Кіріспе

Сахара мен Майкл Пэйлин кітабы – британдық комедиан және саяхатшы Майкл Пэйлин ұсынған төрт бөлімді BBC телесериалы, ол алғаш рет 2002 жылы көрсетілді. Онда Пэйлин Солтүстік және Батыс Африкадағы Сахара аймағын аралап, адамдармен кездесіп, түрлі жерлерді зерттеді. Сапар маршрутында келесі елдер мен аумақтар болды: Гибралтар, Марокко, Батыс Сахара, Мавритания, Сенегал, Мали, Нигер, Ливия, Тунис, Алжир және Сеута, Испания. Бұл елдер/аумақтар мен Сахараның барлық аймағы өте кең. Мысалы, Алжир Франциядан төрт есе, ал Техас штатынан үш есе үлкен. Сахараның ауданы шамамен АҚШ-пен тең, ал сапар үш айға созылды. Сериямен бірге Пэйлиннің осы атпен жазылған кітабы да жарық көрді. Бұл кітапта Пэйлиннің мәтінімен қатар команданың суретшісі Базил Паоның көптеген суреттері бар. Базил Пао саяхат барысында түсірген фотосуреттерінен жеке кітап шығарды – «Сахараның ішінде», жылтыр қағазға басылған үлкен, кофе үстеліне қоятын стильдегі кітап.

Құмдағы сызық

Бағдарлама Гибралтардан басталады, ол Африкадан небары бірнеше шақырым қашықтықта орналасқан Ұлыбританияның бір бөлігі болып көрінеді. Марокконың Танжер қаласында Пэйлин жағажайда түйе мінеді, содан кейін жастармен футбол ойнап, жарақат алады. Ол хамамға, яғни қоғамдық моншаға барып, қайта жанданады. Еуропаға өтуге тырысатын нигериялықтармен бірге Сент-Эндрюс англикан шіркеуінде қызметке қатысады. Сахараға жету үшін Атлас тауларын басып өту қажет. Сапар барысында Пэйлин Фез қаласына барады және былғарыны бояудың дәстүрлі әдісімен танысады. Содан кейін Марракештегі базарды (сауда орынын) аралайды. Маракеш маңындағы тауларда берберлер ауылына сапар шегіп, "ұсыну биін" көреді. Таулардан кетер алдында көптеген фильмдерге түсірілім алаңы болған Айт Бенхадду ескі қаласынан өтеді. Соңғы ақырда Сахараға жеткен Пэйлин, Алжирде Батыстық Сахарадан қашқан адамдарға арналған Смара босқындар лагеріне барады. Полисарио фронтының өкілі оған лагерьді көрсетеді, ол негізінен ескі совет танктерінен тұратын жабдықтарымен танысады. Бірнеше күндік саяхаттан кейін Пэйлин Мавританияның Зуэрат қаласына жетеді. Одан темір кенін тасымалдайтын пойызбен оңтүстікке қарай Шумға, содан кейін Атарға барады, онда ол Париж – Дакар раллиісімен кездеседі және сол кездегі жалғыз британдық қатысушы Дейв Хаммондпен әңгімелеседі. Фильмнің соңында Пэйлин Хаммондтың жарақат алғанға дейін он екінші орынға көтерілгенін және кейін жайлап сауыққандағысын айтады.

Жетістік - Тимбукту

Эпизод Палиннің Сенегал өзенінен өтіп, Мавританиядан шығып, Сенегалдағы Сент-Луис қаласына кіруімен басталады. Ол араб Африкасынан шығып, Қара Африкаға кірді, ал осында колониялық өткеннен француз ықпалы қатты сезіледі. Ол суретші Джейкоб Якуба мен оның мыс операсының жұлдызы Мари Мадленмен сұхбаттасып, олармен көп әйел алу туралы сөйлеседі, бұл жерде кең таралған. Пэлин Америкаға сатылған қара құлдардың негізгі шығу нүктесі болып табылатын Горе аралына да барады. Пэлин Дакарға барып, кешкі күрес матчын көреді (және қатысады), содан кейін джаз кафеінің иесімен сөйлеседі. Содан кейін ол Малидегі Бамакоға баратын Bamako Express пойызына мініп, жол бойы жергілікті әйелмен көп әйел алу туралы сөйлеседі. Бамакода музыкант Тумани Диабабемен сөйлеседі. Пэлин Бандиагара жартасындағы догон халқының мекендейтін Тирелли қаласына барады. Догондар - бұл өздерін әлемнен оқшаулаған тайпа, олар басқалардан ерекше мәдениетке ие. Догондармен бірге болған кезде Пэлин Догон аңшысының ескі блендербусынан оның бетіне оқ ұшырағанын көреді, 56 градус (134 ° F) температурадағы тамақ жейді, жерлеу биіне куә болады және ер балаларды сүндеттейтін теміршімен танысады (оның әйелі қыздарды әйел жыныстық мүшелерін кесуді орындайды). Дженнеде Пэлин жергілікті ер адаммен сөйлеседі, оның лақап аты - Пигми және мұсылмандық Табаски рәсімін бағуды сезінеді, алдымен үлкен мешітте, кейін Пигмидің үйінде. Мопти қалашығында Пэлин Нигер өзенінен пароммен өтуге тырысады, бірақ су деңгейінің төмендігі мұны мүмкін емес етеді. Оның орнына кішірек және өте примитивті қайыққа отырып, Пэлин Малиде алты жыл өмір сүрген норвегиялық христиан миссионері Кристинмен кездеседі. Олар әйелдердің жыныс мүшелерін кесу және Кристиннің мұсылмандарды христиан дініне айналдыру туралы әңгімелейді. Содан кейін қайық жағаға құлайды, және Пэлиннің Тимбуктуға келетін-келмейтіндігі белгісіз.

