Кіріспе

Джон Элоф Будин (14 қараша 1869 – 14 қараша 1950) – Швецияда туған американдық философ және педагог. Ол табиғатты жүйелі түрде түсіндіруді ұсынатын көптеген кітаптардың авторы. Будиннің еңбектері қазіргі заманғы ғылым шеңберінде философиялық идеализм дәстүрін сақтап қалды. Будин сондай-ақ адам мінез-құлқының әлеуметтік мәніне назар аударды, түсіну үшін әлеуметтік өмірге жеке қатысуды және адамдар арасындағы қарым-қатынасты түсіну қажет деп есептеді.

Өмірбаян

Джон Элоф Будин Швецияның Кронберг округінің Эльмульт ауданындағы Пьеттерид приходында дүниеге келген. Будин шаруа отбасының кіші ұлы еді. Оның жастық шағында бірнеше ағалары Америка Құрама Штаттарына көшіп кеткен. Өмірі бойында оның басқа да туыстары Америкаға қоныс аударды. Ол Упсалада швед лютеран миссионері Петер Фьеллстедт құрған Фьеллстедт миссионерлік оқу мектебінде оқыды. 1887 жылы 18 жасында Швецияның Смоланд аймағынан АҚШ-қа эмиграциялады. Ол Иллинойс штатының Гейлсбург қаласындағы Бірінші евангелистік лютеран шіркеуінің жеке мектебінде сабақ берді. Кейін Будин Иллинойс штатының Рок-Айленд қаласындағы Августана колледжінде оқыды. Содан кейін Колорадо университетінде және Миннесота университетінде білім алды, онда оған психологтар Джеймс Роуленд Ангел, Уильям Джеймс және Джозия Ройс үлкен әсер етті. Ол Браун университетінде Джеймс Сеттің жетекшілігімен философияны зерттеді, содан кейін Гарвард университетінде докторлық диссертациясын қорғады, 1899 жылы Ph.D. дәрежесін алды.

Мансап

Боудин Гриннелл колледжінде (1900–1904), Канзас университетінде (1904–1913), Миннесота штатындағы Карлтон колледжінде (1913–1927), Оңтүстік Калифорния университетінде және Лос-Анджелестегі Калифорния университетінде (1927–1928) қызмет етті. Кәсіби өмірі мен зейнеткерлікке шыққаннан кейін ол сегіз кітап жариялады. Одан бөлек, ол түрлі ғылыми журналдарға алпыстан астам мақала жазды. Джон Элоф Будиннің қолжазбалары Калифорния университетінің Лос-Анджелес кітапханасының ерекше коллекциясында сақталады.

Марапаттар мен құрметтер

Оған тағайындалған көптеген наградалардың ішінде 1937 жылы Дүниежүзілік философия конгресінің тұрақты кеңесіне мүше болып сайлануы, Лондон авторлар клубының мүшелігі, 1935 жылы сэр Джон Адамс лекциясы оқушысы, ал 1937 жылы Лос-Анджелестегі Калифорния университетінің факультеттік зерттеу лекциясы оқушысы ретінде тағайындалуы бар. Ол Лос-Анджелес қалалық кітапханасының философия бойынша лекциялар директоры және Лос-Анджелестегі метафизикалық қоғамның президенті қызметін атқарды. Сонымен қатар, ол Америка философиялық қауымдастығының Батыс бөлімінің президенті болды (1932–1933 жж.).