Кіріспе

Қаңтардың артқы бөлігіне жақын кішкентай тесік (брек). Түйме тесігі деп те аталады. Бұл тесік, оттықтың сырттан қарудың (онда ұнтақ жанады) камерасына кіруіне мүмкіндік береді. Отынды тұтандыру үшін, оқпанға жақыл, шамшырақ немесе кремнийден жасалған құрылғы арқылы тұтандырылатын ұшқын қолданылады. Түйме тесігі болмаса, ұнтақты тұтандыру өте қиын, себебі ұнтаққа басқа жолмен, тек қана қарудың оқпан арқылы кіруге болады. Кейінгі капкалы қаруларда, тұтандыру үшін соққыға сезімтал қапшық қолданылады, ол конустық "мұртқаның" үстіне орналастырылады. Мұртқаның ішіндегі қуыс канал (флеш арнасы) қарудың камерасына дейін созылады және түйме тесігінің қызметін атқарады. Қазіргі заманғы қаптамалы қаруларда, ұнтақ заряд картридждің ішінде болады, ал картридж корпусының артқы жағында модификацияланған соққы қапшығы (пример) орналасқан. Примерлік ұяшық пен корпус камерасының арасында флеш-шоптар деп аталатын бір немесе бірнеше тесіктер болады, олар картридждің ішіндегі түйме тесігінің орнында қызмет етеді. Артиллерияда, зарядтың тұтануын қамтамасыз ету үшін түйме тесігіне оқ-дәрі, фитиль, шамшырақ немесе үйкеліс тұтандырғыш салынады. Тұтандыру соққы арқылы немесе электрлік жолмен жүзеге асырылуы мүмкін.

Қаруларды тоқтайтын

Қаруды тіктеп салу – бұл оқ тесігіне тіктеп соғылатын тікті болатпен уақытша қаруды қолданудан шығару тәсілі; оны алу өте қиын болатын. Егер арнайы тік болмаса, штыкпен оқ тесігіне соғып, сындырып, пышақтың ұшын ішінде қалдыру арқылы да тіктеп салуға болар еді. Қаруды оның ағаштан жасалған шассиін өртеп немесе тұмсықтарын бұзу арқылы да қолдануға жарамсыз етуге болар еді. Граф Фридрих Вильгельм фон Бисмарк «Жылқы әскерінің тактикасы туралы лекцияларында» жау артиллериясымен кездесуі күтілетін жағдайда әрбір жылқы әскерінің қаруды тіктеп салуға қажетті құралдарын алып жүруін ұсынды. Егер қару жауға түсіп қалу қаупі болса, оның экипажы оны өздеріне қарсы пайдаланудан алдын алу үшін тіктеп салатын. Егер қаруды алып кету мүмкін болмаса және оны қайта басып алу ықтималдығы болса, жаудан алынған қарулар да тіктеп салынар еді. Қарсы шабуылдарды болдырмау және кемелерді кері шегіну кезінде қорғау үшін, американдық революциялық соғыс кезінде Рейнджердің Уайтхейвенге жасаған шабуылы сияқты, жаудың қаруларын тіктеп салуға бағытталған жасырын миссиялар да жүргізілуі мүмкін еді.