Кіріспе

Британдық саясаткер (1879–1964)

Нэнси Витчер Лангхорн Астор, Виконтесса Астор, (19 мамыр 1879 – 2 мамыр 1964) – американдық туған британдық саясаткер, 1919 жылдан 1945 жылға дейін Парламент мүшесі (депутат) қызметін атқарған және осы лауазымға тағайындалған алғашқы әйел. Астор Вирджиния штатының Данвилл қаласында дүниеге келді және Вирджиния штатының Гринвуд қаласында өсті. Оның әлеуметтік өмірге белсенді қатысқан Роберт Гулд Шоу II-мен жасаған алғашқы некесі бақытсыз аяқталды және ажырысып кетті. Кейін ол Англияға көшіп, 1906 жылы американдық ағылшын Уолдорф Асторға үйленді. Екінші күйеуі жұртына ие болғаннан кейін Лордтар палатасына өтіп, ол Юнионист партиясының (қазіргі Консервативтік партия) мүшесі ретінде саясатқа қатысты және 1919 жылы Плимут Саттон округінен сайланды, соның нәтижесінде Халық қамалындағы депутат ретінде отырған алғашқы әйел атанды. Парламентте болған кезінде Астор тыйым салу, әлеуметтік көмек, білім беру реформалары және әйелдер құқығын қолдады. Ол сонымен қатар католиктерге және коммунистерге қарсы болды, антисемитизм және нацизмге деген ықыласы үшін сынға ұшырады. Астор 1945 жылға дейін Парламентте қызмет етті, бірақ Екінші дүниежүзілік соғыстың соңғы жылдарындағы тікелей пікірлері оны саяси жауапкершілікке алып келгендіктен, қызметтен кетуге көндірілді. Ол саясаттан шығып, күйеуінің қайтысынан кейін көпшілік өмірден қанағаттанды. Астор 1964 жылы Линкольнширдегі Гримсторп сарайында қайтыс болды және отбасының Кливедендегі мүлігіне жерленді.

Ерте өмір

Нэнси Витчер Лангхорн Вирджиния штатының Данвилл қаласында Лангхорн үйінде дүниеге келді. Ол теміржол бизнесмені Чизвелл Дабни Лангхорн мен Нэнси Уичер Киннің он бір баласының сегізіншісі болды. Кейін Чизвелл Лангхорн отбасымен Вирджиния штатының Альбемарл округіндегі Мирадор деген поместьеге көшіп барды. Нэнси Лангхорнның балалық шағынан төрт әпкесі мен үш інісі аман қалды. Барлық әпкелері де "әдемі сыртқы келбеттерімен" танымал болды. Нэнси мен оның әпкесі Айрин Нью-Йорктегі аяқтау мектебіне оқыды. Сол жерде Нэнси өзінің алғашқы күйеуі, қоғамдық өмірге белсенді қатысушы Роберт Гулд Шоу II-мен танысты, ол полковник Роберт Гулд Шоудың бірінші туысы еді, ол 54-ші Массачусетс полкіне, Одақ армиясындағы афроамерикандықтардан тұңғыш рет құрылған бөлімшеге қолбасшылық еткен. Олар 1897 жылдың 27 қазанында Нью-Йоркте үйленді, ол кезде Нэнсидің жасы 18-де болды. Неке бақытсыз болды. Шоудың достары Нэнсидің үйленгеннен кейін қатал және принципиалды болғанын айтады. Оның достары Шоудың ішімдікке құмар, зорлық-зомбылыққа бейім адам болғанын айтады. Төрт жылдық некеде олардың Роберт Гулд Шоу III (Бобби деп аталған) деген ұлы дүниеге келді. Нэнси Шоу некеде бірнеше рет күйеуінен кетіп, алғаш рет бал айларында кеткен. 1903 жылы Нэнсидің анасы қайтыс болды; сол кезде Нэнси Шоу ажырасып, әкесінің шаруашылығын жүргізу үшін Мирадорға қайтып келді, бірақ ол бұл істе сәттілікке жете алмады. 1904 жылы Нэнси Шоу Англияға саяхат жасады, өзімен бірге ұлы Боббиді алып жүрді, оның күтімін алған еді. Ол осы елге ғашық болды. Ол онда қатты қуанғандықтан, әкесі оған Англияға көшіп баруды ұсынды. Нэнсидің тартынғанын байқаған әкесі, бұл оның анасының да тілегі екенін айтты және кіші қарындасы Филлисті өзімен бірге алып кетуді ұсынды. Нэнси мен Филис 1905 жылы Англияға бірге көшіп барды. Олардың үлкен әпкесі Айрин суретші Чарльз Дана Гибсонға үйленді және оның "Гибсон қыздарының" моделі болды.

