Кіріспе

Польшада туған коммунистік белсенді және француз Қарсылық қозғалысының жетекшісі, американдық эссеші Джозеф Эпштейн (16 қазан 1911 – 11 сәуір 1944), полковник Жиль және Джозеф Андрей аттарымен де танымал, Польшада туған еврей коммунистік белсенді және Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде француз Қарсылық қозғалысының қайраткері болды. Ол немістер тарапынан өлім жазасына кесілді.

Коммунистік ұйымдастырушы

Жозеф Эпштейн Польшаның Замость қаласында дүниеге келді. Варшава университетінде құқық білімін оқыды. Сол жерде ол Польша Коммунистік партиясы туралы біліп, кейін оған қосылды. 1931 жылы коммунистік митингте сөйлегені үшін полиция оны тұтқындады, бірақ бірнеше аптадан кейін босатылды. Ол Чехословакияға қашып, пана сұрады, бірақ өтініші қабылданбады. Эпштейн Польшаға қайтып келді, бірақ оны елден шығарып жіберу үшін ғана келді. Турда (Франция), ол иммигрант жұмысшыларын ұйымдастырды, сонда Польшаның Лодзь қаласынан келген еврей фармацевт студенті Паула Гринфельдпен танысып, үйленді. Польша консулдығы француз полициясына оның Коммунистік партияға қатысқаны туралы хабарлағаннан кейін, Эпштейн тұтқындалды және Турды тастауға мәжбүр болды. Ол әйелімен бірге Бордоға сапар шекті, онда олар оқуларын жалғастырды. Ол студенттерді ұжымға біріктірді және Франция Коммунистік партиясының өңірлік комитетіне тағайындалды. 1933 жылы олар Парижге көшті. Келесі жылы Эпштейн соңғы емтиханды тапсырып, құқық білімі диплом алды; алайда, ол француз азаматы болмағандықтан адвокаттық қызметпен айналысуға құқығы болмады.

Қарулы күрес

1936 жылы Эпштейн Испания азамат соғысында республикалық жаққа қосылып, Ирунды қорғауға қатысты, онда ол ауыр жарақат алды. 1938 жылдың қаңтарында ол румын коммунистерінің "Тюдор Владимиреску" атты артиллериялық батареясына командир болып тағайындалды. 1938 жылдың соңында Францияға оралғаннан кейін Гурсқа, саяси бежендер мен Халықаралық бригада мүшелері үшін арналған ұстау лагеріне қамалды. 1939 жылы ол поляк армиясына қабылданды, бірақ кейіннен кетіп, француз Шетелдік легионына қосылды. 1940 жылы немістер оны тұтқынға алып, Сталаг IVB әскери тұтқын лагеріне жіберді. Эпштейн лагерден қашып Швейцарияға өтті, бірақ Германияға қайтарылды. Ол Жозеф Дюфо деген атпен жалған құжаттар жасап, Парижге көшті.

Француз қарсыласымен

1941 жылы ол коммунистік қарсылық тобы Francs Tireurs et Partisans (FTP) тобымен жұмыс істей бастады; 1943 жылдың ақпанына қарай ол Париж аймағындағы операциялардың командирі болды. Ол партизандық соғыстың жаңа тактикасын ұсынды. Осыған дейін FTP үш адамнан тұратын топтарда жұмыс істеді: біреуі шабуылдайтын, ал екеуі оның қашуына көмектесетін. Ол командалардың құрамында 10-15 жауынгер болуын ұсынды. Үш-төрт адам гранаталар мен бомбалар лақтырып, ал қалғандары олардың шегінуін қамтамасыз ететін. FTP вермахт әскерлерінің бір бөлігі Place de l'Étoile алаңына баратын көшеде шеруге қатысатынын білді. Эпштейннің тобы он екі адаммен шабуыл жасауға шешім қабылдады. Олардың үшеуі гранаталармен шабуылдайтын, ал қалған тоғызы олардың қашуын қамтамасыз ететін. Оннан астам сарбаз қаза тапты немесе жарақат алды, бірақ бір ғана партизан жарақаттанды. Неміс офицерлері өздерінің сарбаздарына шамамен жүз партизан шабуыл жасағанын хабарлады. 1943 жылдың соңында FTP Мисак Манукян тобының кадрлар бөлімінің бастығы болған Джозеф Давидовичпен сатқындыққа ұшырады. Давидовичті гестапо тұтқындап, кейін босатты. Бірақ ол қашып кеткенін мәлімдеді. 1943 жылдың 16 қазанында Эпштейн Манукянмен Эври-Петти-Бург қаласында кездесу кезінде тұтқындалды. Ол Фреснес түрмесінде азапталды және FTP-ның он тоғыз мүшесімен бірге сотталып, өлім жазасына кесілді. Ол Мон-Валериан бекінісінде атылды.