Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Қауіпті заттармен байланысты қауіптерді көрсететін стандартталған тіркестер. R тіркестері (қауіп тіркестерінің қысқартылған түрі) Еуропалық Одақтың 67/548/ЕЭК Директивасының III-қосымшасында анықталған: қауіпті заттар мен дайындамаларға тән ерекше қауіптердің сипаты. Тізім 2001/59/ЕҚ Директивасында біріктіріліп, жаңадан жарияланды, онда басқа Еуропа тілдеріне аудармаларын табуға болады. Бұл қауіп тіркестері тек Еуропада ғана емес, халықаралық деңгейде қолданылады. Қазіргі таңдағы күш-жігер Химиялық заттарды жіктеу және таңбалау жөніндегі жаһандық үйлесімді жүйе (GHS) арқылы толық халықаралық үйлестіруге бағытталған, ол бұл қауіп тіркестерін толығымен алмастыруда.
Standardised phrases specifying risks associated with substances
R phrases (short for risk phrases) are defined in Annex III of European Union Directive 67/548/EEC: Nature of special risks attributed to dangerous substances and preparations. The list was consolidated and republished in Directive 2001/59/EC, where translations into other EU languages may be found. These risk phrases are used internationally, not just in Europe, and there is an ongoing effort towards complete international harmonization using the Globally Harmonized System of Classification and Labelling of Chemicals (GHS) which now generally replaces these risk phrases.
Қауіп-қатер сөз тіркестері
Жоғалған R сандары өшірілген немесе басқа сөз тіркестерімен ауыстырылған сөз тіркестерін көрсетеді. Кодтық сөз тіркесі R1 Құрғақ кезде жарылғыш R2 Шабу, сүріну, өрт немесе басқа да жану көздерінен жарылу қаупі R3 Шабу, сүріну, өрт немесе басқа да жану көздерінен жарылудың жоғары қаупі R4 Өте сезімтал жарылғыш металл қосылыстарын құрайды R5 Жылыту жарылысқа әкелуі мүмкін R6 Ауамен немесе ауасыз жанасуы мүмкін R7 Өрт тудыруы мүмкін R8 Жануға қабілетті материалмен жанасуынан өрт тудыруы мүмкін R9 Жануға қабілетті материалмен араласқанда жарылуы мүмкін R10 Қабынуға ұшырайтын R11 Өте жанғыш R12 Өте жанғыш R14 Сумен күшті әрекеттеседі R15 Сумен әрекеттескенде өте жанғыш газдар бөлінеді R16 Окистендіргіш заттармен араласқанда жарылуы мүмкін R17 Ауада өздігінен тұтанады R18 Қолдану кезінде жанғыш/жарылғыш бу-ауа қоспасын құрауы мүмкін R19 Жарылғыш пероксидтер құрауы мүмкін R20 Жұтылғанда зиянды R21 Терімен жанасқанда зиянды R22 Жұтылғанда зиянды R23 Тыныс алғанда уытты R24 Терімен жанасқанда уытты R25 Жұтылғанда уытты R26 Тыныс алғанда өте уытты R27 Терімен жанасқанда өте уытты R28 Жұтылғанда өте уытты R29 Сумен әрекеттескенде уытты газ бөлінеді R30 Қолдану кезінде өте қабынуға ұшырауы мүмкін R31 Қышқылдармен әрекеттескенде уытты газ бөлінеді R32 Қышқылдармен әрекеттескенде өте уытты газ бөлінеді R33 Күмулятивті әсерлер қаупі R34 Теріні күйдіреді R35 Ауыр күйіктерге себеп болады R36 Көзді тітіркендіреді R37 Тыныс алу жолдарын тітіркендіреді R38 Теріні тітіркендіреді R39 Өте ауыр, қайтымсыз әсерлер қаупі R40 Қатерлі ісік тудыруы мүмкін екеніне шектеулі дәлелдер бар R41 Көздерге ауыр зақым келтіру қаупі R42 Тыныс алғанда сезімталдық тудыруы мүмкін R43 Терімен жанасқанда сезімталдық тудыруы мүмкін R44 Жылдам қыздырылғанда жарылу қаупі R45 Қатерлі ісік тудыруы мүмкін R46 Мұрагерлік генетикалық зақымдануға себеп болуы мүмкін R48 Ұзақ уақыт әсер етуден денсаулыққа ауыр зиян келтіру қаупі R49 Тыныс алғанда қатерлі ісік тудыруы мүмкін R50 Су организмдеріне өте уытты R51 Су организмдеріне уытты R52 Су организмдеріне зиянды R53 Су ортасында