Кіріспе

Ресейлік шахмат гроссмейстері (1964 жылы туған)

Валерий Салов (26 мамыр 1964 жылы туған) – 1995 жылы әлемде үшінші орынға ие болған ресейлік шахмат гроссмейстері.

Жарыс шеберлігі

Салов 1984 жылы Халықаралық шебер атағын, ал 1986 жылы Ұлы шебер атағын алды. 1980 жылы 17 жасқа дейінгі әлем чемпионы, ал 1983–1984 жылдары Еуропа жасөспірімдер чемпионы атанды. 1987 жылы КСРО чемпионатында Александр Белявскиймен бірінші орынды бөлісті, бірақ Белявскиймен өткен тай-брейк матчында жеңілді (+0−2=2). 1988 жылғы КСРО чемпионатында Анатолий Карпов пен Гарри Каспаровтан кейін Артур Юсуповпен бірге үшінші орынды бөлісті. Ол әлем чемпионатына үміткерлер турниріне екі рет қатысты. 1990 жылғы классикалық шахмат әлем чемпионатының үміткерлер турнирінде 1988 жылы 1/16 финалда (бірінші матчта) Ян Тимманнан жеңілді (+0−1=5). 1996 жылғы FIDE әлем чемпионатының үміткерлер турнирінде ол Александр Халифманға (+4−0=2) және Ян Тимманға (+2−1=5) қарсы өткен алғашқы екі матчта жеңіске жетіп, жартылай финалға өтті, онда Гата Камскийден жеңілді (+0−4=3). 1994 жылы ол 16 ойыншыдан тұратын Тильбург нокаут турнирін және Буэнос-Айресте өткен Полугаевскийдің 60 жылдығына арналған тақырыптық турнирді жеңіп алды, соңғысында Карповты екі реңде жеңді. Испанияда тұратын ол 1997 жылы 19-санаттағы Дос-Эрменас халықаралық турнирінде 3-тен 5-ке дейін орынды бөлісті. 2000 жылдың қаңтарынан бері ол FIDE рейтингілік турнирлеріне қатыспады.

Зейнеткерлікке шыққаннан кейінгі қызметтері

2009 жылы Санкт-Петербургтегі Чигорин шахмат клубында Салов шахматтағы соңғы он жылдыққа сын көзбен қарап, қазіргі "шахматтан шетте қалған" рөлін сомдаған лекциялар оқыды. Ол әсіресе шахмат ашылыстарын дайындауда компьютерлердің арттырып пайдалануымен туындаған мәселелерді және дәстүрлі шахматтан Фишердің кездейсоқ шахматына (Chess960 деп те аталады) көшу арқылы осы мәселелерді шешу мүмкіндіктерін талқылады. Сонымен қатар ол ресейлік саясаттағы бірқатар оқиғалар туралы өз пікірін білдірді. 2015 жылғы мамырда Chess News сайтына берген ұзақ сұхбатында ол көптеген тақырыптарға тоқталды, атап айтқанда, түрлі себептермен ол бәсекелі шахматтан (шақырулардың болмауына байланысты) қалай ығыстырылды, Каспаров-Карпов матчтары масондық дәстүрдегі "қасиетті рәсім" болды, Дүниежүзілік сауда орталығында өткен Каспаров-Ананд матчы АҚШ-тағы 11 қыркүйектегі террористик шабуылдармен байланысты болды және тағы да басқа теориялар. Қазіргі уақытта ол Мадрид маңындағы университеттерде саяси экономика саласында жұмыс істейді.