Кіріспе

Ресей құрамындағы Калмыкия музыкасы ораттардың музыкалық мәдениетіне қатысты. Дәстүрлі аспаптардың ішінде домбра бар, ол би музыкасына сүйемелдеу үшін қолданылады. 1937 жылы дәстүрлі калмык музыкасын насихаттау мақсатында "Тұлпан" мемлекеттік халық ансамблі құрылды. Эпикалық жырау және көмеймен ән салатын Окна Цахан Зам – ежелгі орат эпосы "Жаңарды" орындайтын калмык. Ол көбінесе домбрамен өзін сүйемелдейді, бірақ эпосты орындағанда моңғолдық морин хуурдың да сүйемелдеуімен танылады.

Құралдар

Калмык ағаш шеберлері музыкалық аспаптар жасаумен айналысты; осы аспаптарға берілетін құрмет пен құндылық Калмык музыка мәдениетін сақтауға көмектесті. Дәстүрлі аспаптарға домбра, морин-хур, алмұрт пішіндес товшур, жата деп аталатын қобыз, және бушкур деп аталатын сыбызғы кіреді. Саратов аккордеоны Калмык музыкасына XIX ғасырда енгізіліп, жақсы қабылданып алынған. Басқа аспаптар, соның ішінде теңіз қабықтары, барабандар, қоңыраулар мен дірілдегіштер діни рәсімдерде музыкалық аспаптар ретінде қолданылған, бірақ олар көбінесе Моңғолия немесе Тибеттен әкелінген. Домбра ең көп таралған аспап. Калмык домбрасы жеті таспа мен екі ішекке ие, олар дәстүрлі түрде қойдың жіңішке ішегінен жасалған. Моңғолия цитрасына ұқсас Калмык ятхасы, дыбысы мен құрылысы жағынан украин бандурасына жақын болды, ол көбінесе ең бай отбасылар мен Калмык ақсүйектерінде кездесетін. Ут дун – дәстүрлі Калмык өмір салтымен, отбасылық құндылықтармен және әйелдердің дәстүрлі гендерлік рөлдерімен байланысты. Ут дунның бір түрі – уулгд ут дун, ол үйленуге дайындалып отырған қызды, отбасын тастап, күйеуінің үйіне көшу алдында жылауға шақыратын жоқтау ән.