Славута – Украинаның Хмельницкий облысындағы қала. Тарихы 1633 жылға дейін барып жетеді, Горынь өзенінде орналасқан. Халқы, географиясы туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Славута (украин және орыс тілдерінде: Славута) – Батыс Украинаның Хмельницкий облысындағы Шепетьевка ауданындағы қала. Қала Горынь өзенінің жағасында орналасқан және облыс орталығы Хмельницкийден шамамен 80 км қашықтықта. Славута қаласы Славута қалалық громадасы әкімшілігінің орналасқан жері, ол Украинаның громадаларының бірі. Халық саны:
City in Khmelnytskyi Oblast, Ukraine
Slavuta (Ukrainian and Russian: Славута, Sławuta, ) is a city in Shepetivka Raion, Khmelnytskyi Oblast (province) of western Ukraine, located on the Horyn River. The city is located approximately 80 km from the oblast capital, Khmelnytskyi, at around Slavuta hosts the administration of Slavuta urban hromada, one of the hromadas of Ukraine. Population:
Тарих
Волынь аймағында орналасқан Славута қаласы 1633 жылы Заславский әулетінің мүшесі тарапынан негізделген. Әулет жойылғаннан кейін оның барлық иеліктері Любомирский әулетіне өтті. Соңында қала Марианна Любомирскаға берілді, ол Пауль Сангушкоға үйленді, ол қаланы Сангушко князьдерінің отбасылық ортасына айналдырды. 1922-1939 жылдар аралығында қала Польшамен шектес болды. 1791 жылы Сапира әулеті Славутада еврей баспасын ашып, Талмудтың ықпалды басылымын жариялады. Моше Фельденкрайс 1904 жылдың 6 мамырында Славута қаласында дүниеге келді. 2020 жылдың 18 шілдесіне дейін Славута облыстық маңызы бар қала ретінде қарастырылып, Славута ауданының әкімшілік орталығы болды, бірақ аудан құрамына кірмеді. 2020 жылдың шілдесінде Украинаның әкімшілік реформасы аясында Хмельницкий облысының аудандарының саны үшке дейін азайтылып, Славута қаласы Шепетивка ауданына қосылды.
Located in Volhynia, Slavuta was founded by a member of Zaslawski family in 1633. As the family extinguished, all its possessions were transferred to Lubomirski family. Eventually the town was passed on to Marianna Lubomirska who married Pawel Sanguszko who turned the town into the family seat of the Sanguszko princes. Between 1922 and 1939 it was on the Soviet border with Poland. In 1791 the Szapira family set up a Hebrew printing press in Slavuta, which published an influential edition of the Talmud. Moshe Feldenkrais was born in Slavuta on May 6, 1904. Until 18 July 2020, Slavuta was incorporated as a city of oblast significance and served as the administrative center of Slavuta Raion though it did not belong to the raion. In July 2020, as part of the administrative reform of Ukraine, which reduced the number of raions of Khmelnytskyi Oblast to three, the city of Slavuta was merged into Shepetivka Raion.
Яһуди тарихы
Славутаның яһуди тарихы бай. Қаланың 1600 жылдардың басынан бері көрнекті еврей қауымы болған. Қалалық тізілімдерде 1765 жылы 246 еврей отбасысы тіркелген. 1817 жылы рабби Моше Шапира "Ав Бейт Дин және Славита баспагері" еңбегі жарияланды.
Slavuta has a rich Jewish history. The town had a prominent Jewish community since near its establishment in the 1600s. Town records show 246 Jewish families in 1765. was published in 1817 by Rabbi Moshe Shapira, "Av Bais Din and printer of Slavita."
