Кіріспе

Қаржы нарығындағы болжамдылық активтер бағасы теорияларымен үйлеспеуі мүмкін. Қаржы нарығындағы нарықтық аномалия – бұл активтер бағасы туралы (әдетте тәуекелге негізделген) теориялармен қарама-қайшы келетін болжамдылық. Стандартты теорияларға капитал активтерін бағалау моделі және Фама-Френч үш факторлы моделі жатады, бірақ академиктер арасында дұрыс теория бойынша келісімнің болмауы көптеген зерттеушілерді эталондық теорияға сілтеме жасамай-ақ аномалияларды атауға итермелейді (мысалы, Дэниел және Хиршлейфер, 2015 жыл, және Барберис, 2018 жыл). Шындығында, көптеген ғалымдар аномалияларды жай ғана «қайта оралудың болжамдаушылары» деп атайды, бұл эталондық теорияны анықтау мәселесін болдырмайды. Академиктер 150-ден астам қайта оралудың болжамдаушыларын құжаттады (Академиялық журналдарда құжатталған аномалиялар тізілімін қараңыз). Дегенмен, бұл «аномалиялар» көптеген шарттармен бірге келеді. Құжатталған аномалиялардың көбісі шағын, өтімділігі төмен акцияларға қатысты. Нарықтық аномалиялардың төрт негізгі түсіндірмесі: 1) бағаның қателігі, 2) өлшенбеген тәуекел, 3) арбитражға шектеулер және 4) іріктеу қателігі. Аномалиялар негізінен уақыт сериясы және қима аномалиялары болып екіге бөлінеді. Уақыт сериясы аномалиясы – жиынтық қор нарығындағы болжамдылық, мысалы, жиі талқыланатын циклдік түзетілген баға-табыс көрсеткіші (CAPE) болжамы. Бұл уақыт сериясының болжамдаушылары акцияларға қарағанда қауіпсіз активтерге (мысалы, қазыналық облигацияларға) инвестициялаудың тиімді уақытын көрсетеді. Көлденең қима аномалиясы – нақты белгілі бір акциялардың өнімділігінің басқа акцияларға қарағанда жоғары болуының болжамдылығы. Мысалы, белгілі көлем аномалиясы нарықтық капитализациясы төмен акциялардың болашақта нарықтық капитализациясы жоғары акциялардан оқсып өтетінін көрсетеді.

Бағаның дұрыс болмауы

Көптеген, тіпті көпшілігі, аномалияларды құжаттаған зерттемелер оларды бағаның қателігімен байланыстырады (мысалы, Лаконишок, Шелифер және Висни, 1994). Баға қателігі түсіндірмесі табиғи, себебі аномалиялар – активтер бағасының эталондық теориясынан ауытқулар болып табылады. "Баға қателігі" – бұл эталонға қатысты ауытқу ретінде анықталады. Ең көп қолданылатын эталон – CAPM (Capital Asset Pricing Model). Бұл теориядан ауытқу, бағаланған қағаздар нарығындағы сызықтың нөлден өзгеше кесілісімен өлшенеді. Бұл кесіліс әдетте грек әрпі альфамен белгіленеді:

мұнда – аномалияның табысы, – тәуекелсіз ставка бойынша табыс, – аномалия табысының нарық табысына регрессиясынан алынған еңіс, ал – "нарықтағы" табыс, көбінесе CRSP индексінің (барлық АҚШ акцияларының индексі) табысымен шамаланалады. Баға қателігі түсіндірмелері академиялық қаржыда көбінесе дау тудырады, себебі ғалымдар тиісті эталондық теория бойынша келісе алмайды (төмендегі "Өлшенбеген тәуекел" бөлімін қараңыз). Бұл келіспеушілік тиімді нарық гипотезасының "бірлескен гипотеза мәселесімен" тығыз байланысты.

