Кіріспе
Пруссиялық құрмет немесе Пруссиялық салық (Preußische Huldigung; hołd pruski) – Альберттың Пруссия герцогтігін Польша Корольдігінің феодалы ретінде ресми түрде иеленуі. Бұл Пруссиядағы Тевтон орденінің үкімдігін аяқтады, нәтижесінде Пруссия діни емес мемлекетке айналды. Польша-Тевтон соғысы (1519–1521) қарулы келісіммен аяқталды. 1522 жылы Тевтон орденінің үлкен магистрі және Гогенцоллерн әулетінің мүшесі Альберт, Тевтон орденінің көптеген мүшелері мен пруссиялық ақсүйектер сияқты, протестантқа айналды. Мартин Лютердің ұсынысымен Альберт Пруссияның Польшаға бағынып, протестант болуы керек дегенге келісті. Польшаның Зигмунд I Ескі патшасы (Альберттің сіңілісі) стратегиялық себептермен Пруссиядағы Тевтон орденінің тәуелсіз мемлекетіне қарағанда бұл Польша үшін жақсырақ екенін түсініп, осыны қабылдады, себебі Тевтон ордені ресми түрде Киелі Рим императоры мен Папалыққа бағынатын. Бұл шарттар 1525 жылғы 8 сәуірде Польша-Тевтон соғысын ресми түрде аяқтаған Краков шартына енгізілді. 10 сәуірде Польша астанасы Краковтың бас алаңында Альберт үлкен магистр лауазымынан бас тартып, Зигмундтан «Пруссия герцогы» атағын алды. Пруссия герцогтігі 1555 жылғы Аугсбург бейбітшілігінен бұрын құрылған алғашқы протестант мемлекеті болды. Вассалдықтың символы ретінде Альберт поляк патшасынан Пруссия гербі бар ту алды. Тудағы қара прус бүркітіне «S» әрпі (Зигмунд үшін) қосылды және Польшаға адалдықтың белгісі ретінде мойнына тәж кигізілді.
Тевтон рыцарларының Ұлы шеберлерінің ертедегі құрмет көрсетулері Он үш жылдық соғыс (145466)
Пруссиялық құрмет көрсету дәстүрі 1469 жылға дейін жетеді, онда он үш жылдық соғыс (1454–66) және Екінші Торнь бейбіт шарты (1466) нәтижесінде әрбір жаңа Ұлы магистр сайланғаннан кейін алты ай ішінде поляк билеушілеріне құрмет көрсетуге міндетті болды. Кейбір Ұлы магистрлер бұған бас тартты, орден Папаның билігінде екенін мәлімдеді. Одан бас тартқандардың арасында Мартин Трюхсесс фон Ветцхаузен, Фридрих Саксондық (ол бұл мәселені 1495 жылғы императорлық сеймге жіберді) және Альберт болды. Бес Ұлы магистр осы талапқа бағынды: 1469 жылдың 1 желтоқсанында Пётркув Трибуналскидегі сеймде Ұлы магистр Генрих Рёсс фон Плауэн король Казимир IV Ягеллонға құрмет көрсетті. 1470 жылдың 20 қарашасында Пётркув Трибуналскидегі сеймде Ұлы магистр Генрих Реффле фон Рихтенберг және Конрад фон Вильчинский король Казимир IV-ке құрмет көрсетті. 1479 жылдың 9 қазанында Новый Корчин қаласында Ұлы магистр Мартин Трюхсесс фон Ветцхаузен король Казимир IV-ке құрмет көрсетті. 1489 жылдың 18 қарашасында Радомда Ұлы магистр Иоганн фон Тифен король Казимир IV-ке құрмет көрсетті. 1493 жылдың 29 мамырында Ұлы магистр Иоганн фон Тифен король Иоанн I Альбертке құрмет көрсетті.
1 December 1469, at a Sejm in Piotrków Trybunalski, Grand Master Heinrich Reuß von Plauen paid homage to King Casimir IV Jagiellon. 20 November 1470, at a Sejm in Piotrków Trybunalski, Grand Master Heinrich Reffle von Richtenberg and Conrad Von Wilczyński paid homage to King Casimir IV. 9 October 1479, at Nowy Korczyn, Grand Master Martin Truchseß von Wetzhausen paid homage to King Casimir IV. 18 November 1489, at Radom, Grand Master Johann von Tiefen paid homage to King Casimir IV. 29 May 1493, Grand Master Johann von Tiefen paid homage to King John I Albert.
Пруссия герцогтарының кейінгі құрмет көрсетулері
Пруссия герцогтігі 1525 жылы құрылды, ал Пруссия герцогы Альберттің құрмет көрсету рәсімі 1525 жылғы 10 сәуірде Краков қаласында өтті. Соңғы құрмет көрсету 1641 жылғы 6 қазанда Варшавадағы Корольдік сарай алдында болды. Бромберг шартынан (1657) кейін Пруссия билеушілері енді Польша патшаларының вассалдары деп есептелмеді. 1569 жылғы 19 шілдеде Люблинде өткен Сеймде Пруссия герцогы Альберт Фредерик патша Сигизмунд II Августқа құрмет көрсетті. Бұл оқиғаны Ян Кохановский де бақылады және оны "Пропорция немесе пруссиялық құрмет" поэмасында сипаттады. 1578 жылғы 20 ақпанда Варшавадағы Әулие Анна шіркеуі алдында Бранденбург-Ансбах маркграфы Георг Фредерик король Стефан Баториге құрмет көрсетті. 1611 жылғы 16 қарашада Варшавадағы Әулие Анна шіркеуі алдында Бранденбург курфюрсті Иоанн Зигмунд патша Зигмунд III Васаға құрмет көрсетті. 1621 жылдың қыркүйегінде Бранденбург курфюрсті Георг Вильгельм король Зигмунд III-ке құрмет көрсетті. 1633 жылғы 21 наурызда курфюрст Георг Вильгельмнің елшілері король Владыслав IV Васаға құрмет көрсетті. 1641 жылғы 6 қазанда Варшаваның Корольдік сарайы алдында Бранденбург курфюрсті Фредерик Вильгельм король Владыслав IV-ке құрмет көрсетті.