Кіріспе

Босатылмаған тоқтау дауыссыздары, сондай-ақ босатылмаған тоқтау немесе апплозив деп аталады, – ешқандай естілетін жарылусыз тоқтау дауыссызы. Яғни, оның тұйықталуының (ұстап тұрудың) аяқталғанын естілетін түрде көрсетпейді. Халықаралық фонетикалық әліпбиде естілетін жарылудың болмауы дауыссыз әріптен кейін жоғарғы оң жақ бұрышта диакритикамен белгіленеді, мысалы: , , . Естілетін жарылуы бар тоқтау дауыссыздары, керісінше, әдетте көрсетілмейді. Егер соңғы тоқтау дауыссызы сорылып айтылса, сорылу диакритикасы жарылуды көрсету үшін жеткілікті. Әйтпесе, кеңейтілген ХФА-ның «сорылмаған» диакритикасы қолданылуы мүмкін: apt .

Ағылшынша

Ағылшын тілінің көптеген диалектілерінде кластердің бірінші тоқталысы естілмейтін болады, мысалы, apt, doctor, немесе logged on сөздерінде. Мұндай дыбыстар жиі "шығарылмаған" деп сипатталғанымен, шындығында екі дауыс бір-бірімен толық жабысып жатқандықтан, бірінші дауыстың шығарылуы екінші дауыс ұсталып тұрғанда жүзеге асады, бірінші дауыстың шығарылуын жасырып, естілмейтін етеді. Бұл өшірілуге немесе толық ассимиляцияға ұқсайтын аралас артикуляцияларға алып келуі мүмкін. Мысалы, "hundred pounds" ("жүз фунт") "humpounds" ("хампүндс") сияқты естілуі мүмкін, бірақ рентгендік және электропалатографиялық зерттеулер көрсеткендей, әлі де естілмейтін және әлсіреген байланыстар жасалуы мүмкін. Сондықтан "hundred pounds" ("жүз фунт") сөзіндегі екінші дауыс лабиалдық артикуляция орынын толық сіңірмейді, бірақ онымен бірге болады. Американдық ағылшын тілінде сөз соңындағы тоқталыс әдетте шығарылмайды, әсіресе /t/ үшін, бірақ осы жағдайда ол глоттальды күшейту ретінде қарастырылады. Мұндай дыбыстар дауыстылар арасында да кездеседі, мысалы, "out a lot" ("аут э лот") сөзінің кейбір айтылуларында. Мұндағы жабысу глоттальді тоқтатумен байқалады: дауыс айтылады және дауыстылар арасында болғандықтан, оны шығару керек. Дегенмен, оның шығарылуы глоттальді тоқтату арқылы жасырылады. (Қараңыз: Т-глотализация, кейбір диалекттерде). "Шығарылмаған" термині гомоорганикалық мұрынға дейінгі тоқталыс үшін де қолданылады, мысалы, "catnip" ("мысық жапырағы"). Алайда, мұндай жағдайларда тоқталыс мұрындық босатылу арқылы мұрындыққа айналады, сондықтан оны дәлірек транскрипциялау қажет.

Басқа тілдер

Шығыс және Оңтүстік-Шығыс Азиядағы соңғы дауыссыз дыбыстары бар көптеген тілдерде, мысалы кантон, хокккин, корей, малай, тай және Батыс жағалауы баджау тілдерінде, бұл дауыссыз дыбыстар естілмей шығарылады: мак. Бұл тіпті дауыстылар арасында да осылай. Мұның себебі - көмекейлік тоқтатудың үстемелі болуы деп саналады.

Пираха

Пираха тілінде, Мура тілінің жалғыз сақталған диалектісінде, тек ырғаудан ғана тұратын естілмейтін, әр түрлі ұзындығы мен тондылығы бар деп жазылатын арнайы сөйлеу регистрі бар.