Кіріспе
Уильям Киддтің басқаруындағы ағылшын желкенді кемесі "Авантюра галереясы" (англ. Adventure Galley) – шотланд теңізшісі Уильям Киддтің басқаруындағы ағылшын сауда кемесі. Бұл кеме желкендер мен ескектердің біріктірілген гибридті түрі болатын, ол желді де, тыныш жағдайларда да маневрлеуге мүмкіндік берді. Кеме 1695 жылдың соңында суға түсірілді және келесі жылы Киддке оның жеке басты кәсібі үшін сатып алынды. 1696 жылдың сәуірінен 1698 жылдың сәуіріне дейін ол Атлант және Үнді мұхиттарында мыңдаған шақырым қашықтықты қарақшыларды іздеу үшін жүзіп өтті, бірақ саяхатының соңына дейін ешқайсысын таба алмады. Керісінше, Кидд ешқандай олжа ала алмағандықтан, үмітін үзген соң өзі де қарақшылыққа көшті. "Авантюра галереясы" Үндістан жағалауынан екі кемені қолға түсіріп, Мадагаскарға жеткізді, бірақ 1698 жылдың көктеміне қарай кеменің корпусы тым шіріп, су өткізбейтін болды, сондықтан ол теңізге шығуға жарамсыз болды. Кеме Мадагаскардың солтүстік-шығыс жағалауында батып, барлық қозғалмалы заттарынан айырылды. Оның қалдықтары әлі табылмаған.
Adventure Galley, also known as Adventure, was an English merchant ship captained by Scottish sea captain William Kidd. She was a type of hybrid ship that combined square rigged sails with oars to give her manoeuvrability in both windy and calm conditions. The vessel was launched at the end of 1695 and was acquired by Kidd the following year to serve in his privateering venture. Between April 1696 and April 1698, she travelled thousands of miles across the Atlantic and Indian Oceans in search of pirates but failed to find any until nearly the end of her travels. Instead, Kidd himself turned pirate in desperation at not having obtained any prizes. Adventure Galley succeeded in capturing two vessels off India and brought them back to Madagascar, but by the spring of 1698 the ship's hull had become so rotten and leaky that she was no longer seaworthy. She was stripped of anything movable and sunk off the north eastern coast of Madagascar. Her remains have not yet been located.
Жобалау және сатып алу
Кемені Киддке инвесторлар консорциумы сатып алды, олар пираттарды аңдып, олжаларын қайтарып, инвесторлар арасында қайта бөлу жоспарын қолдады. Ол Нью-Йорк британдық провинциясының генерал-губернаторы және Белломонт 1-ерейі Ричард Куттың және кейіннен Нью-Йорк штатының Албани қаласының мэрі болған амбициоз Роберт Ливингстонның қолдауына ие болды. Куттың қолдауымен Кид король Уильям III-ден капер ретінде жұмыс істеуді тапсырды. Патшаның мақұлдауымен кездескеннен кейін жобаға келген басқа инвесторлар Оксфорд графы, Ромни графы, Шрусбери герцогы, лорд-канцлер, сэр Эдмунд Харрисон және Джон Сомерс болды. Патшаның өзі инвестор болмағанмен, ол кірістің оннан бір бөлігін алуға құқылы болды. 