Кіріспе
Африкадағы өзен – Комати өзені, сондай-ақ Инкомати өзені немесе Инкомати өзені (Мозамбикте, португал тілінде Рио Инкомати деп аталады) – Оңтүстік Африка, Эсватини және Мозамбик аумақтарынан өтеді. Оның бастауы солтүстік-батыс Эсватиниде, ал Лебомбо тауларында Крокодил өзенімен бірігіп, Мозамбиктің оңтүстік-батысына, Коматипуорт шекаралық қаласынан төмен ағып, Мапутоның солтүстік-шығысында Үнді мұхитына құяды. Комати атауы сисвати тілінде "сиыр" деген мағына беретін "инкомати" сөзінен шыққан, өзеннің жыл бойы суы толып тұруы сиырдың әрдайым сүті болуымен салыстырылады.
The Komati River, also known as the Inkomati River or Incomati River (in Mozambique, from Portuguese Rio Incomati), is a river in South Africa, Eswatini and Mozambique. Originating in north western Eswatini, it is joined by the Crocodile River in the Lebombo Mountains, enters far south western Mozambique below the border town of Komatipoort, and enters the Indian Ocean around north east of Maputo. The name Komati is derived from inkomati, meaning "cow" in siSwati, as its perennial nature is compared to a cow that always has milk.
География
Өзен Каролинаның батысында басталады, Мпумаланга провинциясының Эрмело ауданындағы Брейтенге жақын жерде шамамен 5906 фут (1800 м) биіктікте көтеріледі. Комати шатқалы Комати өзенінің жоғарғы ағысында орналасқан және ол оңтүстік аққабақ ибис сияқты жойылып бара жатқан кейбір түрлердің тіршілік ортасы болып табылады. 2001 жылы Эсватинидегі Пингс Пиктің оңтүстігінде Магуга бөгетінің 115 м биіктік қабырғасы аяқталды. Оның Стейнсдорп маңындағы жоғарғы аңғарында алтын кен орындары бар, бірақ рифтер толығымен төменгі сапалы кеннен тұрады. Өзен Дракенсбергтен Барбертоннан оңтүстікке қарай 30 миль (48 км) жерде төмен түседі және Эсватинидің шығыс шекарасында солтүстікке бұрылып, Лебомбо тауларына параллель бағытты ұстайды. 32° Шығыс және 25° 25′ Оңтүстіктан батысқа қарай, Коматипорт қаласына жақын жерде, оған Крокодил өзені қосылады. Крокодил өзенінің бастауы Эландс өзені ретінде Бергендалда (1961 м) Комати өзенінің жоғарғы ағысындағы сулар маңында орналасқан, ол шығысқа қарай ағып, биік жазық арқылы өтеді және Дракенсбергтің етегіне жеткенде солтүстікке бұрылады. Биік жазықтан төменгі жазыққа түсу 48 км-де 600 метрден асады, ал Дракенсберг пен Лебомбо арасындағы 161 км-ге дейін тағы 900 метрге дейін төмендейді. Кейіннен Ян ван Рибектің күнделігінде Рио-де-Рейс өзені туралы айтылады, ол шығыс жағалауға күріш іздеу үшін кеме жіберген. Вортреккер Луи Трегардттың күнделігінде ол Манхисса деп аталады, бұл атау бүгінге дейін қолданылады, ал британдықтар оны Король Джордж өзені деп білген. 1725 жылы Франсуа де Куйпер басқарған голланд экспедициясы төменгі Комати аймағын зерттеді және қазіргі Мпумаланга провинциясына 30 км-ге дейін барды, бірақ жергілікті тайпалардың шабуылына ұшырап, Делагоа шығанағына қайта оралуға мәжбүр болды. 1900 жылдың 23 қыркүйегінде Екінші буар соғысы кезінде 3000 буар Коматипорт кішкентай қаласының маңында шекараны кесіп өтіп, португалдық билікке берілді. 1900 жылдың 7 қарашасында Комати өзенінің жағалауында Британ империясы мен буарлар арасында шайқас болды. Лелифонтейн шайқасы – британдық артиллерияны басып алу қаупімен қысым көрсеткен буарлардан британдықтардың шегінуі болды. Британдық артиллерияны сақтап қалған Канад корольдік драгундары буарларға шабуыл жасап, оларды қарудан алыс ұстады.
The Komati Gorge is situated in the upper reaches of the Komati River and is the habitat of some endangered species such as the southern bald ibis. In 2001 the 115 m high wall of the Maguga Dam was completed south of Piggs Peak, Eswatini,
In its upper valley near Steynsdorp are goldfields, but the reefs consist almost entirely of low grade ore. The river descends the Drakensberg by a pass 30 mile (48 km) south of Barberton, and is deflected northward at the eastern border of Eswatini, keeping a course parallel to the Lebombo mountains. Just west of 32° E and 25° 25′ S, near the town of Komatipoort, it is joined by the Crocodile River. The Crocodile tributary rises, as the Elands River, in the Bergendal (1,961 m) near the upper waters of the Komati, and flows eastwards across the highveld, being turned northward as it reaches the Drakensberg escarpment. The fall to the lowveld is over 600 metres in 30 mile (48 km), and across the 100 mile (161 km) wide country between the Drakensberg and the Lebombo there is a further fall of 900 metres. Subsequently, Jan van Riebeeck's journal mentions a Rio de Reijs, when he dispatched a ship up the east coast in search of rice supplies. In voortrekker Louis Tregardt's journal it is referred to as the Manhissa, a name still extant, while to the British it was known as the King George River. In 1725 a Dutch expedition led by Francois de Kuiper explored the region of the lower Komati and travelled 30 km into the current Mpumalanga province, before they were attacked by local tribes and had to return to Delagoa Bay. On the September 23, 1900 during the Second Boer War, 3,000 Boers crossed the frontier at the small town of Komati Poort, and surrendered to the Portuguese authorities. On November 7, 1900 the banks of the Komati became the site of a battle between the British Empire and the Boers. The Battle of Leliefontein was a retreat by the British, harassed by the Boers, who were threatening to capture the British Artillery. The British guns were saved by the Royal Canadian Dragoons who charged the Boers, whereby they placed the guns out of their reach.
Теміржол
Мапутодан Преторияға дейінгі темір жол жазықты түзу сызықпен кесіп өтеді және жетпіс екі шақырымда Комати өзеніне жетеді. Ол өзеннің оңтүстік жағалауымен жүріп, Комати Портында жоғары жерге кіреді. Порттан батысқа қарай темір жол Крокодил өзенінің оңтүстік жағалауын бойлай созылады. Бұл темір жол бастапқыда Нидерланд-Оңтүстік Африка темір жол компаниясы (NZASM) тарапынан салынды және 1895 жылы ресми түрде пайдалануға берілді.