ұзақ мерзімді зиянды әсерлерге себеп болуы мүмкін R54 Флораға уытты R55 Фаунаға уытты R56 Топырақ организмдеріне уытты R57 Араларға уытты R58 Қоршаған ортада ұзақ мерзімді зиянды әсерлерге себеп болуы мүмкін R59 Озон қабатына қауіпті R60 Фертильдікке нұқсан келтіруі мүмкін R61 Туылмаған балаға зиян келтіруі мүмкін R62 Фертильдікке нұқсан келтіру қаупі R63 Туылмаған балаға зиян келтіру қаупі R64 Емшек сүтімен тамақтанатын нәрестелерге зиян келтіруі мүмкін R65 Зиянды: жұтқанда өкпеге зиян келтіруі мүмкін R66 Қайталамалы әсер ету терінің құрғауына немесе жарылуына себеп болуы мүмкін R67 Булары ұйқышаңдық пен бас айналуға себеп болуы мүмкін R68 Қайтымсыз әсерлердің болуы мүмкін
Missing R numbers indicate phrases that have been deleted or replaced by other phrases. Code Phrase R1 Explosive when dry R2 Risk of explosion by shock, friction, fire, or other sources of ignition R3 Extreme risk of explosion by shock, friction, fire, or other sources of ignition R4 Forms very sensitive explosive metallic compounds R5 Heating may cause an explosion R6 Explosive with or without contact with air R7 May cause fire R8 Contact with combustible material may cause fire R9 Explosive when mixed with combustible material R10 Flammable R11 Highly flammable R12 Extremely flammable R14 Reacts violently with water R15 Contact with water liberates extremely flammable gases R16 Explosive when mixed with oxidising substances R17 Spontaneously flammable in air R18 In use, may form flammable/explosive vapour air mixture R19 May form explosive peroxides R20 Harmful by inhalation R21 Harmful in contact with skin R22 Harmful if swallowed R23 Toxic by inhalation R24 Toxic in contact with skin R25 Toxic if swallowed R26 Very toxic by inhalation R27 Very toxic in contact with skin R28 Very toxic if swallowed R29 Contact with water liberates toxic gas. R30 Can become highly flammable in use R31 Contact with acids liberates toxic gas R32 Contact with acids liberates very toxic gas R33 Danger of cumulative effects R34 Causes burns R35 Causes severe burns R36 Irritating to eyes R37 Irritating to respiratory system R38 Irritating to skin R39 Danger of very serious irreversible effects R40 Limited evidence of a carcinogenic effect R41 Risk of serious damage to eyes R42 May cause sensitisation by inhalation R43 May cause sensitisation by skin contact R44 Risk of explosion if heated under confinement R45 May cause cancer R46 May cause heritable genetic damage. R48 Danger of serious damage to health by prolonged exposure R49 May cause cancer by inhalation R50 Very toxic to aquatic organisms R51 Toxic to aquatic organisms R52 Harmful to aquatic organisms R53 May cause long term adverse effects in the aquatic environment R54 Toxic to flora R55 Toxic to fauna R56 Toxic to soil organisms R57 Toxic to bees R58 May cause long term adverse effects in the environment R59 Dangerous for the ozone layer R60 May impair fertility R61 May cause harm to the unborn child R62 Possible risk of impaired fertility R63 Possible risk of harm to the unborn child R64 May cause harm to breastfed babies R65 Harmful: may cause lung damage if swallowed R66 Repeated exposure may cause skin dryness or cracking R67 Vapours may cause drowsiness and dizziness R68 Possible risk of irreversible effects
Қолданылмайтын R-фразалар
R13: Өте жанғыш сұйытылған газ. R47: Туу дефектеріне себеп болуы мүмкін.
R13: Extremely flammable liquefied gas. R47: May cause birth defects.