Екінші дүниежүзілік соғыс және одан кейінгі кезеңдер
Екінші дүниежүзілік соғыс және нацистердің шапқыны кезінде Славута еврейлерінің тағдыры, жақын және алыс жерлердегі жүздеген басқа ауылдардың еврейлеріне ұқсас болды. Көптеген жүздеген адам Ташкент пен Сібірге қашып үлкерді. Бірақ Славута геттосы мен концлагерінде 2000-нан астам еврей қаза болды. Барлық синагогтердің біреуі ғана сақталды, ал өлтірілген еврейлердің жаппай қабірі далада тасталып қалды. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін қаладағы еврей қауымы әлі де көп болды. Гетто мен концлагерден аман қалғандар, Сібір мен Ташкентке қашқан еврейлер, сондай-ақ толығымен қиратылған айналағы ауылдардан аман қалған еврейлер қайта оралып, жаңадан қоныстанды. Айналағы қираған елді мекендерден синагог құжаттары, жиһаз және қолжазбалар Славута синагогына әкелінді. Славутада Екінші дүниежүзілік соғыста қаза тапқан еврейлерге арналған көптеген ескерткіштер орнатылды. Бүгінде еврей халқының саны шамамен 700-ге жуық.
With WWII and the invasion of Nazis, the Jews of Slavuta had a fate similar as the Jews of hundreds of other villages near and far. Many hundreds were able to flee to Tashkent and Siberia. But over 2000 Jews were killed in the Slavuta ghetto and concentration camp. All but one synagogue remained, and the mass grave of Jews killed was left in a field. After WWII, the town still had a sizable Jewish community. The survivors of the ghetto and concentration camp, the Jews who fled to Siberia and Tashkent, as well as surviving Jews from surrounding villages that had been completely destroyed, came back and resettled. Synagogue papers, furniture, and scripts from the surrounding ravaged communities had been brought to the Slavuta synagogue. Slavuta also had many monuments established, dedicated to the Jews killed during WWII. Today, the Jewish population is nearly 700.
Танымал тұрғындар
Генрик Ржевский, польша романтизмі дәуірінің журналисі және романисі. Евсей Либерман, кеңес экономисі. Моше Фельденкрайс, физик және Фельденкрайс әдісінің негізін қалаушы, қозғалыс арқылы өзіне-өзі әдістемелік білуді арттыру арқылы адамның функционалдығын жақсартуға бағытталған. Юлиан Пеньский, Ресей империясының поляк текті хирургы. Ядвига Сарнечка, поляк композиторы. Хава Шапиро, еврей жазушысы және журналисі. Олександр Зинченко, украиналық саясаткер, 2009-2010 жылдары Украина Ұлттық ғарыш агенттігінің бас директоры қызметін атқарды. Сангушко отбасысы, Гедиминастар әулетінен шыққан, русьтік (қазіргі украиндық) текті поляк-литвалық ақсүйектер отбасы. Польша-Литва одағының басқа князьдық үйлері сияқты. Евстахий Эразм Сангушко, поляк генералы және саясаткері. Роман Сангушко, поляк аристократы, патриоты, саяси және қоғамдық қайраткер. Роман Дамиан Сангушко, қоғамдық және саяси лидер, өнеркәсіпші және жер иесі, коллекционер.
Henryk Rzewuski, Polish Romantic era journalist and novelist. Evsei Liberman, Soviet economist. Moshé Feldenkrais, physicist and the founder of the Feldenkrais Method, designed to improve human functioning by increasing self awareness through movement. Julian Pęski, ethnic Polish Russian Empire surgeon. Jadwiga Sarnecka, Polish composer. Chava Shapiro, Hebrew writer and journalist. Oleksandr Zinchenko, Ukrainian politician who was Director General of the National Space Agency of Ukraine from 2009 to 2010. Family Sanguszko (, Сангушко), a Polish Lithuanian noble family of the Ruthenian (now Ukrainian) stock from the Gediminid dynasty. Like other princely houses of Polish–Lithuanian Commonwealth. Eustachy Erazm Sanguszko, Polish general and politician. Roman Sanguszko, Polish aristocrat, patriot, political and social activist. Roman Damian Sanguszko, public and political leader, industrialist and landowner, collector.