Кіріспе

Гонконгтағы ғибадатханалар тобы, Гонконг МТР станциясы. Че Кунг Миу, сондай-ақ Че Кунг ғибадатханасы деп аталатын бұл ғибадатханалар императорлық Қытайдағы Оңтүстік Сун династиясы (1127–1279) кезінде генерал болған Че Кунгқа арналған. Кейбір сыйынушылар оның Пинг ханзадасы мен оның інісін Оңтүстікке әкеліп, Сун мемлекетін сақтап қалуға тырысқандығына сенеді. Гонконгтағы басқа да ғибадатханалардың бір бөлігі де Че Кунгқа арналған.

Тай Вай, Шатин ауданы

Жаңа аумақтардағы Ша Тин ауданындағы Тай Вайдегі Че Кунг Миу Гонконгтағы ең танымал мысалы болып табылады. Айлық Жаңа жылдың екінші және үшінші күндері мыңдаған адамдар осы ғибадатханаға құлшылық етуге барады, олардың ішінде Гонконгтың көптеген жергілікті үкімет шенеуніктері де бар. Бұл ғибадатхана, Че Кунг Миу жолында, Тай Вай және Че Кунг ғибадатханасы МТР станцияларының арасында орналасқан. Дәстүр бойынша, Мин әулетінің соңында (1368–1644) Ша-Тинде болған эпидемия кезінде, мүмкін 1629 жылғы эпидемияда, Хо Чунгтан Ша-Тинге Че Кунг ғибадатханасы құрылған, Хо Чунгтағы бұрынғы Че Кунг ғибадатханасынан құдай "шақырылған". Айлық Жаңа жылдан кейін Че Кунг фестивалінде көптеген жандардың келуіне байланысты, 1993–1994 жылдары 48 миллион гонконг долларына бастапқы ғибадатхананың алдында жаңа ғибадатхана салынды. 1987 жылдан бері. Бұл ғибадатхана Ша Тиннің тоғыз ауылы тарапынан бірлесіп басқарылды, ал Тин Сэм ауылы Че Кунгқа құлшылық етуде белгілі бір жеңілдіктерге ие болды. 1936 жылдан бері ғибадатхананы Қытай ғибадатханалар комитеті басқарады. Сай Кунг ауданындағы Хо Чунг ауылынан жарты шақырым қашықтықта орналасқан бұл ғибадатхана Гонконгтағы ең көне ғибадатханалардың бірі болып саналады және генерал Чеге, оның ұлына және немересіне құлшылық етеді. Бастапқыда 16 ғасырдың ортасында салынған бұл ғибадатхана, Ша Тин ауданындағы Тай Вай маңындағы генерал Чедің немересіне құлшылық ететін танымал ғибадатханадан бұрын салынған.

Басқа ғибадатханалар

Гонконгтағы басқа ғибадатханалар да Че Кунға толық емес, бір бөлігі арналған. Олардың қатарында: Чунг Шинг ғибадатханасында, Винг Лунг Вай, Кам Тин ауылының киелі орнында Кван Ям, Хунг Шинг және Че Кун сияқты он бір құдайға табыну жасалады.

Че Кунгтың туған күні

Че Кунг фестивалі немесе Че Кунгтың туған күні – Че Кунгтың дүниеге келген күнін тойлайтын күн. Осы күні адамдар, әсіресе гонконгтықтар, Че Кунг ғибадатханасына барып, Че Кунгқа құлшылық етуге тырысады. Че Кунг – Оңтүстік Сун әулетінің әскери қолбасшысы болған. Ол Сун императоры Биннің моңғол басқыншыларынан қашуына көмектесіп, императорларға адалдығымен танылған. Че Кунгтың нақты туған күні – Қытай ай күнтізбесі бойынша 2 қаңтар. Дегенмен, адамдар оның туған күнін келесі күні тойлауды ұнатады.