Англия

Нэнси Шоу ағылшын қоғамында көптеген бай американдық қыздар аристократияға үйленген кезде қызықты және тапқыр американдық ретінде танымал болды. Оның әңгімеде бейбас болғанымен, діни тұрғыдан адал және мінез-құлқындағы ұстамдылығы көптеген ағылшын еркектерін қызықтырды, ал кейбір ескіше әлеуметтік топ өкілдерін қуантты. Нэнси сыншыларды өз ықпалына салуды да бастады. Бір күні бір ағылшын әйелі одан: "Біздің күйеулерімізді тартып алуға келдіңіз бе?" деп сұрады. Оның күтпеген жауабы: "Егер мен өзімнен құтылу үшін қанша қиындықтан өткенімді білсеңіз...", тыңдаушыларды таңқалдырып, оның тапқырлығын көрсетті. Ол Уолдорф Асторға тұрмысқа шықты, ол АҚШ-та туған болғанымен, ағылшын еді. Ол он екі жасқа толғанда әкесі Уильям Уолдорф Астор отбасын Англияға көшіріп, балаларын ағылшын аристократиялық дәстүрінде тәрбиеледі. Екеуі де американдық эмигранттар болғандықтан, мінездері мен көзқарастары ұқсас болды. Олар бір жаста, тіпті бір күні, 19 мамыр 1879 жылы дүниеге келген. Астор Нэнсидің моральдық принциптерін бөлісіп, жүрек ауруымен ауырған, бұл оның ұстамдылығына себеп болуы мүмкін. Тұрмысқа шыққаннан кейін Асторлар Тамаза өзенінің жағасындағы Бэкингемширдегі сәнді Кливеден есіміндегі үйге көшіп келді, бұл Астордың әкесінің үйлену тойына берген сыйы еді. Нэнси Астор әлеуметтік элита үшін көрнекті үй иесі ретінде танылды. Асторлар Лондонда 4 Сент-Джеймс-сквердегі әсем үйдің де иесі болды, қазір ол Әскери-теңіз клубына тиесілі. 1987 жылы ашылған көк тақта Асторды еске алады. Көптеген әлеуметтік байланыстары арқылы леди Астор Милнердің балабақшасы деп аталатын саяси топқа қатысты. Өз кезінде либералды көзқарастас топ саналған бұл топ ағылшын тілді халықтардың бірлігі мен теңдігін, сондай-ақ Британ империясын сақтап қалуды немесе кеңейтуді жақтады.