Өлшелмеген тәуекел

Академиктер арасында бағаның қате екендігі туралы талаптарға жиі жауап – аномалия тәуекелдің белгілі бір өлшемін қамтиды деген пікір болды. Мысалы, аномалия CAPM регрессиясы арқылы өлшенгеннен артық күтілетін кіріс тудыруы мүмкін, себебі оның кірістерінің уақыт қатары еңбек табысымен байланысты, ал бұл нарықтық кірістің стандартты проксилерімен ескерілмейді. Осы өлшенбеген тәуекелді түсіндірудің ең танымал мысалы Фама мен Френчтің 3 факторлы моделі туралы семинарлық еңбектерінде кездеседі: «Егер активтердің бағасы рационалды болса, орташа кіріспен байланысты айнымалылар кірістегі ортақ (бірдей және демек, диверсификацияланбайтын) тәуекел факторларына сезімталдықты көрсетеді. [3 факторлы модель] уақыт қатарының регрессиясы осы мәселеге тікелей дәлел келтіреді». Өлшенбеген тәуекелті түсіндіру CAPM-нің тәуекел теориясы ретіндегі кемшіліктерімен, сондай-ақ CAPM және оған қатысты модельдердің эмпирикалық сынақтарының жетіспеушіліктерімен тығыз байланысты. CAPM-ге қатысты ең көп таралған сын – оның бір кезеңдік ортада жасалғандығы, сондықтан жоғары бейсіздік кезеңдері сияқты динамикалық ерекшеліктері жоқ. Көбінесе CAPM Мертонның уақыт аралық CAPM теориясында көрсетілгендей, бірнеше тәуекел факторларын білдіреді. Сонымен қатар, ICAPM күтілетін кірістер уақыт өте өзгеретінін көрсетеді, демек уақыт қатарының болжамдылығы бағаның қате екендігінің нақты дәлелі бола алмайды. Шындығында, CAPM динамикалық күтілетін кірістерді ескере алмайтындықтан, уақыт қатарының болжамдылығы көлденең қиманың болжамдылығымен салыстырғанда, бағаның қате екендігінің дәлелі ретінде сирек қарастырылады. Эмпирикалық кемшіліктер негізінен байлықты немесе шекті пайдалылықты өлшеудегі қиындықтармен байланысты. Теориялық тұрғыдан алғанда, байлыққа тек қор нарығындағы байлық ғана емес, сонымен қатар жеке активтер және болашақ еңбек кірісі сияқты саудаға шығарылмаған байлық та кіреді. Тұтыну CAPM-де (теориялық тұрғыдан Мертонның ICAPM-імен тең), байлықтың дұрыс проксисі – тұтыну, оны өлшеу қиын (мысалы, Савов 2011). Өлшенбеген тәуекелді түсіндірудің теориялық тұрғыдан дұрыс екеніне қарамастан, ғалымдар арасында CAPM-нен асып түсетін дұрыс тәуекел моделі туралы бірлікке келу қиын. Ұсыныстарға белгілі Фама-Френчтің 3 факторлы моделі, Фама-Френч-Кархарттың 4 факторлы моделі, Фама-Френчтің 5 факторлы моделі және Стамбо мен Юаньдың 4 факторлы моделі кіреді. Бұл модельдердің барлығы Мертонның ICAPM сияқты тепе-теңдіктің формалды теориясынан емес, эмпирикалық бағытта жасалған.

Арбитражға шектеулер

Аномалиялар көбінесе CRSP деректер жиынтығынан алынған жабылу бағаларын пайдаланып тіркеледі. Бұл бағалар сауда шығындарын ескермейді, бұл арбитражға кедерес келтіріп, болжамдылықтың жойылуына тосқауыл қоюы мүмкін. Сонымен қатар, аномалиялардың көп бөлігі тең салмақты портфельдерді қолдану арқылы тіркелген. Жақында жасалған зерттеу ондаған аномалияны қарастырып, сауда шығындарының орташа аномалияға елеулі әсер ететінін анықтады (Novy Marx және Velikov 2015).

