Кіріспе
Асханалық өнім
Кофе тостағаны – кофе және кофе негізіндегі сусындарды беруге арналған ыдыс. Оның үш негізгі түрі бар: тәрелкемен қолданылатын дәстүрлі тостаған, тәрелкесіз қолданылатын кружка және бір рет қолданылатын тостаған. Тостағандар мен кружкалардың көбінесе тұтқасы болады. Бір рет қолданылатын қағаз тостағандар кейде бүктемелі тұтқасымен жасалады, бірақ көбінесе оқшаулағыш кофе тостаған қаптамасымен қолданылады. Кофе тостағандары мен кружкалар глазурланған керамикадан, фарфордан, пластиктен, шыныдан, оқшауланған немесе оқшауланбаған металдан және басқа материалдардан жасалуы мүмкін. Бұрын кофе тостағандары сүйек, саз және ағаштан да жасалған. Әдетте тәрелкеге қойылады. АҚШ-та эспрессо тостағандары кейде демитасс тостағандары деп аталады. Эспрессо макиато, эспрессоның бір порциясы мен аздаған буланған сүттен жасалған, сондай-ақ демитасс тостағанда беріледі.
Сини
Ефиопияның дәстүрлі тостағандары сини деп аталады. Бұл кішкентай, қыштан немесе фарфордан жасалған, демитasse тостағаннан сәл үлкенірек тостақандар, олар жебенадан кофе беру үшін қолданылады.
Кафе ішпекші
Кафелер моха, латте және басқа да кофе сусындарын беру үшін әртүрлі көлемдегі кофе кеселерін пайдаланады. Олар әдетте 225, 336, 460 және кейде 570 мл болады. Бұл кеселер фарфордан жасалған және латте-арт жасауға қолайлы пішінге ие.
Нысандық инновация
НАСА Халықаралық ғарыш станциясындағы ғарышкерлер пайдалануы үшін "Ғарыш тостағандарын" жасады. Арнайы пішінделген кофе тостағандары 3D-баспа арқылы жасалады және сұйықтықты пакеттен сору арқылы қолданылады. Ғарыш тостағанның өткір ішкі бұрышы капиллярлық ағын арқылы сұйықтықты ішушінің еріндеріне қарай ағызуға мүмкіндік береді. Ғарыш тостағандарымен жүргізілген эксперименттерден алынған деректер ғарышта қолданылатын сұйықтық жүйелерін – мысалы, дәретханаларды, оттегі жүйелерін, кондиционерлерді және су салқындатқыштарын жақсарту үшін пайдаланылуы мүмкін. Бұл деректерді Жердегі сұйықтық жүйелерінің қолданылуына да бейімдеуге болады, мысалы, жұқпалы ауруларды анықтау үшін портативті медициналық қан анализаторларын жетілдіруде қолдануға болады.
Порцелан және керамика
Фарфор және керамикалық тостағандар кофеге жиі қолданылады. Керамика фарфордан берік, арзан және қалыңдығының арқасында жылуды жақсы сақтайды.
Қағаз
Қағаз стақандар әдетте ағып кетуіне жол бермеу үшін балауыз немесе пластикпен қапталады. Қағаздан жасалған кофе стақандарының белгілі бір дизайны – «Антора», ол Нью-Йорк қаласының күнделікті өмірінің символына айналды.
Бамбук
Қайта пайдаланылатын бамбуктан жасалған кофе тостағандары, "табиғи" өнім деп жарнамаланады, меламин мен формальдегид қосылған желімде ұсталған бамбук талшықтарының ұнтағынан жасалған. Германиялық Stiftung Warentest тұтынушылар тобы ыстық сусындарға қолданғанда бұл заттар денсаулыққа қауіпті екеніне алаңдаушылық білдірді. Сондай-ақ, тостағандарды қайта өңдеу мүмкін емес. Ұлыбританияның азық-түлік стандарттары агенттігі 2023 жылдың маусым айында саудагерлерге бамбук тостағандарды сатудан алып тастауды ұсынды, одан әрі сату заңсыз деп жарияланды.
Полистирол
Полистирол, кейде стиропинол деп аталады (бірақ шын мәнінде Styrofoam емес), көбінесе оқшаулағыш қасиеттері үшін қолданылады.
