Кіріспе

Қос түтік мылтық – екі параллель түтігі бар, екі рет бірдей немесе бір-бірінен кейін жылдам атуға мүмкіндік беретін, құлпына дейін ашылатын мылтық.

Құрылыс

Қазіргі заманғы екі стволды мылтықтар, көбінесе "қос" деп аталады, дерлік барлығы да ашылатын типтес, стволдары артқы жағынан төмен қарай иіліп, патрондарды шығару және қайта салу үшін оқ ату камерасын ашады. Патрондарды шығару және қайта салу үшін қайталанатын қозғалыс қажет болмағандықтан, "қос" мылтықтар сорғылы, рычагты, илемді немесе автоматты түрде патрон салатын мылтықтарға қарағанда ықшам болады.

Ауыстыру механизмі

Ертедегі қос ұңғылы мылтықтар екі оқтағыштан тұратын, әрқайсысы алдыңғы жағынан артқы жағына қарай орналасқан. Оқтағыш ішінде екі саусақтың бірдей болуы екі рет атуға алып келуі мүмкін, себебі бұл өте жағымсыз кері соққыдан туындаған қос оқ атуға себеп болуы мүмкін. Екі оқтағыштың дизайны көбінесе оң қолды пайдаланушыларға арналған. Бір таңдамалы оқтағыш екі ұңғыны бір уақытта атуға мүмкіндік бермейді, өйткені екі ұңғыны да ату үшін оқтағышты екі рет тарту қажет. Бір ұңғыдан екіншісіне ауысу сағат механизмі арқылы жүзеге асырылуы мүмкін, онда камералар алмасады, немесе инерциялық жүйе арқылы, онда бірінші ұңғыдан атудың кері соққысы оқтағышты келесі ұңғыға жылжытады. Инерциялық оқтағышы бар қос ұңғылы мылтық толық қуатты патрондармен жақсы жұмыс істейді; төмен кері соққысы бар патрондарды жиі атқанда инерциялық оқтағыш сенімді түрде жылжымайды, бұл екінші ұңғыны ату үшін оқтағышты екінші рет басқанда кейде атудың сәтсіздігіне әкелуі мүмкін (мұндай жағдай бірінші патронның атылмауы кезінде де болуы мүмкін). Әдетте, бір таңдамалы оқтағыштың мылтығындағы ұңғылардың атылу ретін таңдауға мүмкіндік беретін әдіс бар; көбінесе бұл қауіпсіздік тетігін манипуляциялау арқылы жасалады, жоғарғы ұңғыны бірінші болып таңдау үшін бір жаққа, ал төменгі ұңғыны бірінші болып таңдау үшін екінші жаққа итеру арқылы. Егер инерциялық оқтағыш төмен кері соққысы бар патрондарды атқанда екінші ұңғыға жылмаса, екінші ұңғыны қолмен таңдау оқтағышты қайта басқанда екінші ұңғыдан оқ атуға мүмкіндік береді. Қос ұңғылы мылтықтың екі оқтағышы немесе бір таңдамалы оқтағышының артықшылықтарының бірі - екінші оқпен ату бірінші оқтан кейін бірден, оқтағышты екінші рет тарту арқылы жасалуы мүмкін, мылтықты иықтан жылжытуға және нысанаға әсер етуге себеп болатын қолмен қайта зарядтау қажеттілігі болмайды, және екі оқ үшін әртүрлі чоктарды пайдалануға болады (әрине, толық қуатты патрондар атылса, кем дегенде инерциялық типтегі бір таңдамалы оқтағышы бар қос ұңғылы мылтық үшін, инерциялық оқтағышты жылжыту үшін қажет). Бұл сорғылы мылтықтан әлдеқайда жылдам болуы мүмкін, себебі сорғылы мылтықта екінші оқ үшін алдыңғы ұшты қолмен сору және қайта зарядтау қажет, және жартылай автоматты мылтықтан жылдам немесе кем емес болуы мүмкін (себебі екінші патронның қайтадан орналасуын кешіктіретін бұрандалы қозғалыс жоқ). Алайда, сорғылы немесе жартылай автоматты мылтықта екінші оқ бірінші оқтан басқа чокпен атылмайды, ал қос ұңғылы мылтықта екі оқ әдетте әртүрлі чоктармен атылады. Осылайша, аң аурудың сипатына байланысты, оқ ату үшін тиісті чок әрқашан қол жетімді. Мысалы, құстарды аулау кезінде бірінші оқ екінші оқтан жақын болады, себебі құс атушыдан қашып кетеді; сондықтан бірінші оқ үшін ашық чок (және ұңғы) жақсы болады, ал егер екінші оқ қажет болса, құс қашып бара жатқанда, жабық (және тиімді оқ атудың ұзақ қашықтығы) чок (және ұңғы) тиімді. Керісінше, құстар атушыға қарай айдалатын аң ауруда, жабық (ұзақ тиімді қашықтық) чок (және ұңғы) алдымен атылуы керек, ал енді жақын келе жатқан құс үшін ашық (жақын тиімді қашықтық) чок (және ұңғы) сақталуы керек. Бұның ешқайсысы бір ұңғылы мылтықпен мүмкін емес, тек қос ұңғылы мылтықпен ғана мүмкін, қатар орналасқан (S×S) немесе үстінен және астынан (O/U) орналасқан мылтықтармен ғана.

Реттеу

Регламент – көп түтіктелген атыс қаруларында (көбінесе мылтықтар мен шоқыларда) қолданылатын термин, ол түтіктердің оқтардың қаншалықты жақын нүктеде жиналатынын көрсетеді. Жақсы реттелмеген қару бір түтікпен тұрақты түрде соққы бере алады, бірақ екіншісімен тұрақты түрде қате жіберіп, екі оқ қажет болатын жағдайларда қаруды тиімсіз етеді. Дегенмен, қысқа қашықтықтар мен оқтың таралуы маңызды жабылуды қамтамасыз етеді, сондықтан екі түтіктелген қарудың реттелуіндегі шағын қате көбінесе байқауға келмейді. Әдетте, мылтықтар белгілі бір қашықтықта нысанаға дәл тию үшін реттеледі, әдетте, күтілетін ең ұзақ қашықтықта, себебі осы қашықтықта толық тұйықтама қолданылады және дәл реттелу ең маңызды. Регламент көлденең орналасқан мылтықтарда, вертикальды орналасқан мылтықтарға қарағанда маңыздырақ, себебі сезілетін кері соққы әртүрлі болады.