Діни көзқарастар

Милнердің балабақшасында Астор Филип Керрмен танысты. Бұл таныстық оның діни өмірінде маңызды рөл атқарды; олар Керр бұрынғы берілген католиктігіне қатысты рухани дағдарыстан кейін жақын арада кездесті. Олар христиан ғылымына қызығушылық танытып, соңында екеуі де оған көшті. Ол Керрдің осы дінді қабылдауына көмектесті және оны оған шақыруға белсенді қатысты. Ол сондай-ақ Хилэр Беллоктың қыздарын христиан ғылымына көндіруге тырысты, бұл олардың арасында алауыздық тудырды. Беллок сияқты католик достары болғанымен, Астордың католицизмге қарсы көзқарасы болды. Кристофер Сайкс Керрдің, бұрынғы католик, осыған әсер еткенін айтады, бірақ басқалар Астордың Виргиниядағы протестанттық тегі оның католицизмге қарсы көзқарастарын түсіндіруге жеткілікті дейді. (Католицизмге қарсылық сонымен қатар тарихи ұлттық бәсекелестікпен байланысты болды.) Ол күйеуіне тиесілі "Обсерватор" газетінің жоғары лауазымдарына еврейлер мен католиктерді жұмысқа алуға қарсылық көрсетуге тырысты. 1927 жылы ол Джеймс Луис Гарвинге, егер ол католикті жұмысқа алса, "бір апта ішінде епископтар келеді" деді деп хабарлады.

Парламентке бірінші сайлау науқаны

Виконтесса Астордың өміріндегі бірнеше жайт оның алғашқы сайлау кампаниясына әсер етті, бірақ ол 1919 жылы күйеуі жұртына және Лордтар палатасына мұрагер болғаннан кейін кандидатқа айналды. Ол Бірінші дүниежүзілік соғысқа дейін бірнеше жыл бойы Төменгі палатада үміткер болып саяси мансапқа қадам басқан; әкесі қайтыс болғаннан кейін ол 2-ші виконт Астор титулын иеленді. Ол автоматты түрде Лордтар палатасының мүшесі атанды және осының салдарынан Плимут Саттон округіндегі Төменгі палатадағы мандатын жоғалтты. Астордың жарияланған, кейде әуестікпен айтылған тыйым салушылық ұстанымы және қазіргі саяси мәселелер туралы білімі жетіспеуі оның халық арасындағы кампаниясында қиындықтар тудырды. Астор сайлаушыларға бұрынғыда Канада әскерімен, британдықтардың одақтастарымен жұмысы, соғыс кезіндегі қайырымдылық қызметі, кампанияға жұмсаған қаржылық ресурстары және жағдайға қарай шешім қабылдау қабілетімен жүгінді. Оның өткір тілі мен әжуалықтары көрермендердің ризашылығын тудырды. Бір күні бір ер адам одан Асторлар оған не жасағанын сұрады, ол: "Неге, Чарли, өзің білесің ғой" деп жауап берді, кейін ол онымен суретке түсті. Бұл бейресми стиль британдық қоғамды таң қалдырып, әрі қызықтырды. Ол қазіргі үкіметтің қолдаушыларын біріктірді, тыйым салу туралы көзқарасын жұмсартты және әйелдердің сайлаушыларының қолдауын алу үшін әйелдер жиналыстарын пайдаланды. 1919 жылдың 28 қарашасында қосымша сайлау өтті, ал ол 1 желтоқсанда парламентте унионист (сондай-ақ "тори" деп те аталады) депутаты ретінде орнын иеленді. Виконтесса Астор Вестминстер парламентіне сайланған алғашқы әйел емес. Бұл құрметке 1918 жылы Вестминстерге сайланған Констанс Маркевич бірінші болып ие болды, бірақ ол ирландиялық республикашыл болғандықтан, мандатын қабылдамады. Осы себепті, леди Астор кейде парламенттегі бірінші әйел депутат деп жаңылыс айтылады, немесе Ұлыбритания парламентіне сайланған бірінші әйел деп қате көрсетіледі, оның орнына парламентте орнына отырған бірінші әйел депутат екенін атау керек. Астор күйеуінің парламенттік мандатын әйелдердің иеленуі арқасындағы «гало эффект» деп аталатын арқылы сайланған алғашқы әйел болды, бұл процесс екі дүниежүзілік соғыстың арасында он әйел депутатының сайлануына (парламентке сайланған әйелдердің шамамен үштен бірі) себеп болды.

