Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Иньцзи (23 наурыз 1677 жыл – 10 шілде 1732 жыл), сондай-ақ Юньцзи деп те белгілі, – Цин әулетінің маньчжур ханзадасы.
Yinzhi (23 March 1677 – 10 July 1732), also known as Yunzhi, was a Manchu prince of the Qing Dynasty.
Өмірбаян
Иньцзи Маньчжу Айсин Гиоро руынан Кангси императорының үшінші ұлы ретінде дүниеге келді. Оның анасы Магия руынан шыққан Ронг Консорт (榮妃; 28 наурыз 1727 ж. қайтыс болды) және императорлық емтиханды қадағалаушы (員外郎) қызметін атқарған Гайшанның (蓋山) қызы болған. Иньцзиге 1698 жылы "Екінші дәрежелі Чэн князі" (誠郡王) атағы берілді. Иньцзи бала кезінен зейін қойып оқитын, әдебиет өнерінде білгір болған. Оның қабілеті әкесінің құрметіне ие болды. Француз иезуиті Жоахим Буве король Людовик XIV-ке жазған хатында Кангси императорының Иньцзиге жеке геометрияны үйреткенін айтқан. Кангси императоры Чанчунь бағында (暢春園) мектеп ашқанда, ол Иньцзиге "Лю Ли Юань Юань" (律歷淵源) атты кітапты жинауды тапсырды, онда ши эр лю, күнтізбелік есептеулер және математика туралы мәліметтер қамтылған. Иньцзи каллиграфиядағы шеберлігімен де танымал болды және оған Кангси императорының Жинлин мавзолейіндегі (шығыс Цин мавзолейі) еске алу тақташасына жазулар жазу тапсырылды. Иньцзи ағаларының таққа таласуына көп мән бермеді, тараптарға қосылмады және уақытын кітаптарды жинауға және жазуға жұмсады. 1706 жылы Иньцзидің ғалымы және серігі Чэнь Менглей (陳夢雷) "Ежелгі Қытайдың толық классикалық жинағы" энциклопедиясын аяқтады. 1722 жылы Кангси императоры қайтыс болды және оның орнына төртінші ұлы Иньчжэнь келді, ол кейіннен Юнчжэн императоры ретінде танылды. Иньцзи Юнчжэн императорының жеке есімі "Иньчжэнь" (胤禛) есімімен бірдей болғандықтан, есімдердің қайталанып кетуіне байланысты "Юньцзи" деп есімін өзгертті. Таққа отырғаннан кейін Юнчжэн императоры Юньцзиге "Иньцзи мұрагер ханзада (Иньжэнь) мен тығыз байланысты болды" деген сылтаумен әкесінің мавзолейін күзету үшін Цзиньлин мавзолейінде қалуға бұйырды. Юньцзи бұл шешімге наразы болды және Юнчжэн императорының артында оның наразылығын білдірді. 1730 жылы Юнчжэннің ең жақын ағаларының бірі Иньсян қайтыс болғанда, Юньцзи көңіл көншілік танытпады. Юнчжэн императоры Юньцзидің реакциясына ашуланып, оның лауазымын алып, Пекиннің Цзиньшань ауданындағы Юнъань павильонына қамады. Юньцзи 1732 жылы түрмеде қайтыс болды.
Yinzhi was born of the Manchu Aisin Gioro clan as the third son of the Kangxi Emperor. His mother was Consort Rong (榮妃; d. 28 March 1727) from the Magiya clan and was the daughter of Gaishan (蓋山), who served as an Imperial Examination Examiner (員外郎). Yinzhi was granted the title of "Prince Cheng of the Second Rank" (誠郡王) in 1698. Yinzhi was known to be studious as a child and was versed in literary arts. His talents earned him the appreciation of his father. French Jesuit Joachim Bouvet once mentioned in a letter to King Louis XIV that the Kangxi Emperor personally taught Yinzhi geometry. When the Kangxi Emperor opened a school in Changchun Gardens (暢春園), he placed Yinzhi in charge of compiling a book titled Lü Li Yuan Yuan (律歷淵源), which included the shi er lü, calendrical calculations, and mathematics. Yinzhi was also known for his skill in calligraphy, and was tasked with writing the inscriptions on the memorial tablet at the Kangxi Emperor's tomb in Jingling Mausoleum, Eastern Qing Tombs. Yinzhi showed little interest in the conflict among his brothers for succession to the throne. He did not take any sides in the contention and preferred to spend time compiling and writing books. In 1706 the encyclopedia Complete Classics Collection of Ancient China was completed by Chen Menglei (陳夢雷), a scholar and associate of Yinzhi. In 1722 the Kangxi Emperor died and was succeeded by his fourth son Yinzhen, who became known as the Yongzheng Emperor. Yinzhi changed his name to "Yunzhi" to avoid naming taboo because the Chinese character for "Yin" (胤) in "Yinzhi" is the same as the one in the Yongzheng Emperor's personal name "Yinzhen" (胤禛). After his ascension to the throne, the Yongzheng Emperor ordered Yunzhi to remain at the Jingling Mausoleum to watch over their father's tomb on an excuse that "Yinzhi was closely affiliated to the crown prince (Yinreng)". Yunzhi was unhappy with this arrangement and complained behind the Yongzheng Emperor's back. When Yinxiang, one of Yongzheng's closest half brothers, died in 1730, Yunzhi expressed little grief and sorrow. Yongzheng was angry when he heard of Yunzhi's reaction, so he stripped Yunzhi of his title and had him confined in the Yong'an Pavilion, Jingshan, Beijing. Yunzhi died in 1732 during his incarceration.