Халықтық және оның ақиқатқа сенушілері

2014 жылы Чэ Куң фестивалінде 65 мың адам Чэ Куңға барды. Сенушілер Чэ Куң ғибадатханасында болжам жасаудың бұрын дәл болжамдар бергенін айтады. Алғаш рет 2003 жылы Ішкі істер министрі доктор Патрик Хо Чи Пинг қала атынан Чэ Куңның туған күніне орай ғибадатханадағы ең нашар бамбук таяғын тартты. Сол жылы Гонконгта ауыр тыныс алу синдромы (SARS) тарады. Сондықтан, Гонконг атынан Чэ Куңның туған күніне арналған болжамды 2004 жылдан бері Хён И Кук министрі Лау Вонг Фат жасап келеді. Чэ Куңның туған күні кейбір саяси дауларға да қатысты. Гонконг экспресс-желі байланысына қатысты дау туған кезде, 80-ші жылдар туған ұрпақтың 20-ға жуық теміржолға қарсы наразылары Гонконг үкіметінің жаңа жылдық kau chim дәстүріне қатысып, Чэ Куң ғибадатханасында (Ша Тин) үш болжам таяғын тарту арқылы Гонконг үкіметіне деген наразылықтарын білдірді.

Салтанаттың мақсаты мен күнін таңдау

Чэ Кунг хаосты басу және ауруларды емдеу қабілетімен танымал. Дәл осы Чэ Кунгтың қабілеттерінің арқасында ол көп ұзамай "Құдай" деп құрметтелді және "қорғаушы құдай" ретінде есептелді. Сондықтан оның ізбасарлары мен табынушылары оның күші мен жақсылықтарын мақтау үшін оған арнайы ғибадатхана салды. Бұған қоса, ай күнтізбесі бойынша Чэ Кунгтың туған күніне байланысты төрт мерекелік маусым бар (2/1, 27/3, 6/6 және 16/8 күндері). Бірінші мерекелік маусым Ай жаңа жылы мерекесіне сәйкес келгендіктен, сенушілер ай жаңа жылының үшінші күнін жыл сайын Чэ Кунгқа табынуға арнап, осы күнді "Чэ Кунгтың туған күні" деп тойлайды.

Пайдаланылған заттардың мағынасы

Діншілер құрбандық шалу үшін иіссу таяқтарын жағуды таңдайды. Мереке кезінде иіссу таяқтарын жағу кең таралған, себебі иіссу таяқтарын жағу процесі мен көтеріліп бара жатқан түтін, діншілердің өткен жылғы Че Кунгтан алған нығметі мен қорғауына деген алғысын білдіреді. Діншілер сондай-ақ өмірлік мәселелерін Че Кунгқа айтып, оның тілектерін орындайтынына үміттенеді. Олардың тілектері иіссу түтіні арқылы Че Кунгқа көтеріліп, жұбаныш тілегіне жетеді деп сендіріледі. Че Кунгтың бейнесінің жанында әрдайым жел шақырушы дөңгелектерді кездестіруге болады, олар «бақ дөңгелегі» ретінде қарастырылады. Осы дөңгелекті айналдырған адамға жыл бойына сәттілік пен жақсылық сыйланады деп есептеледі.

Қытай мәдениетінің/ құндылықтарының көрінісі

Қытай мәдениетінде Че Кунға табыну, бүкіл елді қорғайды деп сенілетін және қытай қауымдастықтарында кеңінен құлшынысқа алынатын Гуандиге табынумен ұқсас. Екеуі де өз елдерін қорғаған, Отанға және халқына адал болған генералдар еді. Гонконг тұрғындары Че Кунның Сунь әулетін қорғағандай, өздерін және ауылдарын да қорғайды деп санайды. Қытай халқы Конфуцийшілдіктің терең ықпалында болып, Че Кунның батылдығы мен турашылдығына құрмет көрсетеді. Қытай дәстүрі бойынша, айдың бірінші айының үшінші күні адамдармен дауласу оңай, бұл бақытсыздыққа алып келеді деп есептеледі. Осы жамандықтан сақтану үшін қытай халқы халық құдайларына табынады. Сондықтан көптеген адамдар осы күнді Че Кунға табыну және келесі жылға сәттілік тілеу үшін таңдайды.