Парламенттегі алғашқы жылдары

Астордың парламенттік мансабы өміріндегі ең көп талқыланған кезеңі болды. Ол әйел ретінде және қағидаларды сақтамайтын адам ретінде көп назар аударды, мұның себебі көбінесе оның американдық тәрбиесіне байланысты болды. Палатаға алғаш рет келген күні, ол әріптесімен сөйлесіп қалғаны үшін сөзге тартылды, ол қыбыр-шабырдың себебі өзі екенін түсінбеді. Ол киім киюді үйреніп, ер адамдар жиі баратын барлар мен темекі шегу бөлмелерінен аулақ болды. Өзінің алғашқы мерзімінде депутат Хорацио Ботмли "әскер досы" мәселесін басып озуға тырысты және оны кедергі деп санап, оның саяси мансабын жоюға әрекеттенді. Ол оның ажырасу реформасына қарсылығы мен соғыс кезінде алкогольге шектеу қоюға жасаған күш-жігерін пайдаланды. Ботмли оны екі жүзділікпен айыптады, өйткені ол ажырасқан. Ол оның қарсы болған реформа заңы әйелдерге Америкадағыдай ажырасуға мүмкіндік береді деді. Ботмли кейіннен алаяқтық үшін түрмеге қамалды, Астор оны басқа науқандарында өз пайдасына қолданды. Астор басқа партия мүшелерінің арасында әйел депутаттармен достық қарым-қатынас орнатты. Маргарет Винтрингхэм Астор қызмет еткеннен кейін екі жылдан соң сайланды. Астор Еңбек партиясының мүшесі (және бұрынғы коммунист) Эллен Уилкинсонмен дос болды. Кейін Астор "Әйелдер партиясын" құруды ұсынды, бірақ әйелдер лейбористері оған қарсы шықты, өйткені олардың партиясы сол кезде билікте болды және оларға лауазымдар уәде етілген. Уақыт өте келе саяси айырмашылықтар әйел депутаттарды бөліп тастады; 1931 жылы Астор Сьюзан Лоуренс сияқты әйел лейбористерге қарсы болды. Нэнси Астордың Палатадағы жетістіктері салыстырмалы түрде шамалы болды. Ол ешқашан көп ықпалға ие лауазымды немесе министрлік шенді қызмет атқармады, бірақ оның Палатадағы уақыты төрт консервативті премьер-министрдің қызметін көрді. Атолл герцогинясы (Леди Астордан төрт жыл бұрын, 1923 жылы Парламентке сайланды) Астордан бұрын Консервативтік партияның жоғары деңгейлеріне көтерілді. Астор партияда көбірек орын алса, партия үкіметін сынау мүмкіндігі азаяды деп сезінді. Осы кезеңде Нэнси Астор балаларға білім беру үшін балабақшаларды дамыту мен кеңейтуді қолдап, үкіметтен тыс қызметін жалғастырды. Ол бұл мәселеге социалист Маргарет Макмилланмен танысты, ол өзінің марқұм әпкесі өмірде оған басшылық жасағанына сенді. Леди Астор бастапқыда бұл жайтқа күмәндана қарады, бірақ кейіннен екеуі жақын дос болды. Астор олардың әлеуметтік күш-жігеріне көмектесу үшін байлығын жұмсады. Астор қайырымдылық істеріне белсене қатысса да, қатыгездігімен танылды. Бір саяси қарсыласының өлімі туралы естігенде, ол қуаныш білдірді. Адамдар шағымдағанда ол кешірім сұрамастан, "Мен Вирджиниялықпын, біз өлтіру үшін атуға үйренеміз" деді. Вирджиниялық досы Ангус МакДоннелл оның кеңесінсіз үйленгені үшін оны ашуландырды. Кейіннен ол оған алғашқы сөйлеген сөзі туралы "сен мұнан да жақсырақ сөйлеуің керек" деді. Өмірінің барысында Астор көптеген адамды өткір сөздерімен ренжітті. [[Файл:Нэнси Астордың 1922 жылы Маргарет Мартин салған екі эскизі. jpg|thumb|right|Нэнси Астордың 1922 жылы Маргарет Мартиннің Санкт-Луис Пост Диспетчері үшін салған эскизі]] Оның байлығы мен бейнесі үкіметте қызмет ететін әйелдерге назар аударды. Ол әйелдерді мемлекеттік қызметке, полицияға, білім беру реформасына және Лордтар палатасына жұмысқа алу үшін жұмыс істеді. Ол өзінің сайлау округінде, сондай-ақ 1920 жылдары АҚШ-та жақсы көрінді, бірақ оның жетістіктері келесі онжылдықтарда төмендеді деп есептеледі. 1922 жылдың мамырында Астор Мэриленд штатының Балтимор қаласында Әйелдер сайлаушылар лигасы өткізген Панамерикандық конференцияда құрметті қонақ болды. 1924 жылы Астор жаңадан құрылған "Электр әйелдер қауымдастығының" бірінші президенті болды. Ол 1925 жылы шілде айында Лондонда өткен үш күндік ғылым, өнеркәсіп және саудадағы әйелдердің алғашқы халықаралық конференциясына төрағалық етті. Астор халықаралық делегаттар арасында байланыс орнату үшін өзінің үйінде үлкен жиналыс өткізді және әйелдердің ғылым, инженерлік және технология салаларында жұмыс істеуінің қажеттілігі туралы қатты сөйледі.

