Бальга замкісі: Тевтон орденінің тарихы мен қираған орындары

Кіріспе

Балға (замок Бальга; Burg Balga; Balga) – Ресейдің Калининград облысындағы Тевтон орденінің ортағасырлық қамалы. Қамалдың қираған қалдықтары Висла лагунасының жағалауында, Мамоноводан солтүстікке қарай, Багратион ауданының Пограничный муниципалитетінде, Калининградтан оңтүстік-батысқа қарай орналасқан.

Тарих

Балга төбесінде Хонада деп аталатын көне прус (вармий) бекінісі орналасқан. 1237 жылғы Пруссия крест жорығында Веттин маркграфы Генрих III Мейсен бұл бекіністі қоршауға тырысқан, бірақ сәттілікке жете алмаған. 1239 жылы Тевтон орденінің әскері, бас маршал Дитрих фон Бернхайм бастауында, оны басып алды. Балга – қазіргі Калининград облысында Тевтон ордені салған ең көне орденсбург. Ол 1239 жылдан бастап Висла лагунасындағы кеме жолдарын бақылау үшін салынды. Брансвик-Люнебург герцогы Отто I-нің көмегімен Тевтон рыцарлары Вармия және Натангія жағалауларындағы көне прустарды жеңіске жеткізді. Осы пұтқа табынушы халықтарды бағындыру нәтижесінде 1242 жылғы Пруссия көтерілісі кезінде Померания герцогы Святополк II Тевтон орденіне қарсы соғыс жариялауға мәжбүр болды, бірақ кейін көтеріліске қатысудан бас тартты. 1250 жылдан бастап Балга Комменде Балганың әкімшілік орталығына және Тевтон рыцарларының комтурының резиденциясына айналды. Балгада Винрих фон Книпроде сияқты көптеген комтурлар кейін Тевтон орденіндегі ең жоғары лауазым – Ұлы магистр қызметіне көтерілді. 1499 жылы Ұлы магистр Фридрих фон Саксен Коммендені таратып жіберді. Пруссияның құрмет көрсету рәсімінен кейін Балга 1525 жылы Польшаның Пруссия герцогтығының құрамына кірді, ал қамал Самланд епископы Георг фон Поленцтің резиденциясы болды. 1627 жылдан бастап, шведтер басып алған стратегиялық маңызды Пилау (қазіргі Балтийск) портындағы жұлдыз тәрізді бекініс салу үшін құрылыс материалдарын алу мақсатымен, Польша-Швеция соғысы кезінде Швеция королі Густав Адольфтың бұйрығымен қамалдың бір бөлігі бұзылды. Балга 1525 жылдан бастап Пруссия герцогтығының, ал 1701 жылдан бастап Пруссия Корольдігінің құрамында болды. 1772 мен 1829 жылдар аралығында ол Шығыс Пруссия провинциясына қарады. 1878 жылға дейін провинция Батыс Пруссиямен біріктіріліп, Пруссия провинциясын құрды, содан кейін қайта бөлінді және Балга 1945 жылға дейін Шығыс Пруссияда қалды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде қамалдың қираған жерлерінде неміс Вермахты мен кеңес Қызыл Армиясы арасындағы соңғы шайқастардың бірі өтті. Неміс қорғаушылары лагунаға батып кеткен көліктер арқылы көптеген техниканы жойды, ал шайқас қамалдың қалдықтарына көп зиян келтірді. Соғыстан кейін Балга Потсдам конференциясында Кеңес Одағына бөлінген Шығыс Пруссияның бөлігінде қалды және Ресей КСРО-ның Калининград облысын құраған аймаққа енді. Балга маңындағы аймақ қамалдың бұрынғы тұрғындары және екінші дүниежүзілік соғыста қаза тапқан неміс және совет әскерлерінен қалған құнды заттарды іздеген қабір тонаушылар мен қазына іздеушілер үшін танымал орынға айналды. Балга жақын жердегі ауылдың да атауы болған, ол Совет үкіметі орнағаннан кейін Весьёлое деп өзгертілді. Қазіргі күні ол тастап кетілген.

The hill of Balga had been the site of an Old Prussian (Warmian) fortress called Honeda. The fort had been unsuccessfully besieged by the Wettin margrave Henry III of Meissen on his 1237 Prussian Crusade, but was eventually conquered in 1239 by the forces of the Teutonic Order, led by Grand Marshal Dietrich von Bernheim. Balga was the oldest Ordensburg constructed by the Teutonic Order in the region of present day Kaliningrad Oblast, and was built from 1239 to control naval traffic on the Vistula Lagoon. With the assistance of Duke Otto I of Brunswick Lüneburg, the Teutonic Knights defeated the Old Prussians along the coastline of Warmia and Natangia. The subjugation of these pagan peoples led Duke Świętopełk II of Pomerania to declare war against the Teutonic Order during the 1242 Prussian uprising, although he was eventually forced to abandon his participation in the uprising. From 1250, Balga was the administrative centre of Kommende Balga and the seat of a Komtur of the Teutonic Knights. Many Komturs at Balga like Winrich von Kniprode or Ulrich von Jungingen later rose to the office of the Grand Master, the highest position in the Teutonic Order. In 1499, Grand Master Friedrich von Sachsen had the Kommende dissolved, and upon the Prussian Homage, Balga was part of the Polish Duchy of Prussia in 1525, and the castle became the residence of George of Polentz, Bishop of Samland. From 1627, parts of the castle were broken down at the behest of King Gustavus Adolphus of Sweden during the Polish–Swedish War in order to gain building material for the construction of the star fort in Pillau (now Baltiysk), a strategically important port town occupied by the Swedes. Balga was located in the Duchy of Prussia from 1525 and the Kingdom of Prussia from 1701, where between 1772 and 1829 it belonged to the province of East Prussia. The province was unified with West Prussia into the Province of Prussia until 1878, when it separated once again and Balga remained in East Prussia until 1945. During World War II the castle ruins were the site of one of the final battles between the German Wehrmacht and the Soviet Red Army, with the latter advancing during the East Prussian Offensive. The German defenders destroyed numerous vehicles by sinking them in the lagoon next to the ruins, and the battle extensively damaged the castle remains. Following the war Balga was in the section of East Prussia allocated to the Soviet Union at the Potsdam Conference, and included in the area that was organized into Kaliningrad Oblast of the Russian SFSR. The area around Balga became a popular site for grave robbers and treasure hunters hoping to dig up valuables left behind by the castle's previous occupants and the German and Soviet soldiers who died in World War II. Balga was also the name of a nearby village, which after Soviet sovereignty over the area was renamed Vesyoloye. It is now abandoned.