Кіріспе

Апелликон (Ἀπελλικῶν; б.з.д. 84 ж. шамамен қайтыс болды), Теос қаласынан шыққан, кейіннен афиналық азамат болған, б.з.д. I ғасырындағы белгілі кітап жинаушы. Ол кітапханасын толықтыру үшін көп ақша жұмсаған ғана емес, сонымен қатар Афина және Грекияның басқа қалаларының мұрағаттарынан түпнұсқа құжаттарды ұрлады. Оның осы ісі анықталған соң, жазадан қашу үшін қашып кетті, бірақ римдіктердің жақтасы Афинион (немесе Аристион) Митрадаттың көмегімен қаланың билеушісі болғанда қайта оралды. Афинион оны бір топ әскермен Делосқа, храмның қазынасын тонауға жіберді, бірақ ол әскери істе шебер емес еді. Ол Оробий (немесе Орбиус) басқаруындағы римдік әскерлерге кездейсоқ тап болды және тек қана қашу арқылы өмірін сақтап қалды. Ол кейіннен, шамамен б.з.д. 84 жылы қайтыс болды.

Кітапхана

Апелликонның басты қызығушылығы – сирек және маңызды кітаптарды жинау болатын. Ол Скепси қаласының Нелеус отбасынан, Троада аймағында Аристотель мен Теофраст еңбектерінің қолжазбаларын (олардың кітапханаларын қоса алғанда) сатып алды. Бұл қолжазбаларды Нелеусқа өзінің шәкірті болған Теофраст сыйлаған еді. Олар Пергамонның кітап жинауға құштар княздарының қолына тимеуі үшін жертөледе жасырылған және өте тозыққан күйде болды. Апелликон философ емес, кітап сүйгіш болды. Зақымдалған түптемелерді қалпына келтіруге тырысып, жаңаларын жасады, олқылықтарды дұрыс емес толтырып, көптеген қателермен жариялады. 84 жылы Сулла Апелликонның кітапханасын Римге көшірді. Мұнда қолжазбалар грамматик Тираннион Амисқа тапсырылды, ол олардың көшірмелерін жасады. Осы көшірмелердің негізінде Родос философы Андроник Аристотель еңбектерінің жинағын дайындады. Теос қалалық Апелликон өте бай адам болды, Перипатетикалық философ кезінде Аристотельдің кітапханасын және тағы да көптеген кітаптарды сатып алған. Басқа деректерде ол Афина тираны Афинионның басшылығымен ақша соғу кеңсесінің басшысы болғаны айтылады. Апелликон сонымен қатар, құпия түрде – яғни, ұрлап – Афина метроонынан, қаланың мемлекеттік құжаттары сақталған ғимараттан түпнұсқа құжаттарды алды. Бұл мәтінде ерекше атап көрсетілгені – Аристотель кітаптарына берілген артықшылық, ол Перипатетикалықтар жинаған басқа жазбалар мен құжаттарды көлеңкеге қалдырады. Апелликонның деректерде алаяқ адам ретінде бейнеленуіне байланысты, кітапхананың мәртебесін арттыру үшін оның кітапхананы қалай алғаны туралы әңгімені өзі ойлап тапқанына сенуге негіз бар. Апелликонның кітапханасында "Илиаданың" өте ескі бір данасы болған. Ол Аристотельдің өмірбаянын жариялаған, онда басқа өмірбаяндардың айтқан жалаларына қарсылық білдірген.