Кіріспе

Villedieu les Poêles – Францияның солтүстік-батысындағы Нормандиядағы Манш департаментіндегі бұрынғы коммуна. 2016 жылдың 1 қаңтарында ол Villedieu les Poêles Rouffigny жаңа коммунасына біріктірілді. Оның тұрғындары француз тіліндегі "sourd" сөзінен шыққан "сорд" деп аталады, бұл "саңырау" дегенді білдіреді. Мыс ыдыстар жасаумен айналысқан адамдардың көпшілігі, қайталама соққылардың нәтижесінде саңыраған.

География

Понт-Фарси шығысқа қарай, Сент-Ло солтүстікке, Вир оңтүстік-шығысқа және Гранвилл батысқа қарай жатыр. Сиен өзені қаладан өтеді.

Экономика

Бұл дәстүрлі түрде металл өңдеу орталығы, әсіресе мыс және қоладан жасалған табалар мен басқа ыдыстар, олардан оның атауындағы "поэль" сөзі шыққан. 1780 жылдар шамасында Лотарингиядан келген иммигранттар бастаған ірі шіркеу қоңырауларын қолмен жасаумен де әйгілі. Металл өңдеуден басқа, ірімшік зауыты да бар. Бүгінде туризм жергілікті экономиканың маңызды бөлігін құрайды. Villedieu айналасындағы ауылдық жерлерге аурухана және зейнеткерлер үйі сияқты қызметтер де көрсетеді.

Тарих

Вильдейе өзінің атын діни орденге, Knights Hospitaller, кейіннен Мальта рыцарьларына қарызды. Англия королі және Нормандия герцогы Генрих I 12 ғасырда Вильдейені осы орденге берді. Төмен салықтар мен жақсы басқару Вильдейеге адамдарды тартты. Мыс өңдеудің жетілген технологиясы рыцарлардың күшімен Таяу Шығыстан әкелінді деп есептеледі. 14 ғасырдың басында Вильдейе мыс шеберлерінің корпорациясы Франция патшалары тарапынан ресми түрде мойындалды. Француз революциясынан кейінгі жылдары, 18 ғасырдың соңында, Вильдейе халқы айналасындағы көптеген адамдардан өзгеше, революцияны ынталы түрде қолдады. Олардың қолдауының басты себебі – ол француз аймақтары арасындағы кедендік баждарды жойды; революцияға дейін Вильдейеден Бретаньға экспортталған мыс ыдыстар Португалиядан келген ыдыстарға қарағанда жоғары импорттық баждарға тап болды. Чуан әскерлерімен болған шайқаста жеңіліске ұшыраған Вильдейе ерлері өз әйелдерінің арқасында құтылды, олар қуалай келген чуандарға екінші қабаттан тас, гүлшошақтар мен жасырын ыдыстар лақтырды. Чуан әскерлерінің бас қолбасшысы Вильдейені бомбалауға және өртеп жіберуге дайындалып жатқанда, әйелдерден құралған делегация онымен келіссөз жүргізді: тұрғындарға құнды заттарын жасыруға қысқа мерзім берілді, содан кейін чуан әскерлері қаланы азық-түлік пен киім-кешек үшін тонады. 1944 жылы немістер Вильдейеден шығарып кеткен кезде, олар Вильдейеге кірген алғашқы американдық сарбаздардың бірнешеуін атқан снайперді қалдырды, кейін ол залалсыздандырылды. АҚШ командирі әуе шабуылын сұрауға асығып жатқанда, қала әкімі оған жақындап, Вильдейеде неміс әскері қалмағанын айтты және американдық джиптің алдыңғы орындығында қала арқылы жүруді ұсынды. Осылайша Вильдейе аймақтағы кең ауқымды қиратудан құтылған сирек қалалардың бірі болды.