Кіріспе

Қытай ақыны (б.з.д. 3 ғасыр)

Сонг Ю (; б.з.д. 298–263 ж.) – Қытайдың Соғысқан мемлекеттер кезеңінің соңғы жылдарындағы ақын. Ол Чжу жырлары (Чу цы 楚辭) жинағындағы бірқатар өлеңдердің дәстүрлі авторы ретінде танымал. Сонг Юге жиі жатқызылатын Чжу жырларының ішінде Жиу Биан бөліміндегі өлеңдер бар. Сонымен қатар, 6-ғасырғы әдеби антология Вэнь Сюаньға енген бірнеше фу да Сонг Юге авторлық құқығымен байланыстырылады, бірақ бұл күмәнді.

Өмірбаян

Сун Ю туралы өмірбаяндық мәліметтер көбінесе деректерге негіделген, нақты тарихи емес, және Сунның өмірі туралы сенімді ақпарат өте аз. Тарихи жазбалар Сунның Чу мемлекетінен шыққандығына келіседі, ол Ян қаласында (қазіргі Ичен, Хубэй провинциясы) туған және Чу патшасы Сян билік еткен кезеңде (б.з.д. 298–263 жж.) өмір сүрген.

Шығармалары

Хан кітабының әдебиет және өнерге арналған бөлімінде Сонг 16 туынды жазғандығы айтылады, бірақ олардың ішінде тек 14-і ғана бізге жеткен, мысалы, «Цзюй Биан» және «Дэнтузи Хаосе Фу» (登徒子好色赋). Дегенмен, «Цзюй Бианды» қоспағанда, осы туындыларды Сонг жазды дегенге сену қиын. Белгілі «Чжу Цзы» антологиясын жасаған және түсіндірген Ван И да «Жао Хунды» (Жан шақыруы) Сонг Юге жатқызады. «Цифу» стилінде жазатын автор ретінде Сонг Ю, өзінің ерекше стильмен Қу Юаньның ізбасары болды. Сян Тун (501–531) жинақтаған «Вэнь Сюань» әдеби антологиясында Сонг Юге жатқызылған «фу» өлеңдері, Сонг Ю мен Чу патшасы Сян арасындағы әңгіме түрінде келтірілген, онда патша белгілі бір тақырыпта «фу» жазуды сұрайды. Алайда, бұл шынайы тарихи оқиға емес, кейінірек автор қолданған әдеби тәсіл болуы мүмкін. Сонг Юдың есімі көптен бері Қу Юаньмен бірге «Қу Сон» деп аталады. Қу Юань жеке пікірлерін күшті жеткізетін өлеңдерімен танымал. Сонг Юдың классикалық қытай поэзиясына қосқан ең маңызды үлесі – табиғат тақырыбын дамыту және оның ішкі қайғы сезімін беру болып саналады. Оның өлеңдері қытай ақындары үшін ғасырлар бойы мол дереккөз болды, сонымен қатар бүгінге дейін қолданылып келе жатқан көптеген қытай мақалдары оның туындыларынан бастау алады.