталық қорап|жағдайы=оң|ені=33%|цитата =Қолданылатын "әдістер мен техникалардың толық жиынтығы" екінші деңгейде, ол тек "дыбыстық мақсатқа жету құралы" ғана. Оның шығармалары еуропалық спектральді музыкаға ұқсас болғанымен, кейбір жағынан ерекшеленеді, мысалы, "Кадждан кейінгі беймәлімдікке" деген ықыласымен.
quote box|align=right|width=33%|quote =The "panoply of methods and techniques" used are secondary, being only "the means of achieving a sonic end". His works, although having similarities with European spectral music, are distinctive in some ways, for example in his interest in "post Cageian indeterminacy".
Пост-спектрализм
Спектрлі қозғалыс Джулиан Андерсон, Ана Мария Аврам, Джошуа Файнберг, Георг Фридрих Хаас, Джонатан Харви, Фабиен Леви, Магнус Линдберг және Кая Саарияхо сияқты кейінгі композиторларға шабыт берді. "Пост-спектралистік" француз композиторларының арасында, мысалы, Филипп Хурел, Франсуа Париж, Филипп Леру және Тьерри Блондо бар. АҚШ-та Альвин Люсье, Ла Монте Янг, Терри Райли, Марианна Амачер, Филл Ниблок және Гленн Бранка сияқты композиторлар өздерінің туындыларына спектрлік музыканың әсерлерін енгізді. Теннидің шығармалары Ларри Полански мен Джон Лютер Адамс сияқты композиторларға да ықпал етті. АҚШ-та джаз саксофонисі және композиторы Стив Леман, ал Еуропада француз композиторы спектрлік техникаларды джаз өнеріне енгізді.
The spectralist movement inspired more recent composers such as Julian Anderson, Ana Maria Avram, Joshua Fineberg, Georg Friedrich Haas, Jonathan Harvey, Fabien Lévy, Magnus Lindberg, and Kaija Saariaho. Some of the "post spectralist" French composers include fr, Philippe Hurel, François Paris, Philippe Leroux, and Thierry Blondeau. In the United States, composers such as Alvin Lucier, La Monte Young, Terry Riley, Maryanne Amacher, Phill Niblock, and Glenn Branca relate some of the influences of spectral music into their own work. Tenney's work has also influenced a number of composers such as Larry Polansky and John Luther Adams. In the US, jazz saxophonist and composer Steve Lehman, and in Europe, French composer de, have both introduced spectral techniques into the domain of jazz.