Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Канованың екі нұсқадағы мүсіндері
Canova sculptures in two versions
Антонио Канованың «Үш грация» мүсіні – мифологиялық үш Хариттің, Зевстің қыздарының, мәрмәрден жасалған неоклассикалық мүсіні. Мүсіннің кейбір гравюраларында олар солдан оңға қарай Евфросина, Аглая және Талия деп белгіленген. Олар жастық/сұлулықты (Талия), қуаныш (Евфросина) және әдемілікті (Аглая) бейнелейді. Грейстер құдайлардың тойлары мен жиналыстарында қонақтарды қуантуға арналған. Сондықтан олар Сандро Боттичелли және Бертель Торвальдсен сияқты тарихи суретшілердің туындыларында бейнеленген. Мүсіннің бір нұсқасы Эрмитаж мұражайында, ал екіншісі Виктория және Альберт мұражайы мен Шотландия ұлттық галереясына бірлесіп тиесілі және кезекпен көрсетеді, ал үшіншісі Хорицедегі «Пластик» галереясында сақталады.
Antonio Canova's statue The Three Graces is a Neoclassical sculpture, in marble, of the mythological three Charites, daughters of Zeus – identified on some engravings of the statue as, from left to right, Euphrosyne, Aglaea and Thalia – who were said to represent youth/beauty (Thalia), mirth (Euphrosyne), and elegance (Aglaea). The Graces presided over banquets and gatherings, to delight the guests of the gods. As such they have served as subjects for historical artists including Sandro Botticelli and Bertel Thorvaldsen. A version of the sculpture is in the Hermitage Museum, and another is owned jointly and exhibited in turn by the Victoria and Albert Museum, Scottish National Gallery while another one is in Galerie Plastik in Hořice.
Әннің нұсқалары
Джон Расселл, Бедфордтың 6-шы герцогы, қазір танымал болған туындының нұсқасын тапсырды. Ол 1814 жылы Римдегі Канова шеберханасына барып, Канованың императрица Жозефина үшін жасаған Ғұрыптардың (Грациялардың) мүсініне қатты әсерленді. Сол жылдың мамыр айында императрица қайтыс болғанда, ол аяқталған туындыны сатып алуға ұсыныс жасады, бірақ Жозефинаның ұлы Евгений оны талап еткендіктен, ол сәтсіз аяқталды (оның ұлы Максимилиан оны Санкт-Петербургке әкелді, қазір ол Эрмитаж мұражайында сақталады). Көңілі толмаған герцог өзі үшін тағы бір нұсқа жасауды тапсырды. Мүсіндеу процесі 1814 жылы басталды және 1817 жылы аяқталды. 1819 жылы туынды герцогтың Вобурн аббаттығындағы резиденциясына орнатылды. Канова оның орнатылуын қадағалау үшін Англияға сапар шекті және оны айналмалы үстіңгі жағы бар мәрмәр тұғырдан жасалған тұғырға қоюды жөн көрді. Бұл туынды қазір Виктория және Альберт мұражайы мен Шотландияның Ұлттық галереясының бірлескен меншігінде және әрқайсысында кезекпен көрсетіледі. Эрмитаждағы нұсқа тамырлы мәрмәрдан жасалған және сол қолдағы (Евфросина) тұлғаның артында шаршы тірегі бар. Вобурн аббаттығындағы нұсқа ақ мәрмәрдан жасалған және дөңгелек тірегі бар, ал орталық тұлғаның (Аглая) белдері сәл кең. Герцогтың тапсырмасын алған кезде Канова өте танымал мүсінші болған. 1757 жылы Италияның Тревизо провинциясында дүниеге келген ол атасынан білім алды және оның өнер таланты тез байқалды, әсіресе сенатор Джованни Фалиери оны мүсінші Торреттомен таныстырды. Торретто Канованы екі жылға шәкірт ретінде қабылдады. Канова шағын тапсырыстарды орындады, бірақ оның атағы 1780 жылы Римге сапар шеккенде және өнер мен сәулеттің ауқымы мен сапасынан шабыттанғанда келді. Осы кезеңде Канова өзінің ең құрметті туындыларын жасады: «Тесей мен Минотавр» (1782), Папа Климент XIV-ке арналған ескерткіші (қазіргі базилика dei Santi Apostoli) және Санкт-Петербургтегі Климент XIII-нің сәнді мазарының жобасын жасады. 1793 жылы ол «Купидонның сүйісімен қайта тірілген Психея» туындысын жасады, ол тамаша композициясымен және ағынмен сұлулығымен ерекшеленеді. 1802 жылы Наполеон I оны Парижге шақырып, қолында «Жеңіс» тұрған императордың үлкен мүсінін жасауды тапсырды. Ол сондай-ақ француз басшысының бюстін және Наполеонның анасының мүсінін жасады. Осы туындылар оның осы кезеңдегі жұмыстарының бір бөлігін ғана құрағанын ескерсек, оның Ғұрыптарды мүсіндеуге байланысты екі тапсырмасын түсінуге болады. Бедфорд герцогының мүсіні Канованың бұрын жасаған Ғұрыптардың бейнелеріне негізделген, оның ішінде 1799 жылғы сурет, басқа суреттер және сол кезде орындалған Ғұрыптардың рельефі бар. 1810 жылы ол терракотадан эскиз жасады (қазір Франциядағы Лион мұражайында сақталады). Бірақ императрица Жозефинаға, кейін герцогқа арналған туындысы негізінен ерте суреттер мен терракотадан жасалған эскиз үлгісіне негізделген болуы мүмкін. Бізге белгілі, бұл жұмыстың тікелей үлгісі толық көлемдегі гипстен жасалған топ болды, ол сақталып қалды және қазір Поссаньодағы Канова мұражайында орналасқан. Бедфорд герцогының нұсқасында Ғұрыптар тіреуге сүйеніп тұр, бірақ бұрынғы нұсқаларда бұл ерекшелік болмаған.
