Кіріспе

Американдық әскери тарихшы (1947 жылы туған)

Эндрю Дж. Бацевич-кіші (ағылш. Andrew J. Bacevich Jr., BAYsəvitch; 5 шілде 1947 жылы туған) – халықаралық қатынастар, қауіпсіздік зерттеулері, американдық сыртқы саясат және американдық дипломатиялық және әскери тарих салаларында маманданған американдық тарихшы. Ол Бостон университетінің Фредерик С. Парди атындағы әлемдік зерттеулер мектебінің халықаралық қатынастар және тарих профессоры. Сонымен қатар, ол АҚШ армиясының бронетанкі бөлімшесінің зейнеткерлік офицері, полковник шенімен зейнетке шықты. 1998 жылдан 2005 жылға дейін Бостон университетінің халықаралық қатынастар орталығының директоры болды, қазір Пардидің жаһандық зерттеулер мектебінің құрамында. 2007 жылдың наурыз айында Джордж Буштың мұндай "алдын алу соғыстарын" қолдауын "адамгершіліксіз, заңсыз және ақылға сыймас" деп сипаттады. Оның әкесі литвалық тегінен, ал анасы ирланд, неміс және ағылшын тегінен шыққан. Бацевич өзін "католик консерваторы" деп атайды. 1969 жылы АҚШ Әскери академиясын бітіріп, Вьетнам соғысы кезінде АҚШ армиясында қызмет етті, 1970 жылдың жазынан 1971 жылдың жазына дейін Вьетнамда болды. 1991 жылы 11-ші бронекавалериялық полкіне қолбасшылық етті. Принстон университетінен американдық дипломатиялық тарихтан философия докторы ғылымын қорғады, оның 1982 жылғы докторлық диссертациясы "Америкалық әскери дипломатия, 1898–1949: Фрэнк Росс Маккойдың рөлі" деп аталды. Бацевич 1998 жылы Бостон университетінің оқытушылар құрамына қосылмас бұрын Вест-Пойнт және Джонс Хопкинс университетінде сабақ берді.

Жазбалар

Бацевич бастапқыда көптеген саяси журналдарда, соның ішінде The Wilson Quarterly-де жазған. Ол интервенциялық емес сыртқы саясатты қолдайды. Оның жазбаларында Буш әкімшілігі мен оның көптеген жақтастарының АҚШ сыртқы саясаты мәселелеріне қанағаттанбауы айтылған. 2008 жылдың 15 тамызында Бацевич өзінің "Биліктің шектері" кітабын насихаттау үшін PBS телеарнасында Билл Мойерс бағдарламасының қонағы ретінде пайда болды. Оның бұрынғы екі кітабындағыдай, "Ұзақ соғыс" (2007) және "Жаңа американдық милитаризм: Американдықтарды соғысқа қалай азғырады" (2005), Бацевич АҚШ-тың сыртқы саясатын сынап, дипломатияға қарағанда әскери күшке артық сүйенгенін айтады. Ол сондай-ақ саясаткерлер, жалпы АҚШ халқы сыртқы істерде әскери күштің тиімділігін асыра бағалайтынын мәлімдейді. Бацевичтің пікірінше, кең таралған мәдениеттегі (әсіресе фильмдердегі) соғыстың романтикалық бейнелері және АҚШ халқының көпшілігінің әскери қызметте болмауы, соғыс пен әскери қызмет туралы өте шындыққа сай емес, тіпті қауіпті түсініктерді тудырады. Бацевич "Жаңа американдық милитаризмді" "9/11-ден бері АҚШ саясатын сынаудың қалыпты тәсіліне түзету ретінде, сонымен қатар осы саясатты ақтау үшін қолданылатын дәстүрлі тарихи контекстке қарсылық ретінде" қарастырды. Соңында, ол қазіргі саясатты тарихи контекстке орналастыруға тырысады, бұл АҚШ дәстүрінің бір бөлігі ретінде Вудро Вильсонның президенттік кезеңіне дейін барады, бұл дәстүр (интервенционисттік, әскерилендірілген сыртқы саясат) екі партиялық тамырларға ие. Бұл пікірді ақыл-ойлық негіздеу үшін ол ХХ ғасырдың екі ықпалды тарихшысын келтіреді: Чарльз А. Бард пен Уильям Апплмен Уильямс. Бацевич АҚШ-тың сыртқы саясаты туралы қазіргі талқылаудың жақтастық сипатын қысқа ойлы және тарихи емес деп санайды. Қазіргі саясатта бір ғана президентті (немесе оның кеңесшілерін) кінәлаудың орнына, Бацевич республикашылар мен демократтарды да елдің мүддесіне жатпайтын саясатта жауапкершілікті бөліседі деп есептейді. 2003 жылдың наурыз айында АҚШ-тың Иракқа басып кірген кезде Бацевич Лос-Анджелес таймс газетінде былай деп жазды: "Егер, болжам бойынша, бұл күш-жігер оның жасаушылары ойлағаннан да үлкен қарсылыққа тап болса, біздің өмір салтымыз Вьетнам соғысын Америка тарихындағы бір сәт ретінде көретіндей жағдайға түсуі мүмкін". Бацевич Буш доктринасы туралы редакциялық мақала жазды, ол 2007 жылдың наурызында "Бостон глобусында" жарияланды. 2008 жылдың 24 наурызындағы "Американ консерваторы" журналының мақаласында Бацевич демократиялық партияның президенттікке үміткері Барак Обаманы күзде консерваторлар үшін ең жақсы таңдау ретінде көрсетті. Оның бір бөлігі "бұл либералды демократ АҚШ-тың Ирактағы жауынгерлік рөлін тоқтатуға уәде берді. Егер бұл уәде орындалса, онда консервативті жаңғырудың кішігірім мүмкіндігі бар". Ол сондай-ақ "консерваторлар үшін тағы бір республикашылдың сайлауы жағдайды түзетеді деп үміттенудің еш пайдасы жоқ. Президент Джон Маккейн федералды биліктің ауқымын және үнемі араласып отыратындығын азайтады деп сену, империялық президенттіктің көлемін азайту және үкіметті жұмыс істеген кездегі жалақыға баулу - үлкен алдамшылыққа берілу" дейді. 2009 жылдың 11 қазанында шыққан "Бостон глобусында" ол Ауғанстанға көбірек әскер жіберу туралы шешімді Обама әкімшілігінің ең тағдырлы шешімі деп жазды. "Егер Ауған соғысы Обаманың президенттік мерзімінде басты мәселе болып қалса - оның алдындағы президентке Ирак, Линдон Джонсонға Вьетнам, Гарри Трумэнге Корея сияқты - бұл реформалардың перспективаларын толығымен бұзады". 2010 жылдың 7 шілдесінде шыққан "The New Republic" журналының "Сенімсіз" мақаласында Бацевич президент Джордж Бушты, дұрыс емес, бірақ шыншыл ретінде сипатталған, президент Обамамен салыстырды, ол Ауғанстан соғысына сенбейді, бірақ оны өзінің саяси циникалық себептерімен қолдайды: "Кім көбірек жек көруге лайық? Жас американдықтарды шын жүректен сенетін, бірақ дұрыс емес іс үшін өлімге қиянат ететін бас қолбасшы ма? Әлде, өзі сенбейтін, бірақ берілмейтін ісі үшін өлімге қиянат ететін американдық жастарды жіберіп отырған бас қолбасшыны ма?" 2010 жылдың қазан айында "Герника" журналына берген сұхбатында Бацевич Обамаға қатысты қарама-қайшылықты ұстанымын айтты. Бачевич Обаманың 2008 жылғы президент сайлауы кезінде Ауғанстан соғысына сенетінін бірнеше рет айтқан кезде, Бачевич Обаманың осы соғысқа қосымша әскерлерді жіберу туралы шешімін күшей...