1930 жылдар

1930 жылдар Леди Астор үшін жеке және кәсіби қиындықтарға толы он жылдық болды. 1929 жылы ол еңбекшілер партиясының үміткерінен шамалы артық дауыспен жеңіске жетті. 1931 жылы оның бірінші некесінен туған ұлы Бобби Шоу гомосексуализмге қатысты қылмыстар жасады деген айыппен тұтқындалды. Астордың Джордж Бернард Шоумен болған достығы оның кейбір мәселелерін шешуге көмектесті, бірақ Шоудың өзінің ерекшелігі олардың арасында шиеленіс тудырды. Олардың саяси көзқарастары мен мінездері мүлдем қарама-қарсы болды. Алайда, оның даулы мәлімдеме жасауы немесе оны қиын жағдайға түсіруі оның саяси мансабына кедергі келтірді. Бобби Шоу тұтқындалғаннан кейін, Пенсильвания штатының Брин-Мор қаласынан, Пенсильвания темір жолының мұрагері Гертруд Эли, Леди Астор мен Боббиге Мәскеуге саяхат ұйымдастыруды ұсынды. Осы кезеңде оның және оның ұлының жария түрде айтқан пікірлері оның саяси мансабына нұқсан келтірді. Оның ұлы Кеңес Одағын мақтап айтты, ал Астор коммунизмді жақтамағандықтан оны жиі сынады. Бір кездесуде ол Иосиф Сталиннен неліктен осы көптеген орыстарды өлтіргенін тікелей сұрады, бірақ оның көптеген сын-ескертпелері одан бетер емеспіз деген сияқты аударылды. Оның консервативті жақтастарының кейбіреулері оның коммунизмге "жұмсақ" көзқарас білдірген деп қорқып, оның Сталинге қойған сұрағы тек оның айтқандарын білу талабы арқасында дұрыс аударылған болуы мүмкін еді. Консерваторлар оның ұлының Кеңес Одағын мақтауы олардың үгіт-насихаты үшін пайдалы болды деп ойлады, сондықтан олар оның саяхатына наразы болды.

