Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Сербиялық актер Данило Стойкович (; 11 тамыз 1934 – 16 наурыз 2002), көбінесе Бата (Бата) деп аталды, серб театры, телевидение және кино актері. Стойковичтің мемлекеттік қызметкерлер мен қара жұмысшылар бейнесін комедиялық түрде сомдауы серб және бұрынғы Югославия көрермендерінің арасында оны аса танымал етті. Оның көптеген рөлдері режиссер Слободан Шиянмен немесе сценарист Душан Ковачевичпен, немесе екеуімен бірлесіп жасалған туындыларда болды.
Serbian actor
Danilo Stojković (; 11 August 1934 – 16 March 2002), commonly nicknamed Bata (Бата), was a Serbian theatre, television and film actor. Stojković's numerous comedic portrayals of state officials and working class characters made him popular with Serbian and ex Yugoslav audiences. Most of his roles came in collaborations with either director Slobodan Šijan or scriptwriter Dušan Kovačević, or both.
Ерте мансап
Стойкович 1934 жылы Белградта дүниеге келген. 1960 жылдардың ортасына қарай ол танымал театр актеріне айналды. Ол 1964 жылғы "Издайник" (аудармасы "Сатқын") толық метражды фильмімен кинодағы мансабын бастады. Сонымен қатар, ол өте танымал "Грлом у ягоде" телешоуында әкелік рөлді сомдады. Шоу алғаш рет 1975 жылы көрсетілді және 1980-ші, 1990-шы жылдары көптеген қайта көрсетілімдер арқылы көрермендерін таба берді. Ол Горан Марковичтің қалалық классикасы "Ұлттық сынып 750 см³ дейін" (Nacionalna klasa do 750 cm3) фильмінде 1979 жылы екінші дәрежелі қарсыластың рөлін де ойнады.
Stojković was born in Belgrade in 1934. By the mid 1960s, he became a well known theatre actor. He started his film career with the 1964 feature Izdajnik (lit. "The Traitor"). He also fulfilled the fatherly role in an immensely popular TV show Grlom u jagode. The show originally aired in 1975 and kept finding its audience through numerous reruns in the 1980s and the 1990s. He also played the minor antagonist in Goran Marković's urban classic Nacionalna klasa do 750 cm3 (National Class Category Up to 750 ccm), 1979.
Жетістік
Стойкович режиссер Слободан Шиянмен жұмыс істеді, ол өз кезегінде Душан Ковачевич сценарийлерімен жұмыс істегенде ең табысты болды. Ковачевич – ерекше сатиралық қабілеті бар дарынды драматург, Стойковичтің экранға тамаша аударатын кейіпкерлерді жазуға шебер болды. Осы үш шығармашылық таланттың бірігуі Югославияның ең есте қаларлық кино туындыларын жасады. Бұрын Стойковичпен бірнеше телеспектакльдерде жұмыс істеген Шиян, 1980 жылы «Ко то тамо пева» (Кім сонда ән шырқайды?) фильмімен үлкен экранда дебют жасады – ол Екінші дүниежүзілік соғыстың басындағы Югославиядағы оқиғаларды қамтитын сатиралық комедия. Көптеген актерлердің арасында Стойкович 1941 жылғы 5 сәуірде Белградты Оскін державалары бомбалаған күні, Югославияның соғысқа қатысуын белгілеген күні Белградқа бара жатқан автобустағы Германияға жақын тұрған жолаушы рөлімен ерекше көзге түсті. «Ко то тамо пева» фильмі үлкен сындық және коммерциялық жетістікке ие болды және Канададағы Монреаль әлемдік кинофестивалінде арнайы жюри жүлдесін жеңіп алды. Ол Шиянмен серб киносының тағы бір биік белесі – «Маратонцы трче počasni круг» (Марафон отбасы) қара комедиясында қайта жұмыстасты. Фильм, жергілікті қылмыскерлердің бизнесіне қауіп төндіретін отбасы туралы әзіл-қалжыңды туынды, Шиян мен Стойкович үшін тағы бір үлкен жетістік болды және культты мәртебеге ие болды. Сонымен қатар, ол «Пиноккио» фильмінің серб тіліндегі нұсқасында Стромболиге дауыс берді.
