Жауапкершілікпен басқарылатын орманнан шыққан ағаш өнімдері

Кіріспе

Жауапты басқарылатын орманнан алынған ағаш өнімі

Сертификатталған ағаш және қағаз өнімдері – белгілі бір стандарт бойынша анықталғандай, жауапты басқарылатын орманнан келеді. Үшінші тарап орман сертификациясы арқылы тәуелсіз стандарттарды белгілейтін ұйым (SSO) жақсы орман шаруашылығы стандарттарын әзірлейді, ал тәуелсіз аудиттік компаниялар осы стандарттарға сәйкес келетін орман операцияларына сертификаттар береді.

АҚШ және Канада

АҚШ пен Канадада бірнеше орман сертификаттау бағдарламалары бар. Осы бағдарламалардың үшеуі PEFC ұйымымен бекітілген. Олар – Америкалық ағаш шаруашылығы жүйесі (ATFS), Канадалық стандарттау қауымдастығының Тұрақты орман шаруашылығы (SFM) стандарты және Тұрақты орман шаруашылығы бастамасы (SFI). ATFS тек АҚШ-та қолданылады; Канадалық стандарттау қауымдастығының SFM стандарты тек Канадада қолданылады. SFI АҚШ және Канада екеуінде де қолданылады. SFI – аумағы бойынша әлемдегі ең ірі жеке орман сертификаттау стандарты. FSC бағдарламасы Солтүстік Американың барлық аймақтарында қолданылады. АҚШ-тағы Мемлекеттік орманшылар ұлттық қауымдастығы 2008 жылы АҚШ-та қолданылатын барлық орман сертификаттау жүйелерін қолдайтын және олардың ерекшеліктерінің маңыздылығын мойындайтын қаулы қабылдады: «ATFS, FSC және SFI жүйелері сенімділіктің қажетті элементтерін қамтиды және орманның тұрақтылығына оң үлес қосады. Ешбір сертификаттау бағдарламасы өзін «ең жақсы» деп сенімді түрде жариялай алмайды, және өзін жалғыз сертификаттау опциясы ретінде таныстыратын ешбір бағдарлама сенімділігін сақтай алмайды. Ормандық экожүйелер күрделі, сондықтан сертификаттаудың «барлығына бірдей» қарапайым тәсілі барлық тұрақтылық қажеттіліктерін қанағаттандыра алмайды». Канаданың Орман министрлері кеңесі 2008 жылы Канададағы орман сертификаттау стандарттары туралы мәлімдеме жасады, онда былай делінген: «Канадада әр аймақтың орман заңдары, саясаты және әкімшілік талаптары сол аймақта тұрақты орман шаруашылығының (SFM) мәнін толық сипаттайтын және мемлекеттік және/немесе жеке орман жерлерінде қандай әрекеттерге рұқсат етілетінін анықтайтын құрылымды құрайды. Канада үкіметі үшінші тараптың орман сертификаттауын Канаданың орман шаруашылығы заңдарының қатаңдығын көрсету және елдің әлемдік деңгейдегі тұрақты орман шаруашылығы жетістіктерін құжаттау құралы ретінде қолдайды. Канадалық стандарттау қауымдастығының (CSA), FSC және SFI орман шаруашылығы стандарттары Канадада қолданылады. Канада үкіметі бұл стандарттар Канададағы орман шаруашылығының тұрақтылығын көрсетеді және оны жақсартады деп санайды».