Еврейлерге қарсылық, католиктерге қарсылық және коммунизмге қарсылық

Астор нацистерді еврейлер мен коммунистердің «әлемдік проблемаларына» шешім ретінде қолдағандығы хабарланды. 1938 жылы ол жақсы жазылған антисемит болған Джозеф П. Кеннеди ағамен кездесті. Ол өзінің католиктікке қарсы көзқарасына ренжімеуін сұрап, «Менің [көзқарастарымды] жеке қабылдамай, ақылды екеніңізге қуаныштымын» деп жазды. Ол өзінің көптеген католик достары бар екендігін атап өтті. Астор Кеннедиге Гитлер «Христос өлтірушілеріне қиындық туғызудан» гөрі Британия мен Американы «Армагеддонды құтқару үшін» қауіпке ұшыратуы керек деп түсіндірді. Тарихтың дөңгелегі Алла қалағандай айналады. Болашаққа кедергі жасайтын біз кімбіз?». Пирс институтының антисемитизмді зерттеу жөніндегі қызметкері Дэвид Фельдман 1934 жылы Савой мейманханасында кешкі асқа қатысқанда Астор Ұлттар Лигасының босқындар жөніндегі жоғарғы комиссарынан «еврейлердің өзінде ғасырлар бойы оларға қуғын-сүргін әкелген бірдеңе болуы керек» деп сенетін-сенбемейтінін сұрады. Алайда, доктор Фельдман бұл «әдеттегі көзқарас емес» екенін мойындап, «осы кезде Ұлыбританияда бұл әдеттегі идея» екенін түсіндірді. Кейін, 1947 жылы Нью-Йоркке сапары кезінде ол журналистермен «қақтығысып», өзінің антисемитизмінен бас тартып, біреуге «яһудилерге қарсы емеспін, бірақ бандитизм Палестина проблемасын шешпейді» деп айтты. Осылайша Астор 1936 жылы Гитлердің сыртқы істер министрі Иоахим фон Риббентропты қарсы алған топтың «әңгімелесуші қонақ» ретінде танылды. Ол Гитлермен Германия мен Англия арасындағы келісімнің ықтималдығы туралы сөйлесіп, Асторгруппаны «Германиямен жаңаша түсіністікке қол жеткізуді қалаған және оны жүзеге асыру мүмкін емес деп санайтын» топтардың бірі ретінде атап өтті. Жексенбіде шыққан Рейнольдс Ньюс газетінде де: «Кливден Германияның ықпалымен достық орталығы болды» деп жазылған. Осы мақсатта оның бірнеше достары мен серіктестері, әсіресе Лотиан маркизі, нацистік Германияны қанау саясатына араласты. Астор бұл топты неміс жақтасы деп қарастыруға болады деп уайымдады, оның күйеуі Уильям Уолдорф Астор «Таймс» газетіне жазған хатында: «Біздің демалыс күндерімізді белгілі бір топпен байланыстыру, Германиямен немесе Италиямен жақсы қарым-қатынас орнатуға ұмтылғандардың нацистер немесе фашистер жақтасы деген сияқты абсурд». Кливден топты соғыс агитаторлары бейбітшілікті қолдайтын басты қозғаушы ретінде бейнеледі. Досы Феликс Франкфуртердің, болашақ АҚШ Жоғарғы Сотының судьясы еврей болған Астор Венадағы нацистерге араласып, Франкфуртердің еврей ағасы Соломонның босатылуын қамтамасыз етті. Астор Невилл Чемберленнің саясатына сәйкес нацистік шенеуніктермен кездесіп, британдық сыртқы істер министрі (кейінгі премьер-министр) Энтони Иденге сенбейді және ұнатпайды. Ол нацистік биліктің бір өкіліне Германияның қарулануын қолдағанын, өйткені ел «католиктермен қоршалған» деп айтқан. Ол сонымен қатар кейін Германияның сыртқы істер министрі болған неміс елшісі Риббентропқа Гитлер Чарли Чаплинге қатты ұқсайтынын айтты. Бұл мәлімдемелер оның нацистерге тікелей айтқан жалғыз құжаттандырылған оқиғалары болып табылады. Астор католицизмге және коммунизмге қарсы көзқарасын күшейтті. Мюнхен келісімінен кейін ол егер нацистік қуғын-сүргіннен қашып келген чех босқындары коммунистер болса, олар британдықтардың орнына кеңестерден баспана сұрауы керек деп айтты.