Таңдау теріс әсері

Құжатталған аномалиялар, ықтимал қайта оралу көрсеткіштерінің әлдеқайда үлкен жиынтығынан ең жақсы нәтижелерді көрсетеді. Бұл таңдауға байланысты қиыстық тудырады және аномалиялардың пайдалылығын бағалаудың жоғары бағаланғанын білдіреді. Аномалияларды түсіндіру деректерді іздеу, p-хакинг, деректерді өндіру және деректерді шолу деп те аталады, және бұл көптеген салыстырулар мәселесімен тығыз байланысты. Аномалиялардағы таңдау қиыстығы туралы алаңдаушылық кем дегенде Дженсен мен Беннингтонға (1970 ж.) дейін жетеді. Нарықтық аномалиялардағы таңдау қиыстығына қатысты зерттеулердің көп бөлігі көрсеткіштердің нақты кіші топтарына назар аударады. Мысалы, Салливан, Тиммерманн және Уайт (2001) көрсеткендей, таңдау қиыстығын ескергеннен кейін күнтізбеге негізделген аномалиялар маңыздылығын жоғалтады. Өлшемді сыйлыққа арналған соңғы мета-талдау көрсеткендей, таңдау қиыстығының салдарынан өлшемді сыйлыққа қатысты есептелген бағалаулар екі есеге арттырылған. Аномалиялар үшін таңдау қиыстығына қатысты зерттеулер, жалпы алғанда, салыстырмалы түрде шектеулі және нақты қорытындыларға келмейді. Маклин мен Понтифф (2016) бастапқы жарияланымның үлгілік кезеңіндегі әдеттегі аномалияның орташа кірісінің ең көп дегенде 26% таңдау қиыстығының есебінен түсетінін көрсету үшін үлгіден тыс тест қолданды. Оны көрсету үшін олар шамамен 100 аномалияны қайталады және бастапқы үлгілердің аяқталғаннан кейінгі алғашқы жылдары орташа аномалияның кірісі тек 26% ғана төмендейтінін көрсетті. Бұл төмендеудің бір бөлігі инвесторлардың білуіне байланысты болуы мүмкін, сондықтан 26% жоғарғы шек болып табылады.

