Шарлотта Банч: Әйелдер құқығы мен адамзат құқығы жолындағы өмір және еңбектері

Кіріспе

Американдық жазушы және белсенді Шарлотта Энн Банч (13 қазан 1944 жылы туған) – американдық феминист автор және әйелдер құқықтары мен адам құқықтары қозғалысындағы белсенді ұйымдастырушы. Банч қазіргі уақытта Нью-Джерси штатының Нью-Брансуик қаласындағы Рутгерс университетінің Әйелдердің жаһандық көшбасшылығы орталығының негізін қалаушы директоры және аға ғылыми қызметкері.

Өмірбаян

Банч, Чарльз Парду Банч пен Марджори Аделаида (Кинг) Банчтың төрт баласының бірі, Солтүстік Каролина штатының Батыс Джефферсон қаласында дүниеге келді. Сол жылы оның отбасы Нью-Мексико штатының Артезия қаласына көшіп келді. Ол 1962 жылы Дьюк университетіне түсуге дейін Артезиядағы мемлекеттік мектептерде оқыды. Дьюкте ол 1966 жылы тарих мамандығы бойынша magna cum laude дипломын алып бітірді және Жас әйелдер христиан қауымдастығы мен Методист студенттік қозғалысы сияқты көптеген ұйымдарға қатысты. Банч Дьюк университетінде Методист студенттік қозғалысы ұйымдастырған «тілектерге» қатысқанын, бірақ кейіннен діндегі гомофобия салдарынан христиан дінінен «үзіліс» жасағанын айтты. Ол ондаған жылдар бойы саяси қозғалыстарда белсенділік танытып, өзін ашық лесбиянка деп жариялады. Әйелдер мен адам құқықтарын қорғаушы болуға оны отбасының «жақсылыққа жасалған іс-қимыл» деп санауы шабыттандырды. Қара ұлтшылдығынан шабыт алып, Банч 1972 жылғы қаңтарда алғашқы газетін шығарған The Furies Collective ұйымын құруға қатысты. Мақсаты – лесбияндық сепаратизмге дауыс беру еді. WIFP – американдық коммерциялық емес баспа ұйымы. Ұйымның жұмысы – әйелдер арасындағы байланысты күшейту және халықты әйелдерге қатысты БАҚ түрлерімен байланыстыру. Ол көптеген халықаралық семинарлар мен конференцияларға қатысты немесе оларды ұйымдастыруға көмектесті, ал 1979 жылдан 1980 жылға дейін WIFP ұйымдастырған БҰҰ Әйелдер онжылдығына арналған Дүниежүзілік конференция хатшылығының кеңесшісі болды. Әйелдердің әлемін басқару орталығы (CWGL) әйелдер құқықтарын адам құқықтары мәселесі ретінде қарастыру үшін Біріккен Ұлттар Ұйымы мен халықаралық қауымдастыққа үгіт-насихат жүргізді. CWGL – Гендерлік теңдік архитектурасын реформалау (GEAR) науқанының құрамдас бөлігі, ол әлемдегі барлық әйелдер үшін теңдікке жұмыс істейтін Біріккен Ұлттар Ұйымының жаңа Гендерлік мекемесін құруға бағытталған. Банч осы науқанның негізгі дауыс етушісі болды. Гендерлік мекеме төрт жылдық үгіт-насихаттан кейін 2010 жылдың 2 шілдесінде құрылды және «БҰҰ Әйелдері» деп аталды. 2010 жылдың 6 наурызында өткен 20 жылдық симпозиумында CWGL өзінің негізін қалаушысы Шарлотта Банчқа құрмет көрсету шарасын ұйымдастырды. Қатысушылар Тами Голдтың режиссерлігімен түсірілген «Passionate Politics: The Life & Work of Charlotte Bunch» (2011) деректі фильмінің қысқаша трейлерін көрді. Бұл фильм Банчтың әйелдердің адам құқықтарына жасаған өмір бойғы жеке және саяси адалдығын көрсетеді. Әйелдердің әлемін басқару орталығы Шарлотта Банч әйелдердің адам құқықтары жөніндегі стратегиялық мүмкіндіктер қорын құрды, оның жаһандық әйелдердің адам құқықтары қозғалысына қосқан үлесін мойындай отырып. Ол көптеген ұйымдардың кеңесінде қызмет етті және қазіргі уақытта Human Rights Watch әйелдер құқығы бөлімінің консультативтік комитетінің мүшесі, сондай-ақ Global Fund for Women және Адам құқықтары саясаты жөніндегі халықаралық кеңестің кеңесінде қызмет етеді. Ол БҰҰ-ның көптеген органдарында кеңесші болды және жақында Бас хатшының 2006 жылғы әйелдерге қатысты зорлық-зомбылық туралы Бас Ассамблеяға берген есебінің консультативтік комитетіне қатысты. Ол сондай-ақ Біріккен Ұлттар Ұйымында демократиялық реформаларды жүзеге асыруды мақсат тұтқан Біріккен Ұлттар Ұйымы Парламенттік Ассамблеясын құру науқанына қолдау білдірді.

Bunch, one of four children to Charles Pardue Bunch and Marjorie Adelaide (King) Bunch, was born in West Jefferson, North Carolina. That same year, her family moved to Artesia, New Mexico. She attended public schools in Artesia before enrolling at Duke University in 1962. She was a history major at Duke and graduated magna cum laude in 1966, and was involved with many groups such as the Young Women's Christian Association and the Methodist Student Movement. Bunch has said that she participated in "pray ins" organized by the Methodist Student Movement at Duke University, but later took a "break" from Christianity because of the homophobia within the religion. She has been extremely active in political movements for decades and is openly lesbian. She found inspiration for being a women's and human rights activist through her family's dedication to "activism as good works." Through inspiration from Black Nationalism, Bunch took part in founding The Furies Collective, a group that published its first newspaper, The Furies, in January 1972. The goal was to give a voice to lesbian separatism. WIFP is an American nonprofit publishing organization. The organization works to increase communication between women and connect the public with forms of women based media. She participated in or facilitated numerous international workshops and conferences, and from 1979 to 1980 she was a consultant to the secretariat for the World Conference for the United Nations Decade on Women which was hosted by WIFP. The Center for Women's Global Leadership (CWGL) lobbied the United Nations and the international community to view women's rights as a human rights issue. CWGL is a component of the Gender Equality Architecture Reform (GEAR) Campaign, working towards the establishment of a new United Nations Gender Entity that works for equality for all of the world's women. Bunch has been a major voice for this campaign. The gender entity was finally created after four years of advocacy on July 2, 2010, and deemed UN Women. At its 20th anniversary symposium on March 6, 2010, following panel discussions on body, economy, and movement, CWGL organized a tribute to its founder, Charlotte Bunch, who transitioned on September 1, 2009, from her role as executive director to working with CWGL in her new capacity as founding director and senior scholar. Attendees watched a short preview of the then upcoming documentary film Passionate Politics: The Life & Work of Charlotte Bunch (2011) , directed by Tami Gold, which chronicles Bunch's lifelong personal and political commitment to women's human rights. The Center for Women's Global Leadership launched the Charlotte Bunch Women's Human Rights Strategic Opportunities Fund in recognition of her contributions to the global women's human rights movement. She has served on the boards of numerous organizations and is currently a member of the Advisory Committee for the Human Rights Watch Women's Rights Division, and on the boards of the Global Fund for Women and the International Council on Human Rights Policy. She has been a consultant to many United Nations bodies and recently served on the Advisory Committee for the Secretary General's 2006 Report to the General Assembly on Violence against Women. She has also voiced her support for the Campaign for the Establishment of a United Nations Parliamentary Assembly, an organisation which campaigns for democratic reform in the United Nations.

Таңдалған шығармалар

Банч әйелдер құқықтары мен адам құқықтарына қатысты көптеген жазбалар мен редакциялық жұмыстардың авторы. Шарлотта Банчтың құжаттары Америкадағы әйелдер тарихы бойынша Артур және Элизабет Шлезингер кітапханасында, Радклифф институтында сақталады. Банчтың 1950–1988 жылдарға арналған құжаттары (7 сызықтық фут көлемде) Радклифф колледжінің Шлезингер кітапханасында орналасқан.