Кіріспе

Көркемдік форма және техника

Ассембляж – әдетте, белгілі бір негізде жасалған, одан немесе оның үстінен көтерілген үш өлшемді элементтерден тұратын көркемдік форма немесе техника. Ол коллажға ұқсас, бірақ коллаж екі өлшемді техника. Бұл бейнелеу өнерінің бір бөлігі және көбінесе қолға түскен заттар қолданылады, алайда олармен ғана шектелмейді.

Тарих

Көркемдік форманың бастауы Пабло Пикассоның 1912–1914 жылдар шамасындағы кубистік құрылыстарына саяды. Сөздің (көркемдік мағынада) шығу тегін 1950-ші жылдардың басына дейін із кесерге болады, ол кезде Жан Дюбуфет көбелек қанаттарынан жасалған коллаждар сериясын құрады, оларды «assemblages d'empreintes» деп атады. Алайда, Марсель Дюшан, Пабло Пикассо және тағы басқалар Дюбуфеттен бұрын көп жылдар бойы табылған заттармен жұмыс істеген. Ресей суретшісі Владимир Татлин 1910-шы жылдардың ортасында өзінің «кері рельефтерін» жасады. Татлинмен қатар, монтаж жасауды алғашқылардың бірі ретінде сынаған әйел суретші – Эльза фон Фрейтаг Лорингховен, Дада бароншасы болды. 1920-ші жылдары Парижде Александр Кальдер, Хосе Де Крифт, Пикассо және басқалар металл қалдықтарынан, табылған металл заттардан және сымнан толық 3 өлшемді туындылар жасауды бастады. АҚШ-та ең ерте және жемісті монтаж суретшілерінің бірі Луиза Невелсон болды, ол 1930-шы жылдардың соңында ағаштан табылған мүсіндер жасауды бастады. 1950-ші және 60-шы жылдары монтаж кеңінен танылып, қолданыла бастады. Роберт Раушенберг және Джаспер Джонс сияқты суретшілер антиэстетикалық мүсіндер жасау үшін қолдан келген материалдар мен заттарды пайдаланды, бұл монтажға тән идеялардың маңызды бөлігі болды. Суретші Армандо Реверон бамбук, сым немесе крафт қағазы сияқты бір реттік материалдарды қолданғанда осы техниканы алғашқылардың бірі болып қолданды. Ол 1930-шы жылдары басқа суретшілерге дейін бұл стильді қабылдап, шырыш қанаттары бар қаңқа жасады. Кейін Реверон телефон, диван, тігін машинасы, фортепиано және тіпті ноталарымен музыкалық кітаптар сияқты аспаптар мен декорациялар жасады. 1961 жылы Нью-Йорктегі заманауи өнер мұражайында «Монтаж өнері» көрмесі өтті. Көрмеде 20-шы ғасырдың басындағы еуропалық суретшілердің, атап айтқанда Брак, Дюбуфет, Марсель Дюшан, Пикассо және Курт Швиттерстің, сондай-ақ американдық Ман Рэй, Джозеф Корнелл, Роберт Маллари және Роберт Раушенбергтің туындылары көрсетілді. Сонымен қатар, америкалық Батыс жағалауының Джордж Гермс, Брюс Коннер және Эдвард Киенхольц сияқты онша танылмаған суретшілері де қатысты. Көрменің кураторы Уильям С. Зайц монтаждарды алдын ала жасалған табиғи немесе өндірілген материалдардан, заттардан немесе өнер материалдары ретінде қарастырылмаған фрагменттерден жасалған деп сипаттады.