In the United States and Canada, there are a number of forest certification programs. Three of these programs are endorsed by the PEFC. They are the American Tree Farm System (ATFS), the Canadian Standards Association's Sustainable Forest Management (SFM) Standard and the Sustainable Forestry Initiative (SFI). ATFS is applicable only in the United States; the Canadian Standards Association SFM Standard is applicable only in Canada. SFI is applicable to both the United States and Canada. SFI is the world's largest single forest certification standard by area. The FSC, program is applied throughout North America. The National Association of State Foresters in the USA passed a resolution in 2008 that supports all of the forest certification systems used in the USA and recognized the value of their differences: " the ATFS, FSC, and SFI systems include the fundamental elements of credibility and make positive contributions to forest sustainability No certification program can credibly claim to be ‘best’, and no certification program that promotes itself as the only certification option can maintain credibility. Forest ecosystems are complex and a simplistic ‘one size fits all’ approach to certification cannot address all sustainability needs.". The Canadian Council of Forest Ministers issued a statement in 2008 on forest certification standards in Canada, which said: "In Canada, each jurisdiction's forest laws, policies and administrative requirements comprise an framework that fully characterizes what sustainable forest management (SFM) means in that jurisdiction, and what actions may take place on public and/or private forest land. Governments in Canada support third party forest certification as a tool to demonstrate the rigor of Canada's forest management laws, and to document the country's world class sustainable forest management record. The forest management standards of the Canadian Standards Association (CSA), the FSC and SFI are all used in Canada. Governments in Canada accept that these standards demonstrate, and promote the sustainability of forest management practices in Canada."

Сақтау тізбесін сертификаттау

Сертификаттау тізбегі сертификатталған материалды өндіріс процесі бойына – орманнан тұтынушыға дейін, барлық кезеңдерді қамти отырып, қадағалайды: өңдеу, трансформациялау, өндіру және тарату. Сондай-ақ, сертификатталған өнімдегі сертификатталған материалдың сертификатталған орманнан алынғанын растайды. Біріккен Ұлттар Ұйымының мәліметінше, 2009 жылдың қаңтарынан 2010 жылдың мамырына дейін әлем бойынша PEFC және FSC сертификаттарының саны 88%-ға өсіп, жалпы саны 23 717 сертификаны құрады (бұл SFI сертификаттарын қамтымайды). SFI тізбекті сақтау стандартына (Chain of Custody Standard) 600-ден астам ұйым сертификатталған, ал SFI сертификатталған өнімдер әлемнің 120-дан астам елінде сатылады.

Болашақтағы кеңейту

Орман сертификаттау – ерікті процесс. Әлемдегі орманның шамамен 10% кем дегенде бір сертификаттау бағдарламасымен қамтылған. Сертификатталған өнімдерді сатып алуды таңдаған тұтынушылар орман сертификаттау стандарттарын сақтайтын жерді басқарушыларға, жер иелеріне және орман өнімдерін өндіретін компанияларға қолдау көрсетеді. Үшінші тараптың орман сертификаттау жүйесі – жақсы басқарылатын ормандардан алынған және заңды түрде жиналған материалдарды пайдаланатын қағаз және ағаш өнімдерін сатып алуға ниеттенгендер үшін пайдалы құрал. Орман өнімдерін сатып алу саясатына үшінші тарап сертификатын енгізу, орманның құндылықтарын қорғау, материалдарды сақтап таңдау және өнімдерді тиімді пайдалану сияқты факторларды қамтитын жауапты ағаш және қағаз сатып алу саясатының маңызды бөлігі болуы мүмкін. Біріккен Ұлттар Ұйымының 2009-2010 жылдарғы нарық шолуында сертификатталған орман өнімдерін өндіретін немесе саудалайтын компаниялар 2008-2009 жылдардағы экономикалық дағдарыс кезінде нарықта үстемдік танытқан, себебі сатып алушылар нарығында олар өнімдерін таңдауда қатаң талаптар қойған. Есепте сертификаттауға сұранысты ынталандыратын төрт фактор аталады:
Қағаз, баспа, полиграфия және қаптама – Time Inc. сияқты ірі баспагерлердің жауапты қағаз көздерін пайдалануға берген міндеттемелері орман және тізбек бойындағы сертификаттаудың өсуіне ең маңызды ықпал еткен фактор болып табылады. Экологиялық мемлекеттік сатып алу – Ұлыбритания және Нидерланды сияқты елдер FSC және PEFC бекіткен бағдарламаларды мойындайтын экологиялық ағаш сатып алу саясатын қабылдады. Мысалы, Ұлыбританияның Ағаш жөніндегі сараптамалық орталығы (Department of Environment, Food and Rural Affairs және ProForest компанияларымен бірлесіп құрылған). Экологиялық құрылыс – жасыл құрылыс стандарттары сертификатталған ағаш өнімдерін пайдалануға ынталандырады және оған сыйлық береді. Заңсыз ағаш кесу – АҚШ-тағы Ласи заңының толықтырылған нұсқасы сияқты, заңсыз ағаш өнімдерінің жеткізу тізбегіне кіру қаупін азайтуға бағытталған жаңа заңнама, заңсыз ағаш кесу мәселелерін шеше алатын тәуелсіз сертификатталған ағашқа сұранысты күшейтеді. Дүниежүзілік ресурстар институты Экологиялық тергеу агенттігімен бірлесіп, 2008 жылы заңсыз алынған өсімдіктер мен олардың өнімдерімен, соның ішінде ағаш, ағаш және қағаз өнімдерімен сауда жасауға тыйым салатын Ласи заңының толықтырылған нұсқасы туралы жиі қойылатын сұрақтарға жауап беру үшін ақпараттық парақ жариялады. Ақпараттық парақта орман сертификаттау – компанияның өз жеткізу тізбегінен заңсыз ағаш немесе өсімдік материалдарын жою үшін белсенді қадамдар жасағанын үкімет пен тұтынушыларға көрсету арқылы тиісті күтімді сақтаудың өте жақсы тәсілі деп айтылған. Сертификаттау импорттаушыларды АҚШ мемлекеттік органдарына қажетті импорттық декларация туралы ақпаратты ұсыну міндетінен босатпайды.

Forest certification is a voluntary process. About 10% of the world's forest under at least one certification program. Customers that choose to buy certified products are supporting land managers, land owners and forest product companies that have made a commitment to meeting the standards of forest certification. Third party forest certification is a useful tool for those seeking to purchase paper and wood products that come from forests that are well managed and use materials that are legally harvested. Incorporating third party certification into forest product buying practices can be a centerpiece for responsible wood and paper purchasing policies that include factors such as the protection of sensitive forest values, thoughtful material selection and efficient use of products. The 2009 2010 United Nations Market Review reported that companies that produced or traded in certified forest products often had a market advantage during the 2008 2009 recession because, in a buyers’ market, buyers could be more selective in choosing their sources of supply. The report cites four demand drivers for certification:
Paper, publishing, printing and packaging – commitments to increase the use of responsible paper sources by large publishers such as Time Inc. has probably been the most significant factor driving growth in forest and chain of custody certification. Green public procurement – governments such as the UK and the Netherlands have adopted green timber procurement policies, including recognition of FSC and PEFC endorsed programs. An example is the UK's Central Point of Expertise on Timber (set up by the Department of Environment, Food and Rural Affairs and operated by ProForest). Green building – standards for green building incentivize and reward the use of certified wood products. Illegal logging – new legislation designed to minimize the risk of illegal wood entering supply chains such as the amended Lacey Act in the United States has created a strong incentive to demand independently certified wood that can address illegal logging concerns. The World Resources Institute, in partnership with the Environmental Investigation Agency, released a fact sheet designed to answer some of the frequently asked questions about the Lacey Act, which was amended in 2008 to ban commerce in illegally sourced plants and their products—including timber, wood, and paper products. The fact sheet says forest certification is a very good approach for demonstrating due care by showing government and customers that a company has taken proactive steps to eliminate illegal wood or plant material from its supply chain. Certification does not relieve importers of the requirement to submit appropriate import declaration information to U. S. government agencies.