Кілқален шайқасы: 1798 жылғы Ирландия көтерілісінің бастауы
Battle of Kilcullen
Ирландия көтерілісі 1798: Килкуллен шайқасы – бүлік басталуы, көтерілісшілер мен үкімет әскерлері арасындағы алғашқы қақтығыстар. Тарих, соғыс, Килкуллен.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Килкуллен шайқасы 1798 жылдың 24 мамырында Килдар графтығындағы осы аттас екі елді мекеннің жанында өтті. Бұл шайқас 1798 жылғы Ирландия көтерілісіндегі бірінші қақтығыстардың бірі болып табылды, ол Біріккен Ирландия көтерілісшілері мен үкімет әскерлері арасындағы екі жеке шайқастан тұрды.
The Battle of Kilcullen took place on 24 May 1798 near the two settlements of that name in County Kildare, and was one of the first engagements in the Irish Rebellion of 1798 consisting of two separate clashes between a force of United Irish rebels and government forces.
Ескі Килкүллен , таңғы сағат 7-де
1798 жылғы 23-24 мамыр түнінде көтеріліс басталуы Баллимор-Эустас, Наас және Просперус қалаларына жасалған сәтсіз шабуылдарға әкелді. Көтеріліс туралы жаңалық Килдарде тараған кезде, Килкүллен көтерілісшілері қазіргі уақытта Ескі Килкүллен деп аталатын жердегі ежелгі төбедегі шіркеу қорымына жинала бастады. Таң атқанда 200-ге жуық адам жиналды, олардың ішінде Баллимор-Эустасқа шабуылдан аман қалғандар да болды. Оларды жергілікті әскери күштер байқады, оған Орталық аймақтың армиясының қолбасшысы, генерал-лейтенант Ральф Дундас басшылық етіп тұрды. Оның штаб-пәтері, Касл Мартин, үш шақырымдай ғана қашықтықта орналасқан еді. Дундас шамамен 120 жаяу әскер, атты әскер және драгуннан тұратын күшті жылдам жинап, көтерілісшілерді тарату үшін аттанды. 80-ге жуық атты әскер мен драгун жаяу әскерден бұрын шауып, төбеге жетіп, көтерілісшілер тобына шабуыл жасады. Бірақ көтерілісшілер үш жағынан ор қазып, қираған шіркеу мен зираттың қабырғаларын қорғанысқа пайдаланды. Атты әскер көтерілісшілердің ұзын найзаларынан жеңіліп, отыздан астам сарбазы мен көптеген аттарын жоғалтты. Олардың екі капитаны майданда қаза тапты, олардың бірі, капитан Эрскин, шайқастан кейін қайтыс болғаны хабарланды. Ол аттан құлап, аяғы сынған күйде жатқанда, майданды аралап жүрген қарт әйел оны тауып, тозған пышақпен өлтірді. Көтерілісшілер атты әскердің шатасуын пайдаланып, өз шабуылдарын жасауға әрекеттенді, бірақ жаяу әскердің келуі аман қалғандардың Килкуллен көпіріне қашуына көмектесті, онда олар шамамен 100 жергілікті ер адаммен күшейтілді.
The outbreak of the rebellion on the night of 23/24 May 1798 led to failed assaults on Ballymore Eustace, Naas, and Prosperous. As news of the rising spread throughout Kildare, Kilcullen rebels began to mobilise in the ancient hill top churchyard in the town land now known as Old Kilcullen. About 200 had gathered by daybreak, including a number of survivors of the attack on Ballymore Eustace, when they were spotted by local military under the command of Lieutenant General Ralph Dundas, Commander of the Army of the Midlands, whose headquarters, Castle Martin, was located only three miles away. Dundas quickly mustered a combined force of about 120 infantry, cavalry and dragoons and marched to disperse the rebel gathering. The 80 or so cavalry and dragoons raced ahead of the infantry and upon arrival at the base of the hill, charged the rebel gathering. The rebels however, quickly entrenched themselves on three sides by using a ditch and the walls of the ruined church and graveyard to protect their flanks. The cavalry were driven back by the long pikes of the rebels, losing over thirty of their number and many of their horses in the fighting. Two of their captains lay dead on the field, one of whom, a Captain Erskine, reportedly met his death after the battle. As he lay disabled with a broken leg from a horse fall he was discovered by an old woman scavenging the battlefield who stabbed him to death with a rusty knife. The rebels threatened to take advantage of the disarray of the cavalry with their own attack but the eventual arrival of infantry shielded the survivors withdrawal to Kilcullen Bridge where they were reinforced by about 100 local yeomen.