Абсолюттік шөлейт

Майкл Пэйлин құпиялы Тимбуктуға жетті, ал бұл эпизод саздан салынған атақты мешіттің көрінісімен басталады. Пэлин имаммен сөйлеседі, ол Пэйлинге мұсылман ғалымдары Жердің Күнді айналдыратынын еуропалықтардан кем дегенде 100 жыл бұрын анықтағанын көрсететін құжаттарды көрсетеді. Содан кейін Пэлин Уодабе көшпелілер тайпасына қосылады, олар Ингалға (Нигер) Кьюр Сале фестиваліне қатысу үшін жол тартады. Ол Дулла есімді жас Уодабе жігітімен және топпен бірге келе жатқан жас француз қызы Селинмен сөйлеседі. Көп әйел алу тақырыбы тағы да көтеріледі, сонымен қатар Водабелердің ерекше құдалық салты көрсетіледі. Мұнда жас қыздар өздері сынап көргісі келетін жігітті таңдайды, ал жас жігіттер қатар тұрып, би билейді, көздерін айналдырады және (батыс стандарттары бойынша) көптеген макияжбен өте әйелді көрінеді. Табелотта Пэлин оазиске барады, онда түйе ұзын арқан мен ешкі терісінен жасалған шүмек арқылы терең құдықтан су көтереді. Пэлин Омардың үйіне, оның төрт әйелі мен 15 баласына қонаққа барады. Кешкісін түйе керуені ертең жолға шығар алдында той ұйымдастырылады. Эпизодтың қалған бөлігінде Пэлин түйе керуенімен бірге Тенере шөліне саяхаттайды, француздар бұл жерді «абсолютті шөл» деп атаған. Мұнда тек құм, құм және тағы да құм ғана бар. Ағаш табу – қуанышқа себеп. Пэлин түйешілермен бірге жүреді және олардың тағамын жейді. Олармен сөйлесуге тырысады, бірақ олар ағылшын немесе француз тілдерін білмейді, сондықтан бір-біріне өздерінің ана тілдерін үйретуге тырысады. «Көпірдік тостаған» деген сөз оларға ұнайды. Бес күннен кейін Пэлин түйе керуенін тастап, келесі эпизодта қайта оралады.

Дир-Стрейт

Бұл эпизод Пэлиннің Нигерден Алжирге шекараны кесіп өтуімен басталады – құмнан басқа ештеңе жоқ, шөл даласы. Осы жерден солтүстікке қарай Хоггар таулары жатыр. Ассекремде ол таңды 9000 фут (2743 метр) биіктіктен қарсы алу үшін ерте тұрады. Содан кейін ол Алжирдің жолаушылар ұшағына отырып, солтүстікке қарай мұнай өндіру және қайта өңдеу қаласы Хасси Мессаудқа ұшып кетеді – шөлдің ортасында жасалған сәндік оазис. Бұл жерден саяхат Ливияға бұрылады, ол әдетте батыс телеарналары үшін жабық. Ливияға кіру үшін Майкл Пэлин және оның командасы британдық ардагерлер тобына қосылады, ол 80 жастағы бұрынғы "Шөл тышқандарымен" араласып, Тобрук шайқасы туралы әңгімелерді тыңдайды. Ол сондай-ақ Бенгазиге, ежелгі грек порты Аполлонияның қираған орындарына және ежелгі рим қаласы Лептис Магнаның қираған орындарына саяхат жасайды. Ливиядан шыққан Пэлин Туниске жетеді. Ол Джербадағы шағын қайықта жұмыс істейтін сегізаяқ аулаушылар тобына қосылады, Эль-Хаддежде үңгірлерде тұратын отбасыны (Брайанның өміріндегі айқышқа шегелену орны) көреді және Суссадағы кафеде шиша (үлкен су құбыры) тартуға тырысады. Содан кейін ол Солтүстік Алжирдің жағалауымен саяхаттайды. Мұнда қауіпсіздік шаралары өте қатаң (Пэлинге әрқашан қарулы полиция сүйемелдейді), сондықтан спонтандылыққа мүмкіндік жоқ. Соңғы екі күнін Сеутада Еуропаға өтуге тырысқан африкалықтарды ұстап тұратын ЕО-ға қарасты ұстау орталығына барып, Испания жағалауындағы әйелмен "қатерлі бұғаздан" өтіп, "уәделенген жерге" жетуге тырысқан заңсыз көшіп келушілердің қаза табуы туралы сөйлеседі. Соңғы кадрда Пэлин Гибралтарда Гибралтар мәселесі (Испания мен Ұлыбритания) және кедей "Үшінші әлем" мен бай Батыс туралы ой бөліседі.