Академиялық журналдарда тіркелген аномалиялар тізімі

Шағын фирмалар әсері шағын компаниялардың үлкен компаниялардан жақсы нәтиже көрсетуін ұсынады. Бұл әсердің нақты ма, әлде белгілі бір жүйелік қателерден туындағандығы туралы академиялық журналдарда пікірталас жүргізілді. Бұл эффекті елеусіз қалған фирмалар әсерімен байланысты. Автор(лар) Жыл Журнал Бас санат Капитал инвестициясының өзгеруі, салалық түзетілген Abarbanell and Bushee 1998 The Accounting Review Кросс-секциялық Сату өсімiне қарағанда жалпы маржаның өсуі Abarbanell and Bushee 1998 The Accounting Review Кросс-секциялық Прокси шайқастары Ikenberry and Lakonishok 1993 Journal of Business Кросс-секциялық Сату өсіміне қарағанда қойма өсімі Abarbanell and Bushee 1998 The Accounting Review Кросс-секциялық Сату өсіміне қарағанда операциялық шығындардың өсуі Abarbanell and Bushee 1998 The Accounting Review Кросс-секциялық Бағаға қатысты операциялық ақша ағындары Desai, Rajgopal, and Benkatachalam 2004 The Accounting Review Кросс-секциялық Кіріс болжамы Elgers, Lo, and Pfeiffer 2001 The Accounting Review Кросс-секциялық Ұзақ мерзімді таза операциялық активтердің өсуі Fairfield, Whisenant and Yohn 2003 The Accounting Review Кросс-секциялық Кіріс тобы Foster, Olsen and Shevliln 1984 The Accounting Review Кросс-секциялық Операциялық жинақтаманың пайыздық үлесі Hafzalla, Lundholm, and Van Winkle 2011 The Accounting Review Кросс-секциялық Жалпы жинақтаманың пайыздық үлесі Hafzalla, Lundholm, and Van Winkle 2011 The Accounting Review Кросс-секциялық Нақты кір табысы Landsman et al. 2011 The Accounting Review Кросс-секциялық Салыққа тартатын кіріс пен кіріс арақатысы Lev and Nissim 2004 The Accounting Review Кросс-секциялық Piotroski F көрсеткіші Piotroski 2000 The Accounting Review Кросс-секциялық Жинақтама Sloan 1996 The Accounting Review Кросс-секциялық Активтердің айналымы Soliman 2008 The Accounting Review Кросс-секциялық Активтердің айналымының өзгеруі Soliman 2008 The Accounting Review Кросс-секциялық Таза операциялық активтердің өзгеруі Soliman 2008 The Accounting Review Кросс-секциялық Таза жұмыс капиталының өзгеруі Soliman 2008 The Accounting Review Кросс-секциялық Пайда маржасының өзгеруі Soliman 2008 The Accounting Review Кросс-секциялық Пайда маржасы Soliman 2008 The Accounting Review Кросс-секциялық Қалыптан тыс жинақтама Xie 2001 The Accounting Review Кросс-секциялық Кірістің тұрақтылығы Alwathainani 2009 British Accounting Review Кросс-секциялық Кешірілген кіріс Prakash and Sinha 2012 Contemporary Accounting Research Кросс-секциялық Бағаға қатысты сату Barbee, Mukherji, and Raines 1996 Financial Analysts' Journal Кросс-секциялық Кіріс / активтер Balakrishnan, Bartov, and Faurel 2010 Journal of Accounting and Economics Кросс-секциялық Таза қарызды қаржыландыру Bradshaw, Richardson, and Sloan 2006 Journal of Accounting and Economics Кросс-секциялық Таза ө капиталын қаржыландыру Bradshaw, Richardson, and Sloan 2006 Journal of Accounting and Economics Кросс-секциялық Таза сыртқы қаржыландыру Bradshaw, Richardson, and Sloan 2006 Journal of Accounting and Economics Кросс-секциялық Таза операциялық активтер Hirschleifer, Hou Teoh, and Zhang 2004 Journal of Accounting and Economics Кросс-секциялық Жалпы тозуға қатысты өзгеру Holthausen Larcker 1992 Journal of Accounting and Economics Кросс-секциялық Активтерге қатысты өзгеріс Richardson, Sloan Soliman and Tuna 2005 Journal of Accounting and Economics Кросс-секциялық Ағымдағы операциялық активтердің өзгеруі Richardson, Sloan Soliman and Tuna 2005 Journal of Accounting and Economics Кросс-секциялық Ағымдағы операциялық міндеттемелердің өзгеруі Richardson, Sloan Soliman and Tuna 2005 Journal of Accounting and Economics Кросс-секциялық Қаржылық міндеттемелердің өзгеруі Richardson, Sloan Soliman and Tuna 2005 Journal of Accounting and Economics Кросс-секциялық Ұзақ мерзімді инвестициялардың өзгеруі Richardson, Sloan Soliman and Tuna 2005 Journal of Accounting and Economics Кросс-секциялық BM-нің кәсіпорын компоненті