1696 жылы тамызда кеме 8000 фунт стерлингке (қазіргі шақтағы құны) сатып алынды. Ол 1695 жылы 4 желтоқсанда Лондонның шетіндегі Депфорд кеме жасаушылығында капитан Уильям Каслдің кеме жасауынан шығарылған болатын. Оның дизайны үш кеме мачтасын және екі қатар ескіргіштерді біріктіріп, желкен мен ескіргіштерді қолдануды қамтитын, сол кездегі соғыс кемелері үшін ерекше жағдай еді. Бұл кемеге толық желкенмен және ескіргішпен жүзуге мүмкіндік берді. Ескіргішпен жүру баяу болғанымен, кемеге желге қарсы немесе тыныш жағдайда, тек желкенге сүйенетін басқа кемелер ешқандай прогресс жасай алмағанда маневр жасауға мүмкіндік берді. "Adventure Galley" 32 зеңбірекпен (сакер немесе жеңіл зеңбірек) жақсы қаруланған еді. "Adventure Galley"-дің суреті сақталмаса да, замандас суретшілер салған HMS Charles Galley ағылшыздардың фрегат конструкциясын соғысқа қалай бейімдегенін көрсететін жақсы мысал болып табылады. Кидд "Adventure Galley"-ді Англияның оңтүстік-батысындағы Плимут қаласына алып келді. Ол 23 сәуірде Нью-Йоркке қарай жолға шығып, 4 шілдеде қалаға жетті. Кемемен бірге Атлантиканы кесіп өту кезінде Кидд тұтқындаған француз балық аулау кемесі де болды. Ол француз қайығын Нью-Йоркте жүлде ретінде айыптады, көбірек экипаж жалдады және 6 қыркүйекте Үнді мұхитына қарай қайтадан жүзіп кетті. "Adventure Galley" Мадейраға (8 қазанда жетті) және Боа Вистаға (19 қазанда) келіп, жол бойындағы керек-жарақты жинады. Африканың батыс жағалауынан және Жақсы Үміт мүйісін айналасындағы ұзақ сапар жылдың қалған бөлігін алды және тек 1697 жылдың 27 қаңтарында "Adventure Galley" Мадагаскардың Тулеар (қазіргі Толиара) қаласында жағаға жетті. Осы уақытқа дейін "Adventure Galley"-дің жаңа желкен мен арматураға мұқтаждық туды. Кемеде бар болғаны сегіз айға жетпейтін жабдық болғандықтан, кеме жасаушы орында сапасыз жабдық орнатылған болуы мүмкін. Тулеарда бір ай болғаннан кейін, 18 наурызда Комор аралдарындағы Йоханнаға (қазіргі Анжуан) жөнелтілді, онда Шығыс Үндістан компаниясының кемелері жиі қайта жабдықталады. Алайда Кидд жергілікті саудагерлерден жаңа арматура немесе желкен сатып алу үшін несие ала алмады, сондықтан ол "Adventure Galley"-ді басқа аралға - Майотта немесе Мохелиге - алып, оның корпусын қабықтайтын балық және арамшөптерден тазартуды таңдады. Бұл бір ай ішінде сәтті орындалды, бірақ оның экипажының үштен бірі эпидемиялық аурудың, мүмкін безгектің немесе сары қызылшаның ошағында қайтыс болды. Кидд Йоханнаға ауыстырмалы экипаж іздеуге оралды және бұл жолы жаңа желкендер мен арматуралар үшін несие ала алды. Киддтің куәлігіне сәйкес, ол 1697 жылы 25 сәуірде "Индияға қарай бет алды". "Adventure Galley"-дің сапарының келесі және соңғы кезеңі оны Мадагаскардың солтүстік-шығыс жағалауындағы қарақшылар панасы - Сент-Мари аралына алып барды. Енді, Киддтің баяндауына сәйкес, "оның галереясы өте көп сырғанақ болды". Бұл Киддтің өз есебіне қайшы келеді, ол оның скелеттік экипажы "галереяны батып кетуден сақтай алмады және сыйлыққа [яғни "Quedah Merchant"] барды". Қазба жұмыстары ағылшын еменінен жасалған ағаштарды және Клиффордтың "Adventure Galley"-ден келгенін анықтаған бірнеше артефактілерді тапты. 2015 жылы Клиффорд бұл жерден S және T әріптерімен белгіленген және күміспен жасалған деп мәлімделген металл таяқшаны тапты. Клиффордтың кеме апаттары туралы тұжырымдарының дұрыстығы ғылыми қоғамда әлі де талқылануда. Кейін ЮНЕСКО сарапшылар тобы Клиффордтың қорытындыларын қабылдамады, кеме апатының көрініс тапқан жері порт құрылыстарының сынық бөлігі ғана екенін және металл таяқшаның 95% қорғасыннан және мүмкін балласттан жасалғанын анықтады.