Екінші дүниежүзілік соғыс

Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанда, Астор өзінің қателік жасағанын мойындады және Чемберленге қарсы дауыс берді, бірақ оның саясатына солшыл жаулық күшін жойған жоқ. 1939 жылы сөйлеген сөзінде Лейборист партиясының депутаты Стаффорд Криппс оны "Берлиннің өкілі" деп атады. Астордың католиктерге деген қорқынышы артып, ол католиктердің Сыртқы істер министрлігін құлдыратып жатқанын айтып сөйледі. Коммунистерге қарсылығына сүйене отырып, ол соғыста Сталиннің (1941 жылдан бастап) одақтас державалардың бірі ретіндегі рөлін сынады. Оның сөздері ұзаққа созылып, түсініксіз болды; бір қарсыласы онымен пікірталасқа түсудің "жұмыртқамен сквош ойнағандай" екенін айтты. Бір күні ол Парламент ғимаратының сыртында жас американдық сарбазға жолығыпты. "Ішке кіргіңіз келе ме?" деп сұрады. Сарбаз: "Менің анам маған осындай әйелдерден аулақ болуды айтқан" деп жауап берді. 1937 жылдан соғыс аяқталғанға дейінгі кезең Астор үшін қиын болды: сол жылдың қаңтар айында ол әпкесі Филисті жоғалтты, ал 1938 жылы жалғыз аман қалған ағасынан айырылды. 1940 жылы Лотиан графы қайтыс болды. Ол күйеуі христиан ғылымына өткеннен кейін де оның ең жақын досы болды. Джордж Бернард Шоудың әйелі үш жылдан кейін қайтыс болды. Соғыс кезінде Астордың күйеуіне жүрек ұстамасы болды. Осыдан кейін олардың некелері суық болды, мүмкін оның денсаулығына байланысты болды. Ол Бірінші дүниежүзілік соғыс кезіндегідей, канадалық сарбаздарға арналған аурухананы басқарды, бірақ бұрынғы сарбаздарға көбірек көңіл бөлді. Әдетте, Леди Астордың Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде сөйлеген сөзінде Италиядағы кампанияда соғысып жатқан Сегізінші армияның сарбаздарын "D-Day Dodgers" деп атады, олардың Франциядағы "нағыз соғыстан" және болашақ шабуылдан қашып жатыр дегенді білдірді. Италиядағы одақтас сарбаздар қатты ашуланып, 51-ші жоғары дивизияның майоры Хамиш Хендерсон "Lili Marleen" әнінің әуенімен "D-Day Dodgers балладасы" атты өткір сатиралық ән жазды. Бұл ән 19-шы армиялық өрт сөндіру бригадасының танк құтқару бөлімінің сержанты Гарри Пиннге де жатқызылды. Алайда, ол бұл сөзді парламентте немесе одан тыс жерде айтқандығына ешқандай дәлел жоқ, және ол мұны айтқандығын жоққа шығарды. Германия Ұлыбританияны басып алған жағдайда "Қара кітапта" тұтқындалуға, түрмеге жабылуға және өлім жазасына кесілуі мүмкін адамдардың тізімінде екенін естігенде, леди Астор: "Бұл "Кливеден тобының" фашистік болды деген қорқынышты өтірікке толық жауап" деді.