John Russell, the 6th Duke of Bedford, commissioned a version of the now famous work. He had visited Canova's studio in Rome in 1814 and had been immensely impressed by a carving of the Graces which Canova produced for the Empress Josephine. When the Empress died in May of the same year he offered to purchase the completed piece, but was unsuccessful as Josephine's son Eugène claimed it (his son Maximilian brought it to St. Petersburg, where it can now be found in the Hermitage Museum). Undeterred, the Duke commissioned another version for himself. The sculpting process began in 1814 and was completed in 1817. In 1819 it was installed at the Duke's residence in Woburn Abbey. Canova travelled to England to supervise its installation, choosing to display it on a pedestal adapted from a marble plinth with a rotating top. This item is now owned jointly by the Victoria and Albert Museum and the National Galleries of Scotland, and is alternately displayed at each. The version in the Hermitage is carved from veined marble and has a square pillar behind the left hand figure (Euphrosyne). The Woburn Abbey version is carved from white marble and has a round pillar, and the central figure (Aglaea) has a slightly broader waist. By the time he received the Duke's commission, Canova had already enjoyed an illustrious sculpting career. Born in the Italian province of Treviso in 1757, he was educated by his grandfather and his artistic talent was quickly noticed, especially by a senator, Giovanni Falieri, who introduced him to the sculptor Torretto. Torretto took Canova as apprentice for two years. Canova went on to enjoy small commissions, but his fame did not come until 1780 when he traveled to Rome and found himself inspired and invigorated by the scope and quality of the art and architecture. During this time Canova produced some of his most revered works including: Theseus and the Minotaur (1782), his monument to Pope Clement XIV (now displayed in the basilica dei Santi Apostoli) and the masterminding of the sumptuous tomb of Clement XIII in St. Peter's. In 1793 he produced Psyche Revived by Cupid's Kiss, a piece of immaculate composition and flowing beauty. In 1802, he was called to Paris by Napoleon I to model an enormous figure of the emperor clutching a 'Victory' in his hand. He would also model a bust of the French leader as well as a statue of Napoleon's mother. The fact that these pieces represented only a fraction of his works during this period make his dual commissions to sculpt the Graces understandable. The sculpture for the Duke of Bedford was based on depictions of the Graces which Canova had previously made, including a 1799 painting, other drawings, and a relief of the Graces that he executed around the same time. In 1810, he modelled a terracotta sketch (now in the Musée de Lyon, France). But it is likely that his piece for the Empress Josephine and later the Duke was modelled mainly on the early drawings and a terracotta sketch model. We know that the immediate model for the work was a full scale plaster group that has survived and is now in the Canova museum in Possagno. In the Duke of Bedford version, the graces are leaning on a pillar, though in earlier versions this feature was absent.
