Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Австралиялық суфражист Хенриетта Аугуста Дагдейл (Worrell; 14 мамыр 1827 – 17 маусым 1918) – Австралиядағы әйелдердің сайлау құқығы үшін күрескен алғашқы қоғамды құраушы австралиялық пионер. Өзгеше ойлы, жанжалға бейім және тапқырлығымен көзге түскен ол, Австралиядағы әйелдер құқығының алға жылжуына ықпал етті.
Australian suffragist
Henrietta Augusta Dugdale ( Worrell; 14 May 1827 – 17 June 1918) was a pioneer Australian who initiated the first women's suffrage society in Australia. Non conformist, provocative and quick witted, her campaigning resulted in breakthroughs for women's rights in Australia.
Ерте өмір және білім
Генриетта Огаста Воррелл 1827 жылдың 14 мамырында Лондонның Сент-Панкрас ауданында Джон Воррелл мен Генриетта Энннің (құрметті есімі Остин) екінші баласы ретінде дүниеге келді. Оның 14 жасында алғаш рет тұрмысқа шыққаны туралы айтқан сөзі, 1848 жылы сауда флоты офицері Дж. А. Дэвисқа үйленгенімен үйлеспейді, оныңмен бірге 1852 жылы Австралияға келді. Дэвис қайтыс болғаннан кейін, 1853 жылдың наурыз айында Мельбурнда кеме капитаны Уильям Дагдейлге тұрмысқа шықты. Олар Квинсклиффке қоныстанды, онда Эйнним, Карл және Остин атты ұлдары дүниеге келді. Дагдейл вегетариан болған. 1860 жылдардың соңында Уильям Дагдейлден ажырасып, Мельбурн қаласының Камбервелл ауданына көшіп, 1918 жылдың 17 маусымында Пойнт Лонсдейлде қайтыс болғанға дейін бірнеше жыл тұрды. Оның үшінші күйеуі Фредерик Джонсон, ол 1903 жылы үйленді, одан бұрын қайтыс болды.
Henrietta Augusta Worrell was born at St Pancras London on 14 May 1827, the second surviving daughter of John Worrell and Henrietta Ann (née Austin). Her claim of a first marriage at 14 does not fit with her official marriage in 1848 to a merchant navy officer J. A. Davies, with whom she came to Australia in 1852. After Davies' death she married ship's captain William Dugdale in Melbourne in March 1853. They settled at Queenscliff where sons Einnim, Carl and Austin were born. Dugdale was a vegetarian. After separating from William Dugdale in the late 1860s, she moved to the Melbourne suburb of Camberwell where she remained until a few years before her death on 17 June 1918 at Point Lonsdale. Her third husband Frederick Johnson, whom she married in 1903, predeceased her.
Мансап
Дугдейлдің «әйелдерге теңдік» үшін күресі 1869 жылғы сәуірде Мельбурнның «Аргус» газетіне жазған хатымен басталды. Ол 1880-ші жылдары Мельбурнның эклектикалық қоғамы мен Австралиялық секулярлық қауымдастығының мүшесі ретінде өткізілген радикалдық қоғамдық пікірталастарда, «Алыстағы бір дәуірдегі бірнеше сағат» атты утопиялық аллегориясы және 1884 жылғы мамырда құрылған Викториялық әйелдер сайлау құқығы қоғамы арқылы ең жоғас деңгейге жетті – Австралиядағы осы құқықты алғаш рет талап етуші ұйым. Сол жылы Генриетта Виктория соттарының әйелдерді зорлық-зомбылық қылмыстарынан қорғай алмауына қатысты қатаң сын айтты. «Мельбурн геральд» газетінде жарияланған оның сөздері мәселенің түйініне тікелей нүсқау берді: «Әйелдердің ашуы одан да күшейді, себебі әйелдерге зорлық-зомбылық жасағандар заң шығаруға қатысса, ал олардың құрбандары қатыспады», - деп жазды ол. Дугдейл австралиялық әйелдер 1902 жылғы маусымда (әлемдегі тұңғыш рет) дауыс беруге және федералды парламентке сайлануға құқық алғанда сайлау құқығының пионері ретінде мойндалды, ал Виктория штаты 1908 жылғы желтоқсанда одан кейін ілесуге мәжбүр болды. Дугдейл 1918 жылғы 17 маусымда Австралияның Пойнт-Лонсдейл қаласында қайтыс болды. 2013 жылы Дугдейл ұлттық деңгейде Австралияның бірінші толқынының маңызды феминисі ретінде танылды, ал оның өмірлік еңбегінің құрметіне «Дугдейл әйелдер мен қыздар қоры» аталды. 2001 жылы Дугдейл Викторияның әйелдер құрметіне енгізілді. «Дугдейл әйелдер мен қыздар қоры» – Викториялық әйелдер қорының сенімді басқарушысы болып табылатын ұлттық зиянды алдын алу институты.
Dugdale's campaign for 'equal justice for women' began with a letter to Melbourne's Argus newspaper in April 1869. It peaked during the 1880s in radical public debate as a member of Melbourne's Eclectic Society and the Australasian Secular Association, through her utopian allegory A Few Hours in a Far Off Age and in the formation in May 1884 of the Victorian Women's Suffrage Society, the first of its kind in Australia. That same year, Henrietta wrote a scathing judgement of the Victorian courts, and their inability to protect women from violent crimes. Published in the Melbourne Herald, her words cut straight to the core of the issue: 'Women's anger,' she wrote, 'was compounded by the fact that those who inflicted violence upon women had a share in making the laws while their victims did not.' Dugdale was acknowledged as a suffrage pioneer when Australian women attained the vote and the associated right to stand for federal parliament in June 1902 (a world first) and when the State of Victoria belatedly followed suit in December 1908. Dugdale died on 17 June 1918 in Point Lonsdale, Australia. In 2013, Dugdale was nationally recognised as a critical first wave Australian feminist, and The Dugdale Trust for Women & Girls, is named in honour of her life's work. Dugdale was inducted into the Victorian Honour Roll of Women in 2001. The Dugdale Trust for Women & Girls is a national harm prevention institution for which The Victorian Women's Trust operates as trustee.