Килкуллен автожолы , таңғы сағат 9-да
Үкіметтің жеңілісі туралы хабар Килкуллен және айналасындағы аймаққа тарағанда, көтерілісшілер қатары жаңадан келгендермен толып, саны шамамен 1000 адамға жетті. Көтерілісшілер жетекшілігі жеңіске жеткен соң, қалған гарнизонды Дублин жолынан кесіп, Дублин мен оңтүстік арасындағы байланысты үзу арқылы жеңісті нығайтуға шешім қабылдады. Көтерілісшілер Лиффи өзенін Килкуллен көпірінен төмен ағысында кешіп, Turnpike төбесіндегі жолдың екі жағындағы биік жерді басып алды. Дундас енді қарсыластарын жеңілдеп бағаламады, көтерілісшілерді биік жерден түсіру үшін шағын ат әскерін алға жіберді. Олардың міндеті – ұрысқа түспей, көтерілісшілерді дайын от позицияларына әкелу болатын. Көтерілісшілер осы әрекетке қызығып, алға кеткен топты қуа жөнелді, бірақ күтіп тұрған әскерлердің бірнеше мылтық оғына тап болды. Көтерілісшілер шатақтап Лиффиге жеткенде, ат әскері оларды шашыратты, шамамен 150 адамды өлтірді, ал үкімет тарапынан ешқандай шығын тіркелмеді.
As news of the Government defeat spread through Kilcullen and the surrounding area, the rebel army swelled with recruits until it numbered almost 1,000 men. The rebel leadership then decided to quickly follow up their victory by cutting off the remaining garrison from the Dublin Road thereby cutting communications between Dublin and the south. The rebels forded the river Liffey downstream from Kilcullen Bridge and occupied the high ground on both sides of the road at Turnpike Hill. Dundas, by now no longer underestimating his opponents, devised a ruse to draw the rebels down from the high ground by sending a small party of cavalry ahead, their orders were to avoid combat and lure the rebels into prepared lines of fire. The rebels took the bait and chased after the advance party only to be hit by several musket volleys from the waiting soldiers. When the rebels reached the Liffey in disarray, the cavalry were unleashed and scattered them, killing about 150 for no reported losses on the Government side.
Үкімет тарапынан кері қайтарылу
Жеңіске қол жеткізгеніне қарамастан, Дундас бұрынғы жеңілісінен, оқшауланған гарнизондарға жасалған шабуылдардан және көтерілістің кеңіреюі туралы жаңалықтардан алаңдады. Мидленд армиясының бас қолбасшысы ретінде ол өзінің позициясын бекіту үшін, өзінің бағынышындағы барлық патшалық күштерге Наасқа қайтаруға жалпы бұйрық берді, тиімделіктің нәтижесінде графтықтың көп бөлігін көтерілісшілерге тастап кетті. Қаладан асығыс эвакуациялау кезінде, бірнеше сарбаз бен бұрынғы шайқастарда жараланғандары қалып қойды және көтерілісшілер тарапынан өлтірілді.
