Кіріспе

Миннеаполистегі Вашингтон даңғылы көпірі 122-аудандық жолды және METRO Green Line жеңіл рельстік көлігін Миссисипи өзені арқылы Минеаполисте алып өтеді, сондай-ақ Миннесота университетінің Шығыс және Батыс жағалауларын байланыстырады. Көпір екі қабатты: төменгі қабаты автокөлік және жеңіл рельстік пойызға, ал жоғарғы қабаты жаяу жүргіншілер мен велосипедтерге (велосипедтерге арналған бөлек жолақтар солтүстік жағында) арналған. Бұл қарапайым архитектурасы бар функционалды құрылым, бірақ оның мәдени маңызы зор, себебі мыңдаған студенттер, оқытушылар, қызметкерлер және келушілер күн сайын осы көпірден өтеді. Көпірді пайдаланушылардың көп бөлігі жеке көлік емес, басқа көлік түрлерін пайдаланады. Миннесота Көлік департаментінің 2007 жылғы мәліметтері бойынша, күніне шамамен 28 400 көлік өткен. Дегенмен, 2009 жылғы бірнеше есептеулер көрсеткендей, басқа көлік түрлері ескерілгенде, күніне барлығы 71 400 адам көпірден өткен. Көлік құралдары әлі де басты құрады – 37,6%, бірақ 32,7% автобуспен, 19,9% жаяу жүріп, 9,6% велосипедпен, ал қалған 0,3% басқа тәсілдермен, мысалы, роликтермен жүреді. Көпір велосипедшілер үшін танымал орын, күніне 6850 велосипедшіні тасымалдайды, бұл Миннеаполистегі басқа маршруттардан көп. 2011 жылы METRO Green Line жеңіл рельстік көлігі құрылысының аясында көпірді қайта жаңарту жұмыстары басталды. Бастапқыдағы шығыс және батыс бағытындағы екі жолақ бір жолаққа дейін қысқартылды, сыртқы жолақтар пайдаланылды. Екі орталық жолақ енді жеңіл рельстік көлікке арналған. Жеңіл рельстік көлік желісі 2014 жылдың 14 маусымында ашылды.

Бірінші көпір (18841965)

Мұнда алғаш рет темір арқанды көпір 1884 жылы қазіргі орналасқан жерден ағысқа қарай сәл жоғарыда салынған (өзеннің екі жағындағы Вашингтон даңғылын байланыстырған). Құрылыс кезінде көптеген адамдар төмендегі өзен жазығында тұрған, бұл аудан Богемиялық жазықтар деп белгілі болған (төмендегі суретке қараңыз). Көпір 1890 жылы трамвайларға төзімді болу үшін нығайтылған, және ол Миннеаполис пен көршілес Сент-Пол қалалары арасындағы алғашқы қалааралық желінің бір бөлігі болды (Twin City Rapid Transit-ке қараңыз). Трамвай қызметі 1954 жылы тоқтатылды. Қазіргі көпірдің құрылысы 1962 жылы басталды, ал 1884 жылғы көпір 1965 жылы бұзылып жатыр.

Екінші көпір (1965 жылдан қазіргі уақытқа дейін)

