Кіріспе
Алтын немесе күміс ұнтағымен шашыратылған жапон лактары. Макиэ (蒔絵) – жапон лактарын безендіру техникасы. Онда лакталған заттың бетіне суреттер, өрнектер мен әріптер салынды, содан кейін алтын немесе күміс сияқты металл ұнтағы шашыратылып, лак бетіне бекітіледі. "Макиэ" термині "шашырату" деген мағынаны білдіретін "маки" және "сурет" немесе "өрнек" деген мағынаны білдіретін "э" сөздерінің қосындысынан пайда болған. Бұл термин осы декоративтік техникамен жасалған лакталған заттарды атау үшін де қолданылады. "Макиэ" термині алғаш рет Хэйан дәуірінде пайда болды. Бұл техника жапон лактарын безендіруде ең көп қолданылатын техника. "Макиэ" көбінесе Раден (япон қолөнері) (raden) сияқты басқа техникалармен үйлестіріледі, онда моллюска қабығының перленді қабаты лакқа енгізіледі немесе жабыстырылады, зоган (象嵌), онда металл немесе азу тісі лакқа енгізіледі, және чикин (沈金), онда алтын жапырақ немесе алтын ұнтағы лак ойылған қуысқа енгізіледі. Бұл "макиэ" процестері әдеттегі лак өңдеу процесі аяқталғаннан кейін басталады. Яғни, алдымен ағаш немесе қағазды лакпен жағу немесе щеткамен сырлау, кептіру және жылтырату сияқты бірнеше жұмыстарды қайталап, қалың лак қабатын жасау қажет. Хира макиэ (平蒔絵). Бірінші кезеңде "окиме" деп аталатын алдын ала эскиз жасалады. Бастапқы сурет қағазға салынғаннан кейін, жұқа ваши қабаттап, жоғарыдан контур бойымен көшіріледі, содан кейін вашиге салынған контурға жұқа щеткамен лак жағылып, лакталған заттың бетіне басылып, ауыстырылады. Егер сурет немесе өрнек қарапайым болса, бұл процестен бас тартуға болады. Келесі кезең "дзигаки" деп аталады, ол металл ұнтағын шашыруға дайындық процесі. Лак металл ұнтағын шашыру керек жерге жағылып, жабысқыш ретінде қолданылады. Содан кейін "фуммаки" процесінде құстың қауырсынынан немесе бамбук түтігінен металл ұнтағы шашыратылады. Келесі процесте металл ұнтағын қорғау үшін оның үстіне лак жағылады, содан кейін лак кептіріледі. Алғашқы жылтырату келесі "фунтоги" процесінде жүзеге асырылады. Лактағы металл ұнтағының бетін ғана ашып көрсету үшін лак сәл жылтыратылады. Содан кейін жылтырату процесінде барлық лакталған зат әртүрлі өлшемдегі абразивтермен жылтыратылады. Сонымен қатар, әр жылтырату процесінің ортасында "суриуруши" деп аталатын процесс енгізіледі, онда лакталған затқа лак жағып, кептіру процесі қайталанады. Осы күрделі процестер арқылы жылтыр "макиэ" аяқталады. Бүкіл бет, оның ішінде өрнек лакпен жабылып, жылтыратылғандықтан, өрнек пен фон тегіс болады және металл ұнтағы "хира макиэ"-ден құлауы қиын. Бұл техника Хэйан дәуірінде дамып, аяқталды және бұл техника Хэйан дәуірінің соңына дейін "макиэ"-нің басты ағыны болды, алтын мен күміс ұнтағын тазарту технологиясы жетілмеген және бөлшектері дөңгелек болған кезде. Шосёинде сақталған Нара дәуіріндегі қылыш қынында осы техникаға ұқсас "макинрусаку" (末金鏤作) деп аталатын техника қолданылғандықтан, кейде жапон "макиэ"-сі Нара дәуірінде басталды делінеді.