Соңғы жылдар

Cliveden-дегі мүсін, 42 жазулы тас Бірінші дүниежүзілік соғыста қаза тапқандарға арналған. Сэр Эдгар Бертрам Маккеннальдің мүсіні Канаданы бейнелейді, ал оның басының пішіні Леди Астордың нұсқасымен жасалған деседі. Леди Астор 1945 жылы зейнеткерлікке шығуына өзінің партиясы мен күйеуінің себеп болғанына сенді. Консерваторлар оның Екінші дүниежүзілік соғыстың соңғы жылдарында саяси жауапкершілікке айналғанын ойлағандықтан, күйеуі егер ол тағы да кеңсеге тұрса, отбасы оны қолдамайтынын айтты. Ол келісті, бірақ замандас баяндамаларына сәйкес, жағдайына қатты ашуланып, ренжіді. Леди Астор зейнетке шыққаннан кейін қиындықтарға тап болды, бұл оның некесіне қосымша күш түсірді. Леди Астордың қоғамдық беделіне нұқсан келді, себебі оның этникалық және діни көзқарастары Ұлыбританиядағы мәдени өзгерістерге қарама-қарсы келді. Ол этникалық азшылықтарға қатысты күшейіп бара жатқан паранояны білдірді. Бірде ол АҚШ президентінің Нью-Йорк қаласына тым көп тәуелді болғанын айтты. Оның ойынша, бұл қала оның қорқатын "жұдайы және шетелдік" ықпалына толы еді. АҚШ сапары барысында ол афроамерикалық студенттерге өзінің жастық шағында есінде қалған қара қызметшілер сияқты болуға тырысу керектігін айтты. Кейінірек ол афроамерикалық шіркеу мүшелеріне құлдыққа алғыс айту керектігін айтты, себебі ол оларға христиандық дінді қабылдауға мүмкіндік берген. Родезияда ол ақ нәсілді азшылық үкіметінің басшыларына өзінің құл иесінің қызы екенін мақтан тұтып айтты. 1956 жылдан кейін Нэнси Астор көбінесе оқшауланды. 1959 жылы ол Плимут қаласының құрметті азаматы атанып, марапатталды. Осы кезде ол барлық әпке-қарындастары мен бауырларынан айырылған, оның әріптесі "Қызыл Эллен" Уилкинсон 1947 жылы, Джордж Бернард Шоу 1950 жылы қайтыс болды, ал ол жесірлікке денсаулығына зиян келтіретіндей келді. Оның ұлы Бобби Шоу көбінесе өршіл мінезді болды және оның өлімінен кейін өзіне-өзі қол жұмсады. Оның ұлы Джаки белгілі католик әйелге үйленді, бұл оның анасымен қарым-қатынасына зиян келтірді. Ол өзге балаларынан да суық қарым-қатынас көрді. Бірте-бірте ол католиктерді достары ретінде қабылдай бастады. Дегенмен, ол өзінің соңғы жылдары жалғыздыққа ұшырағанын айтты.

Мұра

1982 жылы BBC оның өмірінен тоғыз бөлімді телесериал жасады, ол «Нэнси Астор» деп аталды және басты рөлді Лиза Харроу ойнады. 2019 жылы Леди Астордың парламентке сайлануының 100 жылдығын еске алу үшін оның бұрынғы отбасылық үйіне жақын Плимут қаласына қоладан жасалған мүсіні орнатылды. Соңғы кезде Лейборист партиясының депутаты Рейчел Ривс Асторды бірнеше твит арқылы еске алды. Сол кездегі Лейборист партиясының жетекшісі Джереми Корбин оның антисемитизміне қарсы болғанымен, ол парламентте өз орнын алған алғашқы әйел депутат екенін мойындап, мүсіннің орнатылуын мақтап: «Мүсін орнатылып бітіргеніне қатты қуаныштымын» деді. 2020 жылы Джордж Флойд наразылықтары кезінде мүсіннің тұғырына «нацист» деген сөз сырқатқан. Бұл мүсін «Расистерді құлату» деп аталатын веб-сайтта жарияланған тізімге енген.