Көркемдік техника және әсер
Бұл мүсін бір дана ақ мәрмәр тастан қашалған. Канованың көмекшілері мәрмәрді дөңгелете кесіп, ал Канова соңғы өңдеуді жасап, Грациялардың нәзік денесін айқындау үшін тасқа пішін берді. Бұл суретшінің айрықша белгісі болды және бұл туынды мүсін өнеріндегі неоклассикалық қозғалысқа адалдықты көрсетеді, оның басты өкілі – Канова. Үш қасиетті әйел жалаңаш күйде, біріне-бірі жақын тұрып, бастары дерлік жанасып тұрған бейнеде бейнеленген, көптеген адамдар бұл туындыны «эмоциялық қуатты» деп сипаттайды. Олар сәл ішке қарай еңкейіп тұр, мүмкін бір мәселені талқылап жатыр, немесе жай ғана бір-бірінің жанында болудан ләззат алып отыр. Олардың шаштары ұқсас, өріліп, бастарының үстінде түйінделген. Стилі әсем және мәдениет пен жоғары сыныпты білдіреді – бұл Канованың мүсіндерінде жиі кездесетін нәзік сұлулыққа ие. Өнер тарихшылары үш бас арасындағы тыныш тепе-теңдікке жиі назар аударған. Ежелгі дәуірден келген Грациялардың композицияларынан айырмашылығы, онда сыртқы тұлғалар көрерменге қарай бұрылып, ал орталық тұлға достарын арқасымен көрерменге бұрып құшақтайды, Канованың тұлғалары бір-біріне қарама-қарсы тұрады. Үш нәзік әйел тұлғасы бір-біріне жабысып, біріккен қолдарымен және оларды байланыстыратын шарф арқылы біртұтас болады. Грациялардың бірлігі – бұл туындының басты тақырыптарының бірі. Графиня Жозефинаның нұсқасында Грациялар үш гүл шоғы және олардың нәзік, тығыз байланысын көрсететін гүлдестемен әшекейленген құрбандық алаңында бейнеленген.
The piece is carved from a single slab of white marble. Canova's assistants roughly blocked out the marble, leaving Canova to perform the final carving and shape the stone to highlight the Graces' soft flesh. This was a trademark of the artist, and the piece shows a strong allegiance to the Neo Classical movement in sculpture, of which Canova is the prime exponent. The three goddesses are shown nude, huddled together, their heads almost touching in what many have referred to as an 'erotically charged' piece. They stand, leaning slightly inward — perhaps discussing a common issue, or simply enjoying their closeness. Their hair styles are similar, braided and held atop their heads in a knot. The style is elegant and suggests refinement and class — there is a delicate beauty to them that is commonplace in Canova's sculpture. Art historians have often commented on the peaceful balance that seems to exist between the three heads. Unlike compositions of the Graces that were derived from antiquity, where the outer figures turn out towards the viewer and the central figure embraces her friends with her back to the viewer, Canova's figures stand side by side, facing each other. The three slender female figures become one in their embrace, united by their linked hands and by a scarf which links them. The unity of the Graces is one of the piece's main themes. In Countess Josephine's version, the Graces are on a sacrificial altar adorned with three wreaths of flowers and a garland symbolizing their fragile, close ties.
Неоклассицизм мен барокко
Канованың жұмысы барокколық сұлулық тұжырымына қарсы келді; ол Ғарыштарды (Graces) жас, әдемі келінді әйелдер ретінде бейнелейді. Бұл Канованың бароккодан алшақтаған жалғыз жұмысы емес. Мысалы, итальян мүсіншісі Бернинидің барокко туындылары уақыттың бір сәтін тікелей көрсетеді – бір көрініс сияқты. Бернинидің 1644 жылғы «Ақ қасиетті Терезаның шаттығы» (Ecstasy of St. Theresa) атты туындысы киелі рухтың Терезаның жүрегін тесіп, оны құдайлық құштарлыққа бөленгендей ететін сәтті бейнелейді. Бұл Бернинидің ең күшті әсерінің сәтінде түсірген драмалық, терең сезімді көрініс. Алайда Канованың жұмысы өзгеше. Оның туындыларында уақыттың нақты сезімі жоқ сияқты, олар тек өткен шақта ғана бар – мифологиялық оқиғаның немесе қаза болған тұлғаның көшпесіз естеліктері. «Ғарыштар» (Graces) туындысында ол театрлық әрекеттен бас тартып, көрерменді сахнаны өздері бағалауға шақырады. Бұл неоклассикалық қозғалыстың мәні. Көп жағынан бұл жұмыс жаңалық болды және содан бері көптеген адамдар оны сұлулықтың өлшемі деп санайды.
Canova's work challenged the baroque conception of opulent beauty; he shows the Graces as nubile, svelte young women. This is not the only departure that Canova's work makes from the Baroque. For example, The Baroque works of Italian sculptor Bernini presents a stark moment in time — a snapshot. Bernini's 1644 work The Ecstasy of St. Theresa shows the moment at which the holy spirit pierces Theresa's heart, leaving her in what can only be described as ecstasy of divine presence. It is a dramatic, poignant scene captured by Bernini at the moment of greatest impact. Canova's work, however, is different. His pieces do not seem to possess any real sense of time, they merely exist at a point in the past — almost ghostly reminders of a mythological happening or person long deceased. In the case of the Graces he dispenses with theatrics and invites the viewer to make what they will of the scene. This is typical of the Neoclassical movement. In many respects this work was a departure and has since become regarded by many as a benchmark of beauty.