Кофе тостағандарының қақпақтары
Көбінесе пластиктен жасалатын кофе тостағының қақпағының дизайнына алғашқы патент 1967 жылы тіркелген. Ол тостақ пен қақпақтың арасында тығыз жабылуды қамтамасыз етуге, сұйық ағуын азайтуға және будың шығуын қамтамасыз ететін тежеу тесігін жасауға бағытталған. Алайда, ішуге арналған тесік болмаған, сондықтан тұтынушы қақпақты жыртып ашуға мәжбүр болған. 1986 жылы Solo Traveler қақпағы ойлап табылды, ол 2004 жылы Қазіргі заманғы өнер мұражайының "Сәсем шедеврлер" көрмесінде қойылған. Viora сияқты жаңа қақпақ дизайндары Solo Traveler дизайнын жақсартты, ол ішкен кезде жеткілікті ауа кіруіне мүмкіндік бермейтін тым кішкентай тежеу тесігіне ие болған.
Кофе тостағанның тұтқасы
Кофе тостағандарының қаптамалары цилиндр пішіндес, қақпақсыз қағаз тостағандарға тығыз кигізіліп, ішетін адамның қолын ыстық кофеден қорғайды. Кофе қаптамасын 1993 жылы Джей Соренсен ойлап тауып, патенттеген. Қазір оны кофеханалар және бір рет қолданылатын қағаз тостағандарда ыстық сусындар сататын басқа да сатушылар кеңінен пайдаланады. Кофе қаптамалары көбінесе текстуралы картоннан жасалады, бірақ басқа да материалдардан дайындалуы мүмкін.
Бір рет қолданылатын тостағанның экологиялық мәселесі
АҚШ жыл сайын шамамен 120 миллиард бір рет қолданылатын кофе тостағандарын пайдаланады, олардың көбісі қоқыс полигондарына түседі. Полистиролдан жасалған тостағандар қайта өңдеуге келмейді, биоразлагаюш емес, теңіз қоқысының маңызды бөлігін құрайды және денсаулыққа қауіпті. Олар Портленд (Орегон штаты), Сан-Франциско (Калифорния штаты) және Амхерст (Массачусетс штаты) сияқты АҚШ-тың бірнеше қаласында тамақ және сусынға арналған ыдыс ретінде қолдануға тыйым салынған. "Dunkin' Donuts" донат компаниясы мен кофеханалар желісі стиропинол тостағандарды пайдалануын тоқтатпағаны үшін сынға ұшырады. Компания бұл материалдан артық жылуды сақтайтын басқа материал жоқ екенін айтады және олардың веб-сайтында көбік тостағандары туралы ресми мәлімдеме жарияланған. Дегенмен, 2013 жылы олар өзінің танымал көбік тостағандарына ұқсас қос қабатты қағаз тостағандарды пайдалануға көшті. Полистирол тостағандарды полиэтиленмен қапталған, су өткізбейтін қағаз тостағандарға қарағанда қайта өңдеу оңай. Компостқа шығарылатын аз ғана мекемелер пластик бөлшектерін бөліп шығарады, бұл қоршаған ортаны ластайды және олардың биоразлагаюы өте баяу жүреді.
Қайта қолдануға болатын тостаған
2019 жылға қарай кофехана клиенттері тұрақты нұсқа ретінде қайта пайдаланатын кофе тостағандарын жиірек қолдана бастады; дүкендер ынталандыру үшін жеңілдіктер ұсынды. Бұл тостағандар бамбук талшығынан, полипропиленнен және крахмал, қағаз массасы сияқты басқа да органикалық материалдардан жасалған. 2017 жылы бір рет қолданылатын 400 тостағанның тек біреуі ғана қайта өңделді, ал бұқаралық ақпарат құралдары тұтынушыларды балама іздеуге шақырып, жарияланымдар жасады. 2020 жылы COVID-19 пандемиясы басталған кезде, жұқпау қаупін азайту үшін қайта пайдаланатын тостағандарды қолдану күрт азайды және 2023 жылға дейін бұрынғы деңгейге жетпеді.