Maki e (蒔絵) is a Japanese lacquer decoration technique in which pictures, patterns, and letters are drawn with lacquer on the surface of lacquerware, and then metal powder such as gold or silver is sprinkled and fixed on the surface of the lacquerware. The origin of the term maki e is a compound word of maki meaning "sprinkling" and e meaning "picture" or "design". The term can also be used to refer to lacquerware made with this decorative technique. The term maki e first appeared in the Heian period. This technique is the most used technique in Japanese lacquer decoration. The maki e is often combined with other techniques such as Raden (Japanese craft) (raden) in which a nacreous layer of mollusk shell lining is embedded or pasted in lacquer, zōgan (象嵌) in which metal or ivory is embedded in lacquer, and chinkin (沈金) in which gold leaf or gold powder is embedded in a hollow where lacquer has been shaved. These maki e processes are started after the normal lacquerware process is finished. In other words, it is necessary to make a thick foundation layer of lacquer in advance by repeating a series of works such as coating the wood or paper with lacquer using a spatula or brush, drying it and polishing it. Hira maki e (平蒔絵)
At the first stage, a preliminary sketch process called okime is performed. After the original picture is drawn on the paper, thin washi is overlapped and copied along the outline from above, and then lacquer is applied to the outline drawn on the washi with a thin brush, and is pressed to the surface of the lacquerware to transfer. If the picture or pattern is simple, this process may be omitted. The next step, called jigaki, is the preparation process before metal powder is sprinkled. Lacquer is applied to the place where metal powder is to be sprinkled and it is used as an adhesive. Then, in a process called funmaki metal powder is sprinkled using a bird's feather shaft or a bamboo tube. In the next process, lacquer is applied on top of metal powder to protect the metal powder, and then the lacquer is dried. The first polishing is performed in the next funtogi process. The lacquer is slightly polished to expose only the surface of the metal powder with the metal powder embedded in the lacquer. In the subsequent polishing process, the entire lacquerware is polished with abrasives of different particle sizes. In addition, in the middle of each polishing process, a process called suriurushi is inserted, in which a series of processes of rubbing lacquer onto lacquerware and drying it are repeated. Glossy maki e is completed through these complicated processes. Since the entire surface including the pattern is coated with lacquer and then polished, the surface of the pattern and the background becomes smooth and metal powder is harder to fall off than hira maki e. It was a technique developed and completed in the Heian period, and this technique was the mainstream of maki e until the late Heian period when the refining technique of gold and silver powder was undeveloped and the particles were rough. Because a sword scabbard in the Nara period kept at Shōsōin uses a technique called makkinrusaku (末金鏤作) similar to this technique, it is sometimes said that Japanese maki e began during the Nara period.。
Металл ұнтағының көлемі мен пішіні бойынша жіктеу
Металл ұнтағының бөлшектері көлемдерінің кемуіне қарай шамамен үш түрге жіктеледі: кешифун маки е (消粉蒔絵), хирагиме немесе хирагоку маки е (平極蒔絵) және маруфун (丸粉) немесе хон маки е (本蒔絵). Кешіфун маки е ұсақ бөлшектерімен жұмыс істеу оңай, бірақ бөлшектердің жабысуы нашар, түсі жылтырлығы аз, ақшыл болып көрінеді және сұрғылт. Ірі бөлшектер маруфун маки е-мен жұмыс істеу қиын, бірақ олардың беріктігі жоғары, бөлшектердің бейбірлі шағылысуынан күшті жылтырлық пен жарқыраған әсер береді.
Маке
Мексикалық лак бұйымдары сөзі жапон сөзінен бастау алады. Ол "мексикалық лак өнімдері" мағынасында қолданылады. Жапон лак өнімдері Манила галеондары арқылы Намбан дәуірінде Мексикаға жеткен. Мексикалық шеберлер өз туындыларында ежелгі мексикалық, еуропалық және азиялық ықпалдарды үйлестірген.