Қазақстандағы өзара жинақ банкілер: мүліктік үлесі жоқ, мүшелеріне тиесілі қаржы институты. Салымдарды қабылдап, ипотека, несие беріп, пайдадан үлес бөліседі.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Қаржы институтының түрі: өзара банктер
Type of financial institution
mutual banks
Өзара жинақ банкі – орталық немесе аймақтық үкіметтің жарлығымен құрылған, акционерлік капиталы жоқ, мүшелері ортақ қорға жазылатын қаржы институты. Осы қордан талаптар, несиелер және т.б. төленеді. Қайтарымдардан кейінгі пайда мүшелер арасында бөліседі. Бұл институттың мақсаты – жеке мүшелерге ақша сақтау үшін қауіпсіз орын ұсыну, сондай-ақ жинаған ақшаларын ипотекаға, несиеге, акцияларға, облигацияларға және басқа да құнды қағаздарға инвестициялауға, ал осыдан туындайтын пайда мен зиянға қатысуға мүмкіндік беру.
A mutual savings bank is a financial institution chartered by a central or regional government, without capital stock, owned by its members who subscribe to a common fund. From this fund, claims, loans, etc., are paid. Profits after deductions are shared among the members. The institution is intended to provide a safe place for individual members to save and to invest those savings in mortgages, loans, stocks, bonds and other securities and to share in any profits or losses that result.
Тарих
Бірінші қазіргі заманғы жинақ банкі ретінде ең көп танылатын мекеме – 1810 жылы Шотландияның Дамфрисшир округындағы Рутвелл пресвитериан шіркеуінің пасторы Генри Дункан құрған «Жинақ және достық қоғам» болды. Дункан өзінің ең кедей қауым мүшелеріне ауру мен қарттыққа жинақталған сыйақысы бар жинақ шоттарын ашуға мүмкіндік беру үшін кооперативтік депозиттік мекеме құру мақсатында достық қоғамды ұйымдастырды. Қазіргі заманғы жинақ банктерінің тағы бір алғы құралы – Фридрих Вильгельм Райфайзеннің идеялары, олар ауылдық несиелік кооперативтері мен кооперативтік банктерге жол ашты. Еуропалық ерікті ұйымдар мен «достық қоғамдар» өздерінің мемлекеттік тіркелген американдық әріптестеріне шабыт берді. Бұл алғашқы жинақ банктері кедейлер мен жұмысшы табын жақсартуға бағытталған қайырымдылық жобалары ретінде көрілді. Банктерді қайырымдастықпен айналысатын адамдар бастады, олар жинақ банкінің қамқорлары, менеджерлері және директорлары лауазымдарын иеленді, бұл жұмысшы табына ақша жинау мүмкіндігі арқылы үнемдеудің және өзін-өзі қамтамасыз етудің пайдасын үйретуге мүмкіндік берді. АҚШ-та алғашқы тіркелген өзара жинақ банкі – Бостон қаласындағы «Жинақтарға көмек қоры» мекемесі болды. Оның 1816 жылғы жарғысы жинақ банктерін қорғау үшін әлемдегі алғашқы мемлекеттік заңнама болды. 2015 жылы АҚШ-тағы ең көне (және ең ірі) өзара банк – Бостонның «Шығыс банкі» болды, оның активтері шамамен 10 миллиард долларды құрады. Ол 1818 жылы Массачусетс штатының Салем қаласында «Салем жинақ банкі» ретінде тіркелді. 2020 жылы «Шығыс банкі» акцияларын Нью-Йорк қор биржасында тіркеді. 1970 жылдардан бастап, индустрияны либерализациялаудан кейін, мыңдаған өзара жинақ банктері акционерлік компанияларға айналдырылды, олар 40 миллиард доллардан астам қаржы жинады. 2010 жылы олардың саны шамамен 600-ге дейін азайды. Мұндай өзгерістер көбінесе банк басшыларына үлкен қаржылық сыйлықтар әкелді. Қазіргі кездегі өзара жинақ банктеріне Dollar Bank, Ridgewood Savings Bank, Middlesex Savings Bank, Liberty Bank және Marquette Savings Bank жатады.
