Кіріспе

Румындық француз философы, марксистік теоретик және әлеуметтанушы (1913–1970)

Люсьен Голдманн (ɡɔldman; 20 шілде 1913 – 8 қазан 1970) – румындық еврей тегінен шыққан француз философы және әлеуметтанушысы. Париждегі Жоғары мектептік әлеуметтік ғылымдар мектебінің (EHESS) профессоры, марксистік теоретик. Оның әйелі – социолог Энни Голдман.

Өмірбаян

Голдманн Румынияның Бухарест қаласында дүниеге келді, бірақ Ботошаниде өсті. Бухарест университетінде және Вена университетінде австромарксистік құқықтанушы Макс Адлерден заң білімін алды. 1934 жылы ол Париж университетінде саяси экономика, әдебиет және философияны оқыды. 1942 жылдың қараша айында Швейцарияға көшіп, 1943 жылға дейін қашқын лагерінде болды.

Философия

1950-1960 жылдары көптеген париждік солшылдар марксизмнің "ғылымилығын" берік ұстанып тұрғанмен, Люсьен Голдманн марксизм сол кезде ауыр дағдарысқа тап болып, сақталуы үшін түбегейлі түрде өзгеріске ұшырауы керек деп мәлімдеді. Ол пролетариатқа қатысты дәстүрлі марксистік көзқарасты қабылдамады және құрылымдық марксизм қозғалысына қарсы шықты. Шындығында, Сол жағалаудағы осындай бағыттардың танымалдылығы Голдманның өзінің аты мен еңбегінің артынан қалуына бір себеп болды, бұл Жан Пиаже және Аласдейр Макинтайр сияқты түрлі ойшылдардың мақтауына қарамастан, оны "заманымыздың ең жақсы және ең зиялы марксисі" деп атады. Ол адамзаттың болашағына деген ұмтылысын тарих заңдарының сөзсіз дамуы ретінде бейнелеуден бас тартып, керісінше оларды Блез Паскальдың Құдайға сенуі сияқты, мүмкіндікке байланысты қадам ретінде қарастырды. "Қауіп-қатер, - деп жазды Голдман өзінің Паскальдың "Pensées" және Жан Расиннің "Phèdre" еңбегіне арналған классикалық зерттеуінде, - сәтсіздікке ұшырау ықтималдығы, табысқа үміт және үштің синтезі – сенімділікке негізделген адам жағдайының қажетті элементтері". Ол өз жұмысын "диалектикалық" және "гуманистік" деп атады. Ол Пиажедің генетикалық эпистемологиясын Гьёрги Лукачтың марксизмімен біріктіруге тырысты. Голдманн 1960 жылдары генетикалық структурализм теориясын қалыптастырды. Ол гуманистік социалист, Лукачтың шәкірті және әдебиет социологиясы саласындағы еңбектерімен танымал болды. Өмірінің соңғы жылдары ол структурализмнің белгілі сыншысы болды.

Неміс тілінде

Адам, қоғам және әлем Иммануил Кант философиясында (Цюрих университеті, 1945). Докторлық диссертация.

Француз тілінде

Жасырын құдай; Паскальдың «Ойлары» мен Расиннің театрындағы трагедиялық көзқарас туралы зерттеу. Париж: Галлимар, 1955 жыл. Диалектикалық зерттеулер. Париж: Галлимар, 1959 жыл. Романның әлеуметтануы. Париж: Галлимар, 1964 жыл. Адамдар туралы ғылымдар және философия. «Женетикалық структурализм және әдеби шығармашылық» қосымшасы. Париж: Гонтиер, 1966 жыл. Ақыл-ой құрылымдары мен мәдени жаратылыс. Париж: 10/18, 1970 жыл. Эпистемология және философия. Париж: Деноэль, 1970 жыл. Лукакс және Хайдеггер. Париж: Деноэль Гонтиер, 1973 жыл.

Ағылшын тіліндегі аудармалары

Жасырын Құдай: Паскальдың "Тензи" және Расиннің трагедияларындағы трагикалық көріністі зерттеу. Аударған Филип Тоди. Лондон: Рутледж, 1964 жыл. Иммануил Кант. Француз және неміс тілдерінен аударған Роберт Блэк. (Лондон: Жаңа солшыл кітаптар, 1971; Verso, 2011). Адам ғылымдары мен философия. Лондон: Джонатан Кейп, 1973 жыл. "Ағарту философиясы". Аударған Генри Маас. Лондон: Рутледж, 1973 жыл. Роман социологиясына қарай. 1964 жыл. Аударған Алан Шеридан. Нью-Йорк: Тависток баспасы, 1975. "Социологияның эпистемологиясы". Telos 18 (1976-77 жылдардың қысы). Нью-Йорк: Телос Пресс. Қазіргі қоғамдағы мәдени құрылыс. Уильям Мэрилдің кіріспесі және Барт Грахлдың аудармасы (Нью-Йорк: Телос Пресс, 1976). Әдебиет социологиясының әдістемесі жөніндегі мақалалар. Аударған және редакциялаған Уильям К. Боэлхауэр (Нью-Йорк: Телос Пресс, 1979). "Генеттің 'Балконы': реалистік пьеса". Аударған Роберт Сейр. Праксис: өнерге қатысты радикалды көзқарастар журналы 4 (1978): 123–131. "Une Pièce réaliste: Le Balcon de Genet" еңбегінен аударма. Les Temps Modernes 171 (1960 жылғы маусым). Лукач және Хайдеггер: Жаңа философияға қарай. Аударған Уильям К. Боэлхауэр. Лондон: Рутледж, 2009 жыл.

Пікірлер

Уомак, Питер (1982), Бенджамин, Иглтон және Гольдман, Мюррей, Глен (ред.) басылымындағы «Әдебиеттің әлеуметтануындағы әдіс туралы эсселерге» шолуды қамтиды. Cencrastus No. 8, 1982 жылғы көктем, 47 және 48 беттер.