Бұл алғашқы құрылым – тікелей шығыс-батысқа қарай созылған, Вашингтон даңғылын алып өтетін көпір болды, ол тікелей қала орталығына жалғасты. Жаңа көпірдің батыс жағын оңтүстікке қарай сәл бұру арқасында Вашингтон даңғылы сол тұста үзіліп қалды. Жолмен түзу бойымен жүргенде 3-ші көше Оңтүстікпен (бір бағытты – қайта оралу үшін 4-ші көше арқылы жүру қажет) қысқа магистральдық бөлімге шығып, қала орталығына жетесіз. Жаңа көпірдің жоғарғы жағы бастапқыда жай ғана тегіс алаң болды. Қыстың суығында көпірден өту өте қиын болғандықтан, 1970 жылдары жаяу өтетін аймақтың ортасынан өтетін қоршау салынды. Бастапқыда жылытылатын жабық жаяу өткел болуы жоспарланған, бірақ энергия тұтыну мәселелеріне байланысты, жаяу өткел көбінесе жылытылмайды. Ішінде сыртқы температурадан сәл жоғары температураны сақтайтын жылытқыштар бар, сондай-ақ бу қазандықтарынан да жылу шығады, бірақ температура нөл градустан төмен түсуі мүмкін. Бұл құрылым жоғарғы деңгейде желден қорғайды, сыртта жүруді таңдаған адамдар үшін жағдайды жақсартады. Жазда үлкен шатырлар көлеңке береді. Бір дизайнердің жоспары одан да зор болған. Университеттің архитектуралық топқа кеңесшісі Уинстон Клоуз Италияның Флоренция қаласындағы Понте-Веккьо көпірінің үлгісінде жоғарғы деңгейді жасауды ұсынған. Бұл көпірде дүкендер ашылып, ол тек өткізу үшін ғана емес, тоқтау үшін де ыңғайлы орынға айналған болар еді. Осы орынды тартымды ету үшін көп күш жұмсалды. Жоғарғы жағына қоршау қосылғаннан кейін, сабақтардың алғашқы күндері жыл сайынғы көркемдік шара ұйымдастырылды, онда түрлі ұйымдар ішкі қабырғаларды жабатын панельдерге сурет салады. Көбінесе бұл университет топтарының өзін-өзі таныстыру мақсатындағы жарнамалық хабарламалар болса да, кейбір панельдерде әсерлі суреттер кездеседі. Көпірдің сыртқы жағы көптеген жылдар бойы қоңыр және сұр түстердің үйлесімсіз комбинациясына ие болды. Кейбіреулер оның университет айналасында дұрыс емес екенін айтты, әсіресе 1990 жылдары шығыс жағында Франк Гери жобалаған Вейсман өнер мұражайы ашылғаннан кейін. Университет президенті Марк Юдоф 1997 жылы «U-ға құрмет көрсет» атты науқанды бастады, оның аясында жоғарғы жағы мектеп түстеріне – қызыл және алтын түске боялды. Кейін, 2000 жылдардың басында, екі жыл бойы көпірдің негізгі құрылымы да боялды. Бұл жөнінде көпірдің иесі – Хеннепин округімен келісім жасау қажет болды. Ескі бояу құрамында қорғасын болғандықтан, оны мұқият алып тастау керек болды, сондықтан жаңа бояуды салу көп уақыт алды. Көпір тарихының қараңғы жағы – оның өзіне-өзі қол жұмсаумен байланысы. Ақын және университет профессоры Джон Берриман 1972 жылы осы жерде өз-өзіне қол жұмсаған ең танымал адам. Тағы шамамен алты адам өзенге немесе жазыққа құлап қайтыс болды. Жөндеу жұмыстары аяқталғанға дейін жоғарғы жағына бір жылға жуық уақыт кіруге тыйым салынды.

Жеңіл темір жолдың 2011-2012 жылғы жаңартулары

1965 жылғы көпір сындыру қаупі бар конструкция ретінде жобаланған, яғни оның конструкциясында қосымша сенімділік болмаған және егер жүк көтергіш элементтердің біреуі зақымданса, құлап кетуі мүмкін еді. Жаңартулар көпірді рельстік көліктерді тасымалдауға көмектесу үшін күшейтті және бір элемент бұзылған жағдайда да апатқа алып келмейтіндей қосымша сенімділік қосты. 2011 жылдың басында МЕТРО Жасыл желісінің құрылысы аясында көпір әр бағытта бір қатарға дейін тарылды және жоғарғы деңгейдегі қозғалыс көпірдің жартысына ауыстырылды. 2011 жылдың 16 мамырында көпірдің шығысына қарай орналасқан Вашингтон авенюсі жеке автокөліктер үшін тұрақты түрде жабылды. Көше Плезант және Валнут көшелері арасында автобустар мен жедел жәрдем көліктерін қоспағанда, барлық шығысқа қарайғы төменгі деңгейдегі қозғалыс үшін арналған эксклюзивті транзиттік аймаға айналдырылды, сондықтан көптеген көліктер үшін көпірге батыс бағытындағы жалғыз кіреберіс Плезант көшесінің оңтүстік-шығысынан болады.