The institution most frequently identified as the first modern savings bank was the "Savings and Friendly Society" organized in 1810 by Rev. Henry Duncan of the Ruthwell Presbyterian Church in Dumfriesshire, Scotland. Duncan established a friendly society to create a cooperative depository institution in order to enable his poorest parishioners to hold savings accounts accruing interest for sickness and old age. Another precursor of modern savings banks were the ideas of Friedrich Wilhelm Raiffeisen that led to rural credit unions and cooperative banks. European voluntary organizations and "friendly societies" provided the inspiration for their state incorporated American counterparts. These first savings banks were envisioned as philanthropic endeavors, designed to uplift the poor and working classes. The banks were started by philanthropists who took on the positions of savings bank trustees, managers, and directors as opportunities to teach the working class the virtues of thrift and self reliance by allowing them the security to save their money. The first incorporated US mutual savings bank was the Provident Institution for Savings in Boston. Its 1816 charter was the first government legislation in the world to safeguard savings banks. In 2015, the oldest (and largest) mutual bank in the U. S. was Eastern Bank of Boston, with approximately $10 billion in assets. It was chartered in 1818 in Salem, Massachusetts, as the Salem Savings Bank. In 2020, Eastern Bank demutualized and listed its stock on the New York Stock Exchange. Since the 1970s, when the industry was deregulated, thousands of mutual savings banks have been converted into stock ownership companies, raising more than $40 billion. In 2010, only about 600 remained. These conversions have often resulted in large financial rewards for top bank executives. Current mutual saving banks include Dollar Bank, Ridgewood Savings Bank, Middlesex Savings Bank, Liberty Bank, and Marquette Savings Bank.
Австралиядағы өзара банктік қызмет
1980 жылдардан бастап Австралиядағы бірнеше құрылыс қоғамы банктерге айналды, бірақ осы процесте өзара меншік құрылымын өзгертуге (демутализациялануға) міндетті болды. Олардың қатарында Advance Bank (бұрынғы NSW Building Society), St. George, Suncorp, Metway Bank, Challenge Bank, Bank of Melbourne және Bendigo Bank болды. Ережелердің өзгеруі құрылыс қоғамдары мен несие одақтарының банктерге айналғанда өзара меншік құрылымын өзгертуге міндетті емес екенін көрсетті, соның салдарынан Heritage Bank сияқты бірнеше қоғам 2011 жылдан бері өзара ұйым статусын және құрылымын сақтап банктерге айналды.
Beginning in the 1980s, several building societies in Australia converted to banks, but were required to demutualize when doing so. These included Advance Bank (formerly NSW Building Society), St. George, Suncorp, Metway Bank, Challenge Bank, Bank of Melbourne and Bendigo Bank. A change in regulation meant that building societies and credit unions were no longer required to demutualize upon converting to banks, and several, including Heritage Bank, have converted since 2011 while retaining their status and structure as mutual organizations.
Пайдалану және жобалау
Өзара жинақ банктері жеке тұлғалардың үнемдеуін ынталандыру мақсатында құрылды; осы банктердің басты міндеті – салымдарды қорғау, шектеулі және қауіпсіз инвестициялар жасау, сондай-ақ салымшыларға пайыз төлеу. Коммерциялық банктерден өзгеше, жинақ банктерінде акционерлер болмайды; банк қызметін ұстауға кеткен шығындардан артық табыстың барлығы өзара жинақ банкінің салымшыларына тиесілі. Өзара жинақ банктері қауіпсіздікке басымдық береді, осының нәтижесінде тарихи тұрғыдан инвестицияларында консервативті болып келді. Осы консервативтік саясат коммерциялық банктер мен жинақ-несие қауымдастықтары құлдыраған кезеңде де, Ұлы депрессияның қиын тұсында өзара жинақ банктерінің тұрақтылығын сақтауға мүмкіндік берді.
Mutual savings banks were designed to stimulate savings by individuals; the exclusive function of these banks is to protect deposits, make limited, secure investments, and to provide depositors with interest. Unlike commercial banks, savings banks have no stockholders; the entirety of profits beyond the upkeep of the bank belongs to the depositors of the mutual savings bank. Mutual savings banks prioritize security, and as a result, have historically been characteristically conservative in their investments. This conservatism is what allowed mutual savings banks to remain stable throughout the turbulent period of the Great Depression, despite the failing of commercial banks and savings and loan associations.