Кіріспе

Жаңа Зеландияда табиғатты қорғау тарихы маори және еуропалықтармен тығыз байланысты. Екі топтың да әрекеттері түрлердің жоғалуына әкеп соқты, және олардың екеуі де жергілікті флора мен фаунаға тигізген әсерін түсінгеннен кейін өз мінез-құлқында өзгерістер жасады.

Қорғалатын аумақтар

Жаңа Зеландияда он үш ұлттық саябақ, қырық төрт теңіз қорығы және биологиялық әртүрлілікті сақтауға арналған көптеген басқа да қорғалған аумақтар бар. Көптеген жаттық түрлердің таралуы жергілікті биологиялық әртүрлілікке қауіп келтіруде, себебі Жаңа Зеландияның географиялық оқшаулануы жыртқыштардан қорғануға қабілеті жоқ өсімдіктер мен жануарлардың эволюциясына алып келді. Жаңа Зеландияда эндемикалық түрлердің үлесі жоғары, сондықтан зиянды жәндіктермен күресу әдетте жоғары басымдыққа ие. Жаңа Зеландияның Табиғатты қорғау департаменті елдің жерінің шамамен 30% және елдің теңіз кеңістігінің 1% азын қорғау және демалыс мақсатында басқарады. Ол Жаңа Зеландияның қауіп-қатер жіктелу жүйесі бойынша ұлттық және аймақтық жоспарларға енгізілген, қауіп астындағы немесе азайып бара жатқан флора мен фаунаның тізімдерін жариялады.

Заңнама

1987 жылғы Қорғау туралы заң – Жаңа Зеландияның жергілікті биологиялық әртүрлілікті сақтауға қатысты басты заңнамасы. Бұл заң Қорғау департаментін, Балық шаруашылығы және аң аулау басқармасын құрды, сондай-ақ 1980 жылғы Ұлттық саябақтар туралы заңмен және 1977 жылғы Қорықтар туралы заңмен үйлесімді. 1953 жылғы Жабайы табиғат туралы заң жабайы жануарларды қорғау және басқаруды қамтиды, сонымен қатар жабайы табиғатты қорғау аумақтарын, паналық жерлерді және басқаруға бағытталған аумақтарды қарастырады.

Қорғаудағы жетістіктер

Қара қайың (Petroica traversi) Жаңа Зеландияның жабайы табиғат қызметіне қарасты Дон Мертон басшылығымен жүргізілген қорғау жұмысының нәтижесінде жойылу қаупінен құтылды. Дегенмен, бүгінде тірі қалған барлық қара қайыңдар бір ғана тоқпаннан тараған, сондықтан түрдің генетикалық әртүрлілігі төмен. Екі түрлі седелдік құстың әрқайсысы бір аралдағы шағын популяцияға дейін азайды: Солтүстік аралдың седелдік құсы үшін Хен аралы, ал Оңтүстік аралдың седелдік құсы үшін Стюарт аралынан Таукихепа / Үлкен Оңтүстік Кейп аралы. Басқа жыртқыштар жоқ аралдық қорықтарға көшіру бағдарламасынан кейін Оңтүстік аралдың седелдік құсының саны 36 құстан 15 аралда 1200-ден астам құсқа дейін өсті. Солтүстік аралдың седелдік құсының саны 500 құстан 12 аралда 6000-ға дейін жетті. Бұл екі түрдің де IUCN Қызыл тізіміндегі аса қауіпті жағдайдан Оңтүстік аралдың седелдік құсы үшін қауіпті жағдайға және Солтүстік аралдың седелдік құсы үшін ең аз алаңдатушылыққа дейін жағдайын өзгертті. Қоңыр үйрек (Anas chlorotis) популяциясын жақсарту бағдарламасы IUCN Қызыл тізіміндегі жойылу қаупі бар түрден қауіпті жағдайға дейін жеткізді. Солтүстік аралдың кокако құсының саны ең төменгі 350 жұптан Солтүстік аралдың 23 популяциясында 1600 жұпқа дейін өсті.