Despite achieving a crushing victory, Dundas was shaken by his earlier defeat, the attacks on isolated garrisons and news of the spreading rebellion. As Commander of the Army of the Midlands, he decided to consolidate his position by issuing a general order for all Crown forces under his command to withdraw to Naas, in effect abandoning much of the county to the rebels. In his haste to evacuate the town, a number of soldiers and some of their wounded from the earlier fighting were left behind and killed by the rebels.
Кноккаулин 26 мамыр
Генерал Дундас талқан еткен көтерілісшілер Олд-Килклинге жақын Ноккаулин төбесінде (Дун Айлинннің ежелгі орны) жиналды. 26 мамырда олар амандасу арқылы келіссөздер бастады. Дундас көтерілісшілердің бейбітшілік туралы ұсынысына жағымды жауап бергенде, олар талаптарын ұсынды. Олар өздерін және қаруларын тапсырып, үйлеріне қайта оралады, егер еркін тұру аяқталса және тоналған мүліктері қайтарылса. Дундас талаптарды келісіп, жаушылықты тоқтатуға дайын болғанмен, үкімет ашуланып, армияның бас қолбасшысы генерал Жерард Лейкті Кастлемартинге жіберді. Лейк келген кезде Дундас берілу келесі күні, яғни ақ сәрсенбіде болады деп келіскен еді. 17 жастағы Патрик О'Келли көтерілісшілер атынан берілуді қабылдауға таңдалды және генерал Дундаспен тиісті деңгейде сөйлесу үшін полковник атағы берілді. Кездесу достыққа толы болды, бірақ Лейк Кастлемартин аллеясында көтерілісшілердің толыққанды берілуінен басқа ешқандай талапты қабылдамады. О'Келли көтерілісшілердің тек төбеде ғана берілуге дайын екенін айтты. Лейктің қарсылығына қарамастан, Дундас Ноккаулин төбесіне көтерілді. Дундастың болуы көтерілісшілердің талаптар қабылданбауына байланысты көңілінің қалғанын азайтып, олар қаруларын салып, үйлеріне қайта бастады. О'Келлинің 1798 жылғы көтерілістің тарихында жазғанынша, жиналған қару-жарақтардың мөлшері Корольдік биржаның көлемімен тең болды және кейіннен Кастлемартинге көшірілді. Бұл Лейктің жоспарлаған шабуылдан бас тартуына себеп болды, себебі оның Кастлемартинге бір шақырымдай жерде үш жаяу әскер полкі мен төрт артиллерия бөлімі орналасқан, қажет болған жағдайда көтерілісшілермен қақтығысуға дайын тұрды.
The rebels defeated by General Dundas at Turnpike Hill, amassed themselves on Knockaulin hill (the ancient site of Dún Ailinne) near Old Kilcullen. On Saturday 26 May they began to negotiate a surrender. When Dundas replied favourably to the rebels overture for peace, they delivered terms. They would surrender themselves and their arms and return to their homes, provided the free quarters would end and plundered property was restored. While Dundas may have been favourable to negotiate terms and end hostilities, the government was indignant and sent General Gerard Lake, Commander in Chief of the army, to Castlemartin. By the time Lake arrived on Sunday, Dundas had agreed that the surrender would take place the next day, Whit Monday. Patrick O'Kelly, aged 17, was chosen to accept the surrender on behalf of the rebels and was appointed a Colonel so he could properly treat with General Dundas. The meeting was cordial but Lake refused any terms, other than the complete surrender of the rebels in the avenue of Castlemartin. O'Kelly said the rebels would only surrender on the hill. Despite Lake's objections, Dundas climbed Knockaulin. The presence of Dundas greatly mollified the rebels disappointment at the refusal of terms, and the men began to deposit their arms and return home. The subsequent pile of arms was the size of the Royal Exchange, according to O'Kelly in his General History of the Rebellion of 1798, and these were later removed to Castlemartin. This avoided a planned assault by Lake as he had three regiments of infantry and four pieces of artillery lying within one mile of Castlemartin, ready to engage the rebels if necessary.