Кіріспе

Ирландиялық монастырь

Бангор аббаттығы 558 жылы Солтүстік Ирландияның Даун графтығындағы Бангорда Әулие Комгалл құрған және білімділігімен және қатаң тәртібімен танымал болды. Оны Уэльстегі Бангор соборы орналасқан жердегі, сәл көне аббаттықпен шатастырмау керек.

Қор

Комгалл 558 жылы Бангордағы монастырды қалашықта, Белфаст көлінің оңтүстік жағалауында құрды. Ежелгі жылнамалар нақты жылын әртүрлі көрсетіп, 552 мен 559 жылдар аралығындағы түрлі даталарды ұсынады. Ең ертерек, Тигернах жылнамасы мен Иннисфаллен жылнамасы негіз қалау күні ретінде 558 жылды көрсетеді. Атауы кейде "Beannchor" деп жазылған. Бұл орын "Періштелер аңғары" деп те аталды, себебі, халық арасындағы әңгімеге сәйкес, Әулие Патрик бір кезде онда демалып, аңғардың періштелерге толы екенін көрген. Комгалл 517 жылы Антримде дүниеге келді және Клуненег пен Клонмакноизде білім алды. Ол кезде Ирландияда монахтық рух күшті болды. Көптеген адамдар Құдайға жақын болу үшін оңашалық іздеді, сондықтан Комгалл оңаша аралға шегінді. Достарының көндіруімен ол уақытша тынығудан бас тартып, кейін Бангор монастырына негіз салды. Монастырь ғимараттарын қоршаған кең қамалдың ішінде студенттер Киелі кітапты, теологияны, логиканы, геометрияны, арифметиканы, музыканы және классикалық әдебиетті оқыды. Мо Сину мокку Мин Бангордың бесінші аббаты болды. Ол Колумбанға сабақ берген деген пікір бар. Робин Флауэр былай деп жазды: "Бангорда тарихи зерттеулерге ерекше мән берілгені анық, ал ең ерте ирланд жылнамасы осы орында жасалған болуы мүмкін". Бангор – білімнің маңызды орталығы, "Әлемнің нұры" деп аталып, көптеген миссионерлерді тәрбиеледі. Лисморлық Картах пен Дунның Финтаны Бангорда білім алды. Әулие Мирин Ренфруширдегі Пейсли аббаттығын құру үшін кеткенге дейін Бангорда прейор болды. 590 жылы Колумбан мен Галл Еуропаға жол тартты және Лукселл (Франция), Сент-Галл (Швейцария) және Боббио (Италия) сияқты танымал монастырларды құрды.

Құлдырау

Ирландияның көптеген ерте монастырьлары сияқты Бангор да бірнеше рет қиратылып, қайта салынған. Ольстер жылнамалары Бангордың 616 және 755 жылдары өртенгенін көрсетеді. Осы кезеңде ғимараттар ағаштан салынғаны күмәнсіз. Теңізге жақын орналасқан Бангор шабуылға бейім болды, және 822 мен 824 жылдар аралығында викингтер оны тонады. Ольстер жылнамалары мен Төрт шебердің жазбаларында осы шабуыл кезінде "білімді адамдар мен епископтар" қаза тапты, ал Комгаллдың реликвиялары сақталған киелі ыдыс ұрланды делінген. Викингтердің тағы бір мүмкін құрбаны – 958 жылы қаза болған Бенхордың коробі Танайд МакУидхир. Бангордың маңызы Х ғасырдың соңына қарай төмендеген деген келісім бар. Қазіргі шіркеу мұнарасы 14 ғасырға дейін сақталған. Шіркеу қабырғасындағы суретте Иса көкке көтеріліп, аяғында Әулие Комгалл, Галл және Колумбан бейнеленген.