Penman, Richardson, and Tuna 2007 Journal of Accounting Research Кросс-секциялық BM-нің тиімділік компоненті Penman, Richardson, and Tuna 2007 Journal of Accounting Research Кросс-секциялық Бағаға қатысты таза қарыз Penman, Richardson, and Tuna 2007 Journal of Accounting Research Кросс-секциялық Салықтардың өзгеруі Thomas and Zhang 2011 Journal of Accounting Research Кросс-секциялық IPO және ҒЗТК жұмыстарының болмауы Gou, Lev, and Shi 2006 Journal of Business, Finance and Accounting Кросс-секциялық Капиталдық шығындардың өзгеруі (екі жыл) Anderson and Garcia Feijoo 2006 Journal of Finance Кросс-секциялық Идиосинкразиялық тәуекел Ang, Hodrick, Xing, and Zhang 2006 Journal of Finance Кросс-секциялық Жанау акциясының импульсі Avramov, Chordia, Jostova, and Philipov 2007 Journal of Finance Кросс-секциялық Айдың максималдық кірісі Bali, Cakici, and Whitelaw 2010 Journal of Finance Кросс-секциялық Келісімді ұсыным Barber, Lehavy, McNichols, and Trueman 2001 Journal of Finance Кросс-секциялық Төмен болжам EPS Barber, Lehavy, McNichols, and Trueman 2001 Journal of Finance Кросс-секциялық Жоғары болжам Barber, Lehavy, McNichols, and Trueman 2001 Journal of Finance Кросс-секциялық Кіріс / Баға қатынасы Basu 1977 Journal of Finance Кросс-секциялық Баға Blume and Husic 1972 Journal of Finance Кросс-секциялық Таза төлемділік Boudoukh, Michaely, Richardson, and Roberts 2007 Journal of Finance Кросс-секциялық Төлемділік Boudoukh, Michaely, Richardson, and Roberts 2007 Journal of Finance Кросс-секциялық Сәтсіздік ықтималдығы Campbell, Hilscher, and Szilagyi 2008 Journal of Finance Кросс-секциялық Кіріс жариялау кірісі Chan, Jegadeesh, and Lakonishok 1996 Journal of Finance Кросс-секциялық Кіріс болжамын қайта қарау Chan, Jegadeesh, and Lakonishok 1996 Journal of Finance Кросс-секциялық Жариялау шығындары Chan, Lakonishok, and Sougiannis 2001 Journal of Finance Кросс-секциялық Нарық капиталға қатысты ҒЗТК Chan, Lakonishok, and Sougiannis 2001 Journal of Finance Кросс-секциялық Активтердің өсуі Cooper, Gulen and Schill 2008 Journal of Finance Кросс-секциялық Материалдық кіріс Daniel and Titman 2006 Journal of Finance Кросс-секциялық Акция шығару (5 жыл) Daniel and Titman 2006 Journal of Finance Кросс-секциялық Импульстік кері қайтару De Bondt and Thaler 1985 Journal of Finance Кросс-секциялық Ұзақ мерзімді кері қайтару De Bondt and Thaler 1985 Journal of Finance Кросс-секциялық Биржаны ауыстыру Dharan Ikenberry 1995 Journal of Finance Кросс-секциялық Кредиттік рейтингті төмендету Dichev Piotroski 2001 Journal of Finance Кросс-секциялық EPS болжамының таралуы Diether et al. 2002 Journal of Finance Кросс-секциялық Күтпеген ҒЗТК ұлғаюы Eberhart et al. 2004 Journal of Finance Кросс-секциялық Ұйымдық капитал Eisfeldt and Papanikolaou 2013 Journal of Finance Кросс-секциялық Зейнетақылық қаржыландыру статусы Franzoni and Martin 2006 Journal of Finance Кросс-секциялық 52 апталық жоғары Жорж және Хванг 2004 Journal of Finance Кросс-секциялық Материалдық Hahn and Lee 2009 Journal of Finance Кросс-секциялық Салалық шоғырлану (Herfindahl) Hou and Robinson 2006 Journal of Finance Кросс-секциялық Импульс (12 ай) Jegadeesh and Titman 1993 Journal of Finance Кросс-секциялық Импульс (6 ай) Jegadeesh and Titman 1993 Journal of Finance Кросс-секциялық Ұсынымның өзгеруі Jegadeesh et al. 2004 Journal of Finance Кросс-секциялық Қысқа мерзімді кері қайтару Jegedeesh 1989 Journal of Finance Кросс-секциялық Ұзақ мерзімді EPS болжамы La Porta 1996 Journal of Finance Кросс-секциялық Нарыққа ақша ағыны Lakonishok, Scheifer, and Vishny 1994 Journal of Finance Кросс-секциялық Кірістің өсуі Рангы Lakonishok, Scheifer, and Vishny 1994 Journal of Finance Кросс-секциялық Импульс және көлем Lee Swaminathan 2000 Journal of Finance Кросс-секциялық Қоғамдық маусымдық акциялар ұсыныстары Loughran Ritter 1995 Journal of Finance Кросс-секциялық Дивидендті бастау Michaely et al. 1995 Journal of Finance Кросс-секциялық Дивидендтің тоқтатылуы Michaely et al. 1995 Journal of Finance