Stojković worked with the director Slobodan Šijan, who was in turn most successful when working with Dušan Kovačević scripts. Kovačević, a talented playwright with a special gift for biting satire, had a knack for writing characters which Stojković could perfectly translate to screen. The combination of those three creative talents yielded some of Yugoslavia's most memorable cinematic efforts to date. Šijan, who previously worked with Stojković on several TV productions, made his big screen debut with Ko to tamo peva (Who's Singing Over There?, 1980), a farcical comedy set at the beginning of World War II in then Yugoslavia. In a strong cast ensemble, Stojković distinguished himself with role of a Germanophile bus passenger on the way to Beograd in the eve of 5 April 1941 – the day Belgrade was bombed by the Axis Powers marking Yugoslavia's entry into the war. Ko to tamo peva was released to great critical and commercial success, earning the special jury award at the Montreal World Film Festival in Canada. He reunited with Šijan for another high water mark of Serbian film, the black comedy Maratonci trče počasni krug (Marathon Family). The film, a humorous piece about a family whose undertaking business is being threatened by the local mobster was another smash success for Šijan and Stojković, and achieved cult status. He also voiced Stromboli in the Serbian language version of Pinocchio.
Марксистер, тыңшылар және революционерлер
Бірнеше шағын рөлдерден кейін, оның 1982 жылғы «Idemo dalje» (аудармасы – «Алға қарай») комедиясындағы мектеп директоры рөлі ерекше атауға лайық болды, Стойкович Югославия актерлік даңқына енуіне әкелген үш керемет жұмысты ұсынды. Қызығы, осы үш рөлде де ол коммунистік идеалдармен тығыз байланысты кейіпкерді сомдады – немесе дәлірек айтқанда, «партиялықтар» немесе «марксистік революционерлер» стереотипін сатиралық тұрғыдан бейнеледі. Біріншіден, Шижанның 1983 жылғы «Како сам систематски уништен од идиота» («Менді бір ақымақ қалай жүйелі түрде жойды») фильмінде баспанасыз, революционер болуді армандаған Баби Пупушканың образы болды. Бұл Че Гевараның қазасы туралы естігеннен кейін өзін тану үшін саяхатқа шыққан адам туралы әңгіме. Стойкович Горан Паскальевичтің 1984 жылғы «Варljivo leto '68» («Жарқын 68-ші жылдың жазы») фильмінде тағы бір дискомфортты марксистік әке бейнесін сомдады. Душан Ковачевичпен біріккен күштерімен Стойкович өзінің ең керемет кино рөлін ойнады – сталинистік және параноик Балканский шпиюн («Балқан шпионы», 1984), оның режиссерлері Божидар Николич пен Ковачевичтің өзі болды. Ковачевичтің шеберлігімен Стойкович бұрынғы саяси тұтқын Илия Чворович рөлін толыққанды бейнеледі. Көптеген сыншылар осы рөлді Стойковичтің ең танымал рөлі деп санайды.
After a couple minor roles, from which his turn as the school principal in comedy Idemo dalje (lit. Moving On, 1982) deserved some mention, Stojković delivered a trio of performances which would ultimately cement his place in the Yugoslavian acting hall of fame. Oddly enough, all three of those roles would involve him portraying a character closely related to the communist ideals – or better said, satirizing a stereotype of "party men" or "marxist revolutionaries". First was his portrait of a homeless wannabe revolutionary Babi Pupuška, in Šijan's Kako sam sistematski uništen od idiota (How I Got Systematically Destroyed by an Idiot, (1983), a story about a man who embarks on a soul searching journey after hearing the, for him at least, shattering news of Che Guevara's demise. Stojković portrayed another dysfunctional Marxist father figure in Goran Paskaljević's elegiac Varljivo leto '68 (The Elusive Summer of '68, 1984). Again uniting his talents with those of Dušan Kovačević, Stojković delivered his ultimate film performance – that of the staunch Stalinist and a full time paranoid in Balkanski špijun (Balkan Spy, 1984), which was jointly directed by Božidar Nikolić and Kovačević himself. With Kovačević at his sharpest, Stojković made the role of ex political prisoner Ilija Čvorović completely his own. Critics often single out this role as Stojković's most notable.
Сыйлықтар мен мұра
Өмір бойы Стойкович театрдағы (Dobričin prsten, 1990) және кинодағы (Pavle Vujisić, 1998) еңбегі үшін Сербияның өмір бойы жетістіктері үшін сыйлығымен марапатталды. Ол тірі кезіндегідей өлгеннен кейін де халыққа сүйікті болды, себебі оның кейіпкерлері серб-хорват тілінде сөйлейтін көптеген буынды ойын-сауықпен қамтыды. Оның мемлекеттік қызметкерлер мен қара жұмысшылардың көптеген комедиялық бейнелері оны Югославия көрермендері арасында кеңінен танымал етті.
Throughout his lifetime, Stojković was the recipient of the Serbian Lifetime Achievement Award for both theatrical (Dobričin prsten, 1990) and cinematic (Pavle Vujisić, 1998) efforts. He remains as popular in death as he was in life, as his characters have entertained numerous generations of Serbo Croatian speakers. His numerous comedic portrayals of state officials and